Teitl Casgliad: Carmarthen journal and South Wales weekly advertiser

Sefydliad: Llyfrgell Genedlaethol Cymru

Hawliau: Nid yw statws neu berchnogaeth hawlfraint yr adnodd hwn yn hysbys.

Gwylio manylion cyfan

Cyntaf Cynt Llun 2 o 8 Nesaf Olaf
Full Screen
14 erthygl ar y dudalen hon
LL1TH TWM JBARELS

LL1TH TWM 'JBARELS Wel, dyw rhifeddode bith yn cwpla. Saith rhif- eddod wedd slawer dy, ond ma saith miliwn erbin heddi. Glwsoch ci1Ï'r letest. Ma rhaid i President Welson,-dyn bleina'r Iwnited Stets Amerika i skidadlan hi at wans. Stim messan i fod ragor. Ma'r ordur wedi cal i neid, a stirn dissobeio i fod. Mai e wedi trosseddi'r awdirdode o'r diwedd. Ma kappel Sardis, Trimsaran, wedi passo reesoliwshon yn gofin iddo'i hookan hi o'i jobbin, ochodin dina'i diwedd hi. Mai ar ben arno, wath pan bo Sardis yn rhoi'r ordur, we), dina fe, ma'r last wurd wedi cal i weid. Ie, a pwy wyr faint o alii si tikefen i Sardis? Stimchans gidag e ragor ogwbwl. Wn i ben deiar beth neith e ragor. chwaith. Ie, toppers iw'r jappels ma am basso ressoliwshons ontefe. Ma nhw mor ffond o ressoliwshons a ma cath am biskod. Smo'r gath yn mofin .sflwelii l thrad i gal y plsl,-od.-stim aberthi i fod. See the point nawr te. Ma hina'n hala i gofio am gwrdd mowr y T.T.'s yn ABARTEIFI pwy ddwarnod,-y cwrdd na nath rhai boys Jon o'i hinen indo.- 0 we'r ressoliwshons a sharad yn ddigon chep no, ond ma Jak Drefaldwin ishe ca gwbod rhagor o bartiklers oboti'r jokers na. We1 mi roda, i'r kwestiwn 'no, a falle bidd rhiw un yn ddigon o Samaritan i roi'r anser. Nawr we lot o sharad oboti betriotism yn y miting. Ie, imiteto'r Brenin. Hm! wat abowt the uthur King? ond dina fe, stim ots am hini nawr. Point Jak iw shwt betriotism si gida'r jokers ma'i hinen. Ma lot o foys o Abarteifi mas yn wmla. Beth iw r ote gida rheini p'un a iw tre Abarteifi yn strikt T.T. ne beido. Beth ma'r boys ny yn hidro p'un mwy o ddibs si'n mind at throt oil ne skei-peiloting. Widd- och chi beth si ishe ami nhw,-gweld gimint a all yn mind mas o Abarteifi i helpi nhw i belto r Jer- mans. Nid sharad si ishe nawr ond wmla. Nawr te am gwestiwn Jak. Faint o fechgin o militeri ej si gida'r jokers we'n spowtan yn y miting ma yn Abarteifi, a faint o nhw si mas yn gneid i diwti dros i gwlad?? Hoo wil answer, plees? Ma digon haw wban oboti Temprans. Diw him'n costi dim. Cheep patriotism, yes, an onli wurth wat it kosts. Wel, mi ddoith nodin i law o ardal GLINARTHEN. Ichin oofio i fi weid oboti rheini we wedi bod yn treial stoppo boys i listo. Wel, ma'r bachan skrivenodd y nodin yn gweid fod pethe yn olreit sha'r GliH. Veri gwd, ma'n da gen VS^ ond ■we pethe dim yn olreit pan skrivenes i. Kas^iade da at y showdwirs a'r seilors, a sharad parchui am deni nhw yn y kappel ag ar y rhewl. Felna diUe hi tod hefid. Falle bidd mwy 0harch i id2owdiwr a Jak Tar ar hid y wlad ma ar ol hin. Wy'n gwbod yn go lew beth we'r sharad am deni nhw cin y Thifel ma. Gwn, a mi wn hefyd beth we n oalL i brigethi ar hid a lied y wlad, a ma effeth y pngethe mileinig 'ny i teimlo heddi. Wy'n cofio am fachan miwn miting politix yn Castellnowi amser we Jon Heinds ag Elis Griffith yn sharad yn J" biblik fod e wedi bod yn diskwl clwed fod y Lliw- odreth yn ridiwso armaments,— him IW, y koste at baratoi gogif«r a rhifel. Beth ma r bachan MUM yn weid heddi. 0 ie, we pimlhon pert gida r boy halodd y nodin i fi oboti'r Glin hefid, a dima nhw: Cifeillion Priden heddi Iw'r boys miwn dillad Kaki; A'r bachan byr miwn dillad glas Si mas ar gefn y weilgi. Cammolwch rhain bob amser, Am iddint ddangoe dewrder; Pan gwel e rhain yn dwad ar Spree, Dichrinni neith y Keiser. *Afon yn Geimani. Rhowch wharre teg i'r bechgin I joino'n llu a'r Fiddin; Po fwya eith o rhain i mas, Daw'r Rhifel gas i derfin. Ma'r kreilon Huns yn heiddi. Bob ened ei dibenni; Ma'i dieflig waith ar for a thir Yn galw'n glir am hinni. A'i gwaith llofriddiol ola Yn siddo'r Liwsitcn Dimmina pawb i gweld nbw nawr Yn peimo Uawr Jehenna. Nid drwg ontefe, boys. 0 ie, mi wedes i rwsnoth wetha oboti fod rhifel wedi cal i chihoiddi rhing Jon Klark a kappt-1 Rihoboth. WeI, wy wedi cal ar diall na stim tano i fod am dipin bach to. Diw'r ammiwnishon dim yn gweit barod. Mi allwch chi fentro hefid bidd mwstwr a'r diain pan bo Jon yn troi i bistol at ddirekshon y kappel. Ongore te, we wil weit an see. Sna i'n gweid pwy si'n reit na pwy si n rong. Sna i'n gwbod 'to. Dina,-wel, sna in gwbod beth i alw fe hefad, i gida boys o Dreleoh. Rhwbeth iw e fel kross rhing motors mowr Tom Loid a Kader Idris. Mai e'n karrio passinjers o Drelech i Gastellnowi g i Gar- furddin. 0, dina deidi we nhw'n mind o ffaer Klamme. Kram chock. Alloch chi ddim sako kos pib miwn rhingti nhw. Ond wrth edrich ar y kon- sern mi drawodd kwestiwn ar i'n meddwl i, a dima fel-shwt ma motor Drelech yn debig i Jerman sibmareen? Gesswdh chi beth ochodin dima'r anser. -Achos bod i nimber e'n U 2166. See the point. Rwsnoth nesa mi fidd gen i lot i weid oboti'r attemt J i geiad pedwar pub yn Kast-ellnowi. Lwk owt! We Jak Drefaldwin yn passo trw CWMDIAD o pwy ddwarnod. a pwy gwrddodd e ond un o eilode r kappel Baptis. We hwnw wedi bosto bwttwne i waskod jist i gid. Beth iohi'n fetklwl we'r rheswm. Wedd e wedi diall fod y King wedi hala speshal ardur i gappel Baptis Cwmdiad oboti Temprans. Da ofnadw. Odi ma'r King shwr o fod yn meddwl yn amal am gappel Baptis Cwmdiad. Ie stoppwch ohi, dina le ma'r Roial Ffamili yn mind i'r cwrdd bob dy Seel ontefe. Wel mi isbridolodd rhen Jak i weitho bin no, a dima hi. Na le pwysig iw Cwmdiad, Ie'n wir, ic'n wir, Man pwysica dan y llaiad, Ie"n wir; Credwch fi, mae'n Ie nodedig, Pob un 'no yn wr-benheddig, Leiksech glwed pam mae'n bwysig? Leikseck wir. Shindi sy da'r Pump-oil Parti Ar hid y wlad; Petriotic wurk iw kutai Nenw'r tad: Treial twyllo pawb i seino Plej-faid—nid pappire listo; Beth iw'r ote, dim ond cal whiddo Pump-oil dibe. Ond ma'r Brenin wedi hala I Owmdiad, Speshal riwls in.giin a'r bola, I Cwmdiad: Wedd e am i wyr Cwmdiad Gadw'r throt-oil tap yn ngheiad; Biw ar pop ne gwrrw dinnad, I Ya CwtttdiaJ. Kappel Baptifi fas yr ordar Flirom the King; Ie wir, 'ma speshal ffevur Ffrom the Kins: Dim un ordur i le arall, Ond CWMDIAD.—tanimarw sna i'n diall Be aha'r y King. CTNWIL. Ma diw rhifel wedi gneid gorsedd iddo'i hinan yn Cynwil. Os tippin bach not mi fiodd steddvod yn y lie ar gifer y Red Kross, a mi nawd proffit go dJa olo. Ond nawr, ma rhai o'r hoa bwmpe am dowli ma er mwyn cal y proffit iddi nhw i hiaen gnawd y steddvod. Hav yiw got prooffs of that yiw kob- webbd old jokers? Ond i sotlo'r mistree yn reit wy'n gofin i skrivenidd y steddvod i hala i fi ker of Mistir Editur Karmarthun Jernal, goppi o'r balans sheet, a'r Visseit o wrth y Red Kross Soseieti am y dibs. Mi geith e nhw not ginted a ca i gweld Tji w. Wel wedin ma cais wedi cal i neid at v tinker i ofin i gomiti ne sekreteri y konsert fiodd yn yr isgoldi am yr un peth,coppi o'r balahs sheet, a'r risseit am y dibs le bena eitho nhw. All dim fod mwy ffer na hinna, ochodin wy am y partilclers at wans er mwyn setlo y dispiwt ma. Bidd gaer gen i i weid urihellach am Gynwil rwsnoth nesa. Nawr te, bidded y ddoi sekreteri gistled a hala at Twm at wans os diw nhw am gadw'i dwylo yn leiw. a nid fel ma Llanpimsent wedi gneid a sanne'r showdwirs. Ech y fi, durti t. Llanpimsent. Gweddiwch am i'r Jermans ddwad miwn 'to, y takle unpetriotik. Glwscch chi shwt biodd hi sha jappel PENIEL wedin? Pert ofnadw. Un nos Seel dima un o'r deekns yn starto'"r kwrdd, ag ar ol iddo fe gwpla'i jobin we dim sein ar y preccher i find mlan a'i. waith. Nawr ma rhai am weid fod y preecher wedi penderfini pcido prigethi hid nes bidJe'r boys wedi rookan o'r seet. ond ta beth am hinni, dima un o'r deekns yn gofin barn reglwa ar y bisnes. Cinigodd un ag eiliodd un arall men spel fod y boys i simmid. Ar ol cwpla'r fisnes dima'r boys yn codi ag yn mind mas o'r jappel. Cweit reit. Mas eithe Twm hefid. Mai bwer iachach tifas. Ichi'n cal owir bur y nefodd tifas. Nawr dimdn sijestshon i. Peided y gwenidog a kredi popeth mai e'n glwed. Ma rhai yn leiko eario clex i'r gwenidog er mwyn gneid i hinen yn boppilar gidag e. ag er mwyn gneid dis- terbans. Bad egs iw nhw. Beth arall wedin, pan bo rhowin yn gneid rhiw stetment, sticken ati, a nid tindroi, a throi'r gath yu badell pan bo ho1i'n bod. Cachgwns iw rheini. Show pluck an stik to wat yiw think an sei. Dina wharre plant miwn rilijus bild- ing ontefe. Wel, wel. Dina loial wurkmins si sha plwydd LLANFINIDD. Wy'n leiko gweld un gweithwr yn sticko finni Jros reits gweithwr arall. Ma na boti 14 yn gweitho miwn Ile yn plwydd Llanfinidd. Diw nhw i gid ddim yn cal 'r un faint o ddibs. Ma rhai yn cal boti 24 bobs yr wsnoth, a pwr dabs erill ddim ond rhiw 14 ne 15 bobs. Ma lot o blant gida rhai o foys y 14 a'r 15 bobs, a'r Arglwydd si'n gwbod sbwt ma nhw'n dwad i ben a biw ar hinna. Wel mi bender- finwd hala miwn am godiad, ond neithe boys yr arian mwya ddim tolach am helpi boys y smol dibs. Selffish begers. Whei not stick up ffor the pwr dabs as is wurking in the sem pies as yiw. Servo chi'n reit ta'ch boss yn docko cwpwl o swllte off ich pay chi. Dina shindi fise gida CHI wedin ontefe. Ma lie bach ar y ffordd o Garfurddin i Landeilo o'r enw DRISLWYN. Enw tebig iawn i d-drissi ontefe. ne drisswch. Wel rhwbeth felna biodd hi no os tippin nol. We kwrdd bach lleniddol sha'r ardal, a dima un wharro isho gwbod le we'r dibs yn mind. O. minte nhw wrthi, er mwyn cal peip organ i gappel bach y Drislwyn. 0 deer dima meiledi yn aped bang fod dickon or peth si'n towli deise lawr yn pobol y Drielwyn i hwthi'r organ hefid. Os Jo, 0 mowid i, dima I red. Mi droiodd y gwint yn gesser. a ma binshwd cliste meiledi. Beth we gida hon yn erbin y peip organ? Ma miwsik yn gwd at gadw'r gwr drw-l miwn hwyl. a ma miwsik yn iwsffwl miwn kappel. See the point. Wel ta Twm yn biw yn Drislwyn a bod gomrod o wint yn y bobol mi neithe Twm yn olreit a nhw,-gadel nhw. See anuthur point. Ma Twm wedi bod yn helpi pwer o 'farels sha ardal y Drislwyn. a hen ddinion net ma Twm wedi gwelu nhw. Ond dina fe, ma rhai dinion ta chi'n rhoi nhw hid i gwddge yn y pot a'r mel wherw firte nhw wedin. Lwk heer Drislwyn chaps, yiw get that peip organ, an dont ker a d-- wat enibodi sei. Falle bidd y peip organ yn handi iawn to i wharre Dima fendith wrth imadel," &c.

MODIOH O ABERGWILI

MODIOH O ABERGWILI Anhawdd tewi yn swn moliant y cor asgeUog a deunod y gog, "wit" foreuol y wenol hefyd, ynghyd a pheroriaeth hwyrol rhegen-yr-yd a sym- byla dyn i holi ei hun pwy a'i gwnaeth, a dyben ei fodolaeth. Ymbranciad gwanwynol yr wyn sydd eisioes wedi ysgafnhau ei auafol feichiau, a gwisg- oedd sidanaidd y ooed gyda gwyrdd fentyll y bronau a wisg ei feddyliau ae aur obeithion i -roesawu'r haf, ao vna i ganu "Ona bai'n haf o hvd. Und ofnwn em bod ar fin sangu ar drothwy HAF HEINTUS, ao haf alltudia waed y werin i frashau tir dieithr ac i leddfu gwanc cynddeiriog a phorthi hunanol- deb y Ceisar anwar. Ond da genym weled milwyr dewr Abergwili yn edrych mor rhagorol pan yn dyfod ar dro, ao y maent oil yn barod ac yn awvddus i gvfarfod a'r gelyn unrhyw ddydd. Gwell iganddynt oil farw yn fechgyn dewr na byw yn fechgyn llwfr. Well done, boys bach. BENDITH ARALL eto syda wedi syrthio i afael y cyhnedd trwy dde- heulaw medrus ein modurwr, Mr. D. Jones. Yr wythnos ddiweddaf daeth allan a modur newydd o faintioli anferth at wasanaeth y cyhoedd, a braidd nid yw yr olwynion wedi cael hamdden hyd yma gan y galw sydd am ei wasanaeth; felly y mae gando bedwar modur mewn gwaith. Y mao hefyd wedi cyfnewid un fel y gall ei ddefnyddio mewn angladdau i gario eirch, ac y mae yn alluog yn awr i gludo saith cant o foch i angladd y Ceisar. Ymffrostiwn yn Mr. Jones am ei fedrusrwydd di- gyffelvb, ao fel dyn gonest a sobr ac y gellir ym- ddiried ynddo fel gyrwr diogel a gofalus, ac y mae y mab hefvd. sef Mr. D. J. Jones, yn araf ddringo i'r un enwogrwydd. Ewch rhagoch. MR. BARUG a fu yn dyfal iawn yn ein gerddi nos Wener di- weddaf yn gweithio snuff o'r tatws a'r runner beans." CROESAW CYNHES a roddwn i Mr. a Mrs. Garman, pa rai sydd wedi sefvdlu yn ein plith fel meistr-gorsaf y L. and N.W.R. Y maent eisioes yn araf enill edmygedd y trigolion. Eiddunwn iddynt bob Ilwydd a chysur i drigo yn ein plith am hir ameer. LLWYDDIANT. Llongyfarchwn Masses Elsie Winifted Lloyd a Violet Irene Lloyd, Penybank, ar eu llwvddiant yn myned drwy un o brofiadau y London College of Music. Deallwn mai wrth draed Mrs. Maddox, y School House, y derbyniasant eu gwersu.

MODIOH O ABERGWILI

YN 95 OED y mae Mrs. Lewis, y Facliros, oddiar yr wythnos gvntaf o Fai, a chredwn mai hi yw'r hynaf yn y plwyf. Y mae fel yr ewig ar ei throed. mor heinyf a'r wawr, ac mor hapus a'r gog. Eiddunwn iddi 95 arall eto. Y mae y plant hefyd yn haeddu can- moliaeth am eu tyner ofai drosti. YN EI FEDD y mae y diweddar Mr. Thomas Alban, Penlan, ger Rhydargaeau. Dyn da a thra defnyddiol yn ei ardal. Bu yn ysgrifenydd i Gymdeithas Gyfeillgar y Stag and Pheasant am yn agos i 50 mlynedd; bu hefyd yn ddiacon ffyddlawn yn y Priordy, Caer- fyrdin, am ysbaid hir. Yr oedd iddp air da gan bawb, ac nid bychan yw y golled o'i golli. Duw ymgeleddo yr unig amddifad sydd ar ol. PANTTEG. Dydd Mercher, y 12fed, cynhaliwyd cymanfa yma gan Ysgolion Sabbathol eglwysi Peniel, Nebo, Bwlchycorn, Libanus a Phantteg. Yr oedd y canu a'r adTodd yn rhagorol, a daethant allan fel aur ooeth o ffwrnesiau y Parch. Dyfnallt Owen, Caer- fyrddin; y Parch. J. T. Gregory, Peniel; a'r Parch. H. Evans, Llangeler. Y CYNGHOR PLWYFOL. Yn nghyfarfod olaf o'r pwyllgor uphod etholwyd Mr. D. Arthur, y Llythyrdy, yn gadeirydd am y flwyddyn ddyfodol, a Mr. M. Thomas, Tyiewydd, yn is. Dewiswyd y rhai canlynol i weithredu fel "overseers," sef Mr. D. Jones, motorist; Mr. E. Evans, GilfachMr. J. Thomas, Cwmtywyll, a Mr. H. Abel, Cwmgwili. Rhoddwyd gorchymmyn i sicrhau 212 at waith y Cynghor, a derbyniwyd hefvd Uythyr o ymddiswydiad fel treth-gasglwr odaiwrth y clerc, Mr. G. Evans, a phenderfynwyd fod y Ilythyr i gael ystyriaeth fanwl y Cynghor yn y cyfarfod nesaf. DYFFKYXCHJ.

Family Notices

GENEDIGAETH. Dydd Mawrth, Mai y 4ydd, priod Mr. J. Davies, Parkyberllan, ar fab. PRIODAS. Dydd Mercher, y 5med cyfisoi, yn Nantgaredig, yr unwyd ynghyd Miss A. Evans, Penbryn, a Mr. D. Davies, Heligenlas. Yn gweithredu fel morwyn yr oedd Miss M. Evans, ac fel gwas yr oedd Mr. T. Davies, sef dau frawd a dwy chwaer. Gwein- yddwyd gan y Parch. J. T. Gregory, Peniel. Clud- wyd hwy yn ol a blaen ac i'r orsaf gan ein modur- wr, Mr. D. Jones, i dreulio eu mis mel yn Nhre- orci. Llwydd a chysur a'u dilynont drwy eu hoes.

MARWOLAETH MR JOHN LODWICK SPITRE FARM ABERGWILI

MARWOLAETH MR. JOHN LODWICK, SPITRE FARM, ABERGWILI. Chwith iawn genym gofnodi marwolaeth Mr. John Lodwick, Spitre Farm, Abergwili, yr hwn a fu farw dydd lau, y 13eg o'r mis hwn, ar ol ond tuag wythnos o gystudd, yn 70 mlwydd oed. Cafodd gladdedigaeth barch us prydnawn dydd Mawrth diweddaf, pryd y cludwyd ei weddillion' marwol i fynwent Llanfihangel-uwch-Gwili. Gwasan- aethwyd gan y Parchn. J. Herbert, Llanllawddog; P. J.. Harries, Abergwili; D. J. Evans, Myddfai, a T. D. Thomas, Llangorwen. Yr oedd hefyd yn bresenol y Parch. Joshua Jones, Llanegwad. Meth- odd, tryy afiechvd, un cyfaill hoff iawn gan yr ymadawedig fod yn bresenol, sef ficer y plwyf, y Parch. T. Thomas. Cydymdeimlir yn fawr a Mrs Lodwick a'r plant a adewir ar ol i a!aru eu colled. "L-

HWNTJC YMA

HWNTJC YMA (GAN TEITHIWR.") Cychwynwn yr wythnos hon gyda hanes ein taith i ardal swynol a phrydferth CAPEL ISAAC. Auuiiadivyu y c

CILRHEDYN

CILRHEDYN. At Olygydd y CAHMABTHEN JOURNAL. Syr,—Caniatewch ofod foohan o'ch newyddiadur clodwiw, er galw sylw at adroddiad ymddangosodd yn y JOURNAL Mai 7fed am gyfarfod blynyddol Cynghor Plwyfol Cilrhedyn. Noda fod Mr. Thomas Jones, Dolwen, wedi ei ddewis yn gadeirydd, a Mr. I John Morgans yn is-gadeirydd, ac fod Mr. William Davies, Bwlch, wedi ei ddewis yn aelod yn lie yr hwn ymddiswyddodd. A wna un o'r ddau uchod roddi gwybod drwy eich colofnau,- Pryd ddaeth y sedJ yn wag? A oedd rhybudd ar yr "agenda fod un i gael ei ddewis i lanw y lie gwag? Pa un ai anwybodaeth neu gau-amcan oedd wrth wraidd y dewisiad? Dymunaf fi ac ereill atebiad i'r uchod yn y JouR- XAL nesaf, onide, dymunaf gyhoeddi rhyfel (fel dywed "Twm 'Barels") yn erbyn eu gweithrediad- au yn yr archwiliad nesaf.—Yr eiddoch, etc., TBETHDALWB.

T PUMPSAINT

T ♦ PUMPSAINT MARWOLAETH A CHLADDEDIGAETH.—Dydd Mer- cher, y 5med, taenwyd cwmwl o brudd-der dros yr artfal hon gan y newydd trist a sydyn am farwolaeth Miss Anne Davies, merch ieuengaf Mrs. Eliza Davies. Cefntelych Lodge, pan ond deuddeg-ar- hugain oed. Yr oedd yr ymadawedig mewn mwyn- had o'i hiechyd cyffredinol hyd y dydd pan y goddi- weddwyd hi gan angeu; ni chafodd ond rhyw bum awr o gystudd, ac felly ychwanegwyd y gal-T dwys gan sydynrwydd yr amgylchiad. Claddwyd ei gweddillion marwol y dydd Llun canlynol-yn myn- went Bethel, Llansawel, pryd y daeth tyrfa luosog ynghyd i dalu y gymwynas olaf. Yn y ty darllen- wyd rhanau o.Air Duw, a gweddiwyd yn effeitliul iawn gan y Parch. E. G. Rees, CarmeL Traethod- wyd y bregeth angladdol yn y capel gan y Parch. J. Evans, Esgernant, yr hwn a dalodd deyrnged uchel o barch i'r ymadawedig, ac ar lan y bedd gan y Parch. D. B. Richards, Llansawel. Yn mhlith y rhai yn bresenol oedd :-Mrs. Eliza Davies (mam); Mr. a Mrs. Jones, Penny. Forge (chwaer a brawd- yng-nghyfraith); Mr. a Mrs. Jones .Clydach (chwaer a brawd-yng-nghyfraith); Mr. a Mrs. Ingram, Llansadwrn (chwaer a brawd-yng-nghyfraith); Mr. a Mrs. Lewis, Tirydail (chwaer a brawd-yng-nghyf- raith); Mr. a Mrs. Davies, Llansadwrn (brawd a chwaer-yng-nghyfraith); Mr. Isaac Davies (brawd); Miss Lizzie Lewis, Brunant (nith); Miss Evans, Graig (cyfnithder); Mr. a Mrs. Evans, Hafod; Mr. a Mrs. Evans, Troedyrhiw; Mr. Tom EvanA, Graig (cefnder); Master John Ingram, Llansadwrn (nai). Gosodwyd anryw flodau-dyrch teg ar y bedd gan y galarwyr. Cydymdeimlir yn r Jwfn • perlhynasau, y rhai sydd yn galaru ar ei hoi, ac hefyd a'i hanwyl fam, yr hon sydd wedi ei gadael wrthi ei hun.

BRECHFA

BRECHFA MARWOLAETH.—Chwith a chroes i deimladau yr hil dynol ydyw broydd cystudd a inarw, ao yn arbenig felly ar yr adeg hon o'r flwyddyn, pan y mae holl brydferthwch anian yn dechreu dihuno a blaguro, ie, marw pan y mae yr holl adar yn canu eu seiniau nerorawl i'w Crewr; felly teimlir nad yw marw yn Ebrill yn gydnawa a'r tymor; ond os marw yma, marw er mwyn byw yn dragwyddol mewn arall fyd. Yn hwyr nos Sadwrn, Ebrill IOfed. bu farw Miss Mary Evans, merch y diweddar Mr. Daniel ac E. Evans, Llythyrdy, Brechfa. Ni chafodd yr ymadawedig ond tri diwrnod o gystudd, ond hwnw yn galed. Dioddefodd y oyfan yn dawel a dirwgnach hyd y funyd olaf. Yr oedd yr ym- adawedig, drwy ei sirioldeb, diwlfdrwydd, dywiir- deb, a'i gonestrwydd wedi enill safle uchel iawn yn ngolwg ei holl gyfeillion a'i chydnabod. Bu yn da y swydd o is-bostfeistres, ynghyd a gorchwylion v "t-elegraph" am flynyddoedd, a chyflawnodd ei dvledswyddau yn hynod o foddhaus a chywir o'r dechreu hyd y diwedd. Nid oedd yn hoffi siarad yn isal am un o'i chyd-ddynion. ao weithiau clywid hi yn rhoddi gair o gynghor i'r rhai ag oedd yn ymylu at w*eyd hyny, a mynych v clywid hi yn canmawl ei Gwaredwr am ei ryfedd ddaioni a'i diriondeb tuag ati. Yr oedd yn aelod ffyddlon, a bu yn mwynhau'r moddion y Sabbath diweddaf cyn ei marwolaeth, a mawr ganmolai bob rhan o'r gwaith da, a hyderwn erbyn hyn ei bod wedi cael uno yn y cyfarfod mawr, lie nad oes ymwahanu, ond Sab- bath tragwyddol yn oes oesoedd. Y dydd Iau can- lynol i'w marwolaeth, daeth torf luosog o'i chycFna- bod, cyfeillion, a pherthynasau ynghyd i dalu teyrnged a pharch i'w ohoffadwriaeth, ac i hebrwng yr hyn oedd farwol o honi i fynwent henafol Brechfa. Cymerwyd rhan yn y ty gan y Parch. J. H. Davies, ficer Abergorlech. Gwasanaethwyd yn yr Eglwys gan y Parch. J. T. Evans, ficer rI Llanfihangel-Rhosycorn, a phregethwyd gan y Parch. T. Jones, rheithor y lie, oddiar y geiriau a welir yn Matthew xxix., 44. Cafwy'd sylwadau tyner, dwys, a phwrpasol i'r amgylchiad. Wrth y bedd cymerwyd rhan gan y Parch. J. H. Davies, Abergorlech, a chyn ymadael canwyd yr hen emyn, Bydd myrdd o ryfeddodau." Gadawodd ar ei hoi i alaru ddwy chwaer. a llu o berthynasau ereill. Bydded iddynt oil gad cymhorth da gras i ddal o dan v brofedigaeth chwerw, ac yn arbenig ei dwy nith, pa rai oedd gyda hi er ys blynyddoedd. Dyma deulu wedi ei fylchu Gan yr angeu blin ei gledd; Gwag yw'r ty, a gwag yw'r aelwyd, Gwag yw pob man ond y bedd. Colli ein perth'nasau ydym, Colli ein hanwyliaid mad, Ond hyderwn ail-gyfarfod Uwch y bedd mewn gwynach gwlad. GOHBBTDD.

Y GOLOFNJARDDOL

Y GOLOFNJARDDOL (Gan Talfynydd.") FY NGWLAD. 0 fy ngwlad! 'rwyt heddyw'n medi Efrau hunanoldeb bras; Mab y Dyn ti wnest ddirmygu, A dibrisisaist "orsedd gras"; Colli wnest y ddwyfod fondith Fu'n dy feddiant oesau maith; Meddwi wnest ar winoedd Rhagrith, Syrthiaist,—ni ddileir y graith. Masnach wnest o berlau'r Duwdod, Digiaist yr hwyrfrydig lor; Heddyw wele'r gair Ichabod Yn gerfiedig ar dy ddor: Llaw Cyfiawnder ysg-rifenodd Ar y pared eang gwyn,— Duw a'th bwysodd yn y glorian, Duw a'th gafodd heddyw'n brin." TALPTNIRDD. CLOCS SIR GAER. Lie rhyfedd yw Caerfyrddin Am y does, Y palas fel y bwthyn, Am y clocs: Daw'r yswain at ei swper, My lady yn ei chader,— Mae hithau Miss yn arfer Gwisgo docs, Y forwyn fach a'r "butler" Yn eu clocs. Genir plant yn Sir Gaerfyrddin Yn eu clocs, Ao wrth gwrs hwy dyfant wedyn Yn eu clocs: 01 eu traed sydd yn addurno ) Bryn a phant, pob man y cerddo, Pawb sydd yma byth yn cwyno Am eu docs; Credu'r wyf y caent yn bendro- Heb eu clocs. Ant i'r capel ac i'r Eglwys Yn eu clocs; Ffair a marohnad yn dra hwylus Yn eu clocs: Y pregethwr a'r offeiriad Sydd yn gwneyd rhyw atgaa oernad Diffyg sydd ar eu parabliad 1, Heb y clocs, Nid oes obaith am eneiniad Heb y clocs. Mab a merch at aUor hymen Yn y olocs, Ni chyfrifir neb yn gymen Heb y clocs: Nis gall 'ffeirad eu priodi Meddant hwy, na chwaith eu claddu Heb yn gyntaf iawn ofalu Am y clocs; Ao wrth reswm pawb sy'n caru Yn y clocs. Pob dyn yma'n fawr ei ffwdan, Am y clocs, Hen ac ieuanc, mawr a bychan, Am y clocs: Dyma gri yr hen wrth farw, Nis gall fyned i'r byd hwnw — A'i anadliad olaf geilw Am y clocs, Mewn ao allan, sobr a meddw, Am y clocs. Beth fydd tine y gan dragwyddol? Swn y clocs, Ar y palmynt aur,-byddarol Fydd y clocs: Bodda'r swn hoff seiniau'r delyn 'Nghyd a'r angel ar ei edyn Gan swn traed gwyr da Caerfyrddin Yn eu clocs, Dyna le fydd yno wedyn Gan y clocs. TEITHIWR.

BURRY PORT AND PEMBREY NOTES

BURRY PORT AND PEMBREY NOTES It has been announced that the Rev. John Rogers, the veteran pastor of Jerusalem Welsh Congregational Church, will relign this year, after a long term of 40 years. The many friends of Miss Essie Mortimer, for- merly of Burry Port, will be glad to hear that she has been successful in passing the final examination in the Nursing Institute at Burnley. The prospects for Whit-Monday's eisteddfod are exceedingly bright. This year's proceeds are to be devoted entirely to local war funds. The pro- gramme is most fitting with the present conditions of the country, and judging by the number of entries, there will be exceptional keen competitions throughout. The erection of Messrs. Nobel's explosive works at Pembrey is being rapidly pushed forward, nearly 1,800 men being employed. The initial process of manufacture has been already commenced, and it is expected that the finished article will be produced in a very short time. The works will be much more extensive than was at first intended, and when com- plate will give employment to over 2,000 persons. ST. ILLTYD CHURCH, PEMBREY.—One who signs himself An Old Parishioner writes:—On Sunday, May 9th, the half-yearly services were held at the ancient Parish Church of Pembrey-St. Illtyd. The Very Rev. the Archdeacon of Carmarthen, who officiated, preached very good sermons in both English and Welsh. The attendances during the day were fairly good. It was an ideal day for the special services of our parish church which is situated amid lovely surroundings. Just behind it are the towering hills, from whose summit we may view the landscape, and enjoy the delightful scenery of pea and land, while the mortal man may draw physio from the fields, in draughts of vital air," and thus feel renewed and invigorated under the exhi- larating influence of the bracing atmosphere of these higher altitudes. Our vicar, the Rev. D. Avron Jenkltis, M.A.. who has been amongst us for about eighteen months, conducted the services with his usual earnestness. He came into our midst in his youthful appearance, with full credentials. His career at the 'Varsity was rather a brilliant one, having gained his double honours at Jesus College, Oxford. He was chaplain to the Bishop of St. David's for the long period of ten years, a fact which with always a keen sense of the spiritual, and ability He is at present acting as one of the Bishop's examiners. It appears that he is the second man as vicar of this parish who holde a Master of Arts degree, and we say without the least hesitation that, as a man of culture, and as a scholar and thinker with always a keen sense of the spiritual and ability to grasp ideas, as an earnest, conscientious worker, and one who takes broad views of life in its varied aspects with an unshaken faith in the wonderful destiny of man in that wonderful world which lies beyond the veil of sense and time-he is second to none of his worthy predecessors. His sermons are a rare treat. The inhabitants of Pembrey and Burry Port should be thankful for having such a distin- guished character to live and work for the social, moral, and spiritual welfare of th6 parishes. The Church in the parish of Pembrey has taken up the Boy Scout movement with vigour and enthu- siasm, nearly a hundred boys having been enrolled. At the beginning of the year a troop was organised in connection with St. Mary's, Burrv Port, and subsequently another at St. llltyd's. Pembrey. The Rev. D. A. Jenkins, vicar, deserves congratulations for thus supplying a much-needed want in the life of the young. Mention should also be made of the fact that the parishioners have loyally supported the movement. Miss Buckley Roderick has presented the St. Mary's troop with a fine banner suitably inscribed. A bugle band has also been formed. Mrs. Dr. Owen Williams and Mrs. Thomas Griffiths having presented drums, and Miss P. Harry. Mrs. Olivers. Mr. W. J. Davies, Mr. Vincent Griffiths Mr. S. Daniells, and Mr. R. G. Thomas, bugles. Many other gifts have been given by friends and parishioners. On Thursday, May 8th, Mr. Hum- I I phreys, county secretary, Carmarthen, visited the parish, when the following officers oonnected with St. Mary's were duly sworn in by him and presented with waITants :Dhaplain, Rev. J. W. Hughes; scoutmaster, Mr. Ernest Bevan; assistant scout- masters, Messrs. J. Buckley Roderick, Willie Lewis, Clifford Jongs; leaders, Messrs. D. Randall Lewia. A. Hewitt; bandmaster, Mr. Harold Field; secre- tary, Mr. H. W. Martin. The same evening the Pembrey troop in charge of Mr. W. Wright and Mr. R. T. Morgan were examined for their tenderfoot badges and all were successful. Mr. Humphreys expressed himself as highly pleased with the effi- ciency of the troops and wished the movement suc- cess. The scoutmasters and secretaries of both troops deserve great praise for their ready help and labour of love, and the success of the movement speaks well of their prowess.

BURRY PORT COUNCIL

BURRY PORT COUNCIL • MONTHLY MEETING. The ordinary monthly meeting of the Burry Port Urban District Council was held at Somerset House on Thursday evening in last week. There were present: Mr. S. L. Gravelle (in the chair), Dr. J. H. Williams, Messrs. John Leyshon, A. E. Taylor, James McDowall, Thomas Davies, W. W. Edmunds, David Arnold, Daniel Davies, F. J. Mor- gan, John Evans, John Davies, Samuel Rees, R. G. Thomas; together with the collector (Mr. W. R. Leyshon), the surveyor (Mr. H. Bowen Jones), and the clerk (Mr. J. L. Phillips). Arising out of the minutes of the previous meet- ing, the Clerk replied to a question that he bad secured better terms for making up the books of the council. They were in the hands of a man in Llanelly who had arranged to do the work for nine guineai. Mr. Daniel Davies-I was under the impression that the Clerk was to secure terms and that the matter was to be decided this evening, After a lengthy discussion, the Clerk's action was approved of. Mr. Thomas Davies raised the point as to the ruling of the Clerk in stating that the chairman oould give a casting .vote in the appointment of vioe-ohairman. That was quite out of order. What ought to have been done was a re-Tote. The Clerk said that it had been a very unpalatable thing for him to give that ruling. He adhered to ru'ln^' an<* C^a'med that it was quite correct. As a matter of fact, voting by ballot was not cor- rect stall.. although it was the practice. It was done at all elections. Mr. Thomas Davies—You cannot compare the election of a vice-chairman with a county council or other public election. The Clerk—I did make the suggestion at the time that the two candidates should agree. The matter then dropped. Mr. James McDowall moved that the meetings of the council be changed from Thursday evening to Tuesday evening. He thoueht it would be of great importance to the council. He had seen matters left over with the result that a whole week had elapsed before an-other meeting could be con- vened. If the meetings were held in the early part of the week opportunity would be given to call another meeting in the same week, thus facilitating matters considerably. ° Dr. J. H. Williams-To be in order you must rescind the previous resolution fixing Thursday as the night. Mr. MoDowaU- I propose that we rescind such resolution. Mr. Daniel Davies seconded. Dr. J. H. Williams-But you must suspend the Standing Orders to do that. It is not so simple aa some people think. Dr. Williams then proposed as an amendment that the Standing Orders be not suspended. He would tell them plainly that he was against any change, because Mr. McDowall had not brought any satisfactory reason for making a change. Mr. W. T. Edmunds seconded. Those who voted for the amendment were:- Messrs. J. H. Williams, F. J. Morgan, W. T Ed- munds, John Evans, Thomas Daviel. John Davies, Dd. Arnold, J. Leyshon, and R. G. Thomaa. The question of extending the boundary was again considered. The Surveyor said he was not complete with his ngures.

LLANSTEPHAN NOTES

LLANSTEPHAN NOTES On Tuesday in last week, the labours of the Ladies Sewing Class were brought to a temporary pause. Ever since last August, the members have been most industrious and regular in their attend- ance, with the gratifying result that 762 articles were turned out, together with ten pairs of blankets, while there are twenty-seven articles remaining as a start for next winter's programme. One hundred and ^twenty-five articles were sent to the Red Cross Headquarters; 10 pairs blankets to the 44 Daily Mirror" Fund; 69 articles to Mrs. Gwynne-Hughes for the 41st (Welsh) Regiment, and 139 articles to An i T°r' ^astle for the same destination. All local recruits were also provided with scarves, helmets, socks, and mittens. One hundred and fifty- three articles were sent to Mrs. Lloyd George as comforts for the Welsh Army, and 83 articles for- warded to Mrs. Bolton, Laugharne, wife of CoL Bolton, serving with the Indian troops, and 43 pairs of sooks were sent to Mrs. Schofield at Cardiff Bar. racks. Members of the class and other friends.pro- vided tea gratuitously during the season, for which all present gladly paid threepence each towards the funds, no less a sum than B15, 19s. 4id. being raised in this way, and used for the purohase of material for the class. Sincere thanks are tendered to all those who so diligently attended the classes, and those who provided the afternoon teas. It is hoped to start the good work again in August or early in September, and the knowledge that our gallant soldiers at the front are freely laying down their lives for our protection and freedom, will doubtless inspire the ladies to once more renew their activities with enthusiasm and perseverance, until the world is rid of the mad dog of Europe and his barbarous satellites. A social and musical evening celebrated the closing of the session of the Sewing Class, at which there were about forty present at Mcriah Vestry, where the work has been carried on during the winter. The building was readily placed at their disposal by the authorities at Moriali (C.M.). The tables having been cleared, an adjournment was made to the National School, where the following programme was completed :-S,)ngs by Miss H. Williams, The Bakery: Miss Doris Dowdeswell; Madame Beyle- mans, Madame Fret, Miles. Alipe and Celene Van Limbergen; Mrs. Jones, Corner Cottage; Mrs. Davies, Police Station; Miss Phoebe Williams, Plas- gwyn. Recitations (2) by Miss Sally Evans. Ffynon Villa, and Miss Grace Hoare and Mile. Louise Wick- mayer. Miss Doris Dowdeswell and Mrs. Davies. Police Station, were the, accompanists during the evening. On Tuesday evening and Wednesday in last week, anniversary services were held at Moriah (C.M.). The special preachers were the Rev. Roberts, M.A.. Cardiff, and J. D. Evans, M.A., Pontypridd. There were large congregations, and the,, preaching was edifying and impressive. On Sunday, 9th inst.. some of the students of the Presbyterian College, Carmarthen, held their annual services in the Congregational chapels of the dis- trict—Capel Newydd, Llanybri, Bethel, and Smyrna, Llangain. Corporal Tom John. 9th Welsh. who joined early in August la-st, was last week granted leave of absence for recruiting purposes. The result. of his efforts was only one recruit—a young farm servant from Lan Farm. During this week recruiting is once more brighten- ing. and Jbhn Davies. workman at Glyn, son of Mr. and Mrs. Davies, Waunfort Factory: John John. farm servant at WaunfwLchan. and Tom Davies. son of Mrs. Ann Morris. Stratford Villas, and a farm servant at Ponlanfach. have joined the new units of the Royal Engineers. On Monday in last week Gwilym G. Harris also succeeded in joining the ranks of the Pembroke Yeomanry. All hoiywr to these new recruits. Recruiting at a better rate than this could bo kept on for six weeks before all the eligible young men of the parish would be accounted for, but some openly boast they would rather see the murdeffers of innocent women and children in this country than let their sons join the colours. I The badge of this cult will be C.C. (cowardly con- scripts). I Sapper Win. Lewis, son of Mr. Franc s Lewis, Ffordd, spent the week-end at home to sue". useful purpose in recruiting, and his example a efforts ;0 likely to prove more successful in 'e near future. May it be so. The Rev. J. Rowland Thomas, B.A., vicaj- of the parish, was last week, at Pontardawe, where he had been curate of All Saints for the last seven years, presented with a solid oak bookcase and purse of gold on the occasion of his leaving the parish. Mrs. Thumas was also the recipient of a Church service book. Mr. Thomas enters upon his vicariate with excellent records, and we trust his early resi- dence here will serve to fully maintain ins many activities as a parish priest, pastor, friend and citizen. Another progressive tradesman in the person of Mr. D. Owen, Fancy Repository, is abreast of the times, and his establishment is now furnished throughout with the fittings ready for the electrio light. which is supplied by his neighbour, Mr. E. T. Davies, The Emporium, the local pioneer of modern lighting. May they continue to enter upon other schemes of progress. At the end of last week, some children playing on the beach came across the nest of a ringed plover containing four eggs. The nest is simply a depression in a collection of small stones, and the eggs are hardly distinguishable from the surrounding pebbles. Mr. David Felix, under-manager at the Aber- ayron Collieries, and husband of Mrs. Felix, Bryn Cottages, met with a serious accident while follow- ing his duties early last week. He was "knocked down by a "dram," and his leg badly wrenohed and cut, with severe abrasions. No bonea were prokon, and he is now progressing favourably, but will not be able to resume work for a long time. His elCape from more serious or fatal injury is sincerely gratify- ing to his wife and children, as well as to the work- men in his charge, all of whom wish him a speedy recovery. He is deservedly popular and respected by the workmen. Last Sunday morning it was gratifying to see Mr. Griffith Davies, Albion House, doing duty as church- warden ior the first time since his reoent terere illness. Though in his eighty-first year, he main- tains his robustness, and the congregation wish him many more years of further activities in the church he has served so faithfully for over twenty-five years as warden. In a circular issued by the Carmarthen Union Refugee Committee for the Prevention of Relief and Distress, it is stated that there are now 34 refugees at The Plas, for whose maintenance theji are responsible. Of late there wa a tendency on the part of some to withhold their subscriptions. These did not realise the serious position in which they might ultimately place the committee, which had not only to meet current expenses, but future needs and any emergencies that may arise. Church members are urged to continue their subscription* for the purpose of not only to give hospitality to refugees, but assisting them later to return to their own country. Line fishing is taking a new lease of life this year, and the rocks during the suitable tides this week teemed with ardent line-throwers for bass. Luck is capricious so far, and the pastime is voted slow compared with" the popping of the bottled variety." Between twenty and thirty now indulge in baiting the fish, and one linesman had the satisfaction of having his lost pinz-nez restored by the hook of a friend, whom he gratefully rewarded by a sparkling bass. On Tuesday evening a meeting of subscribers was held at The Reading Room to consider the proposed testimonial to the late constable, Mr. J. LI. Thomas. As testimonials to constables on service are prohi- bited, means of utilising the money collected had bo bo disousaed, and it waa resolved that the subscrip- tions received be invested in the Post Offioe savings bank in the names of Mej-srs. Henry Jones, ParcglaB Villa, J. S. Morgan, Bristol House, and Griff Jones, Church-street, until the time of the constable's re- tirement. The members of the Union (Belgian Refugees) Committee paid a visit to The Plas on'the 11th inst,, and after making a general survey of the buildings and grounds attached thereto, resolved themselves into committee. Among the resolutions passed was the following- That this committee desire to place on record their entire satisfaction with the local conditions of management, the conduct of the refugees as a whole, and the orderly manner in which the latter keep the various rooms occupied by them."

l KIDWELLY NOTES

l KIDWELLY NOTES A distressing case of poisoning, the result of fumes from a coal fire, was discovered in the house of Mr. Joseph Cole, Bushy Lac Cottages, Water- street, on Saturday afternoon last. The occupants consisted of Mr. Cole, his wife, two ohildren, aged two years and nine months respectively, and Mr. Cole's brother George. The latter, who had been working at night, slept in the room adjacent to that occupied by the remainder of the family. He got up from bed about 2 p.m. on Saturday, and was surprised when he reached downstairs to find no one about, and the kitchen in. the same state as it was the previous night. Proceeding upstairs he entered the bedroom and was shocked to find Mr. and Mrs. Cole and the elder child in an unconscious state, the baby, strange to say, having escaped injury. When the alarm was given, Messrs. Arthur Lewis, Sidney Walters, and Ivor James, who are certificated first- aid men, Nurse Jones, Winstone House, and P.S. J. W. Johns were quickly on the scene, and ten- dered invrluable aid. Tho unfortunate victims were carried out into the open, and artificial respiration was resorted to. Dr. T. It. Griffiths was unfortu- nately from home, and in his absence Mr. Douglas Anthony, Paris House, a student at St. Mary's Hospital, Loixlon, gave useful advice to the reactors, whose efforts were rewarded in the case of the man, who regained consciousness in a short time. Despite the most skilful attention of doctor and attendants. Mrs. Cole never rallied, and passed away on Sunday afternoon. There is every hope of a complete re- covery in the case of the child. An inquest was held at Siloam Chapel on Wednesday afternoon before Mr. Brodie, deputy coroner. A full report will app^lr next week. We have pleasure in recording the success at the male learners' examination of the G.P.O. held on the 25th of March, of Master Richard Williams, Bridge-street, who has been appointed to a vacancy at the Carmarthen Post Office. The success is well- merited as "Richie" is an intelligent and very well-conducted lad. Anniversary services in connection with Bethesda Welsh Wesleyan Church were held throughout Sunday and Monday evening last, the Rev. E. D. Thomas, Abercynon, the special preacher deliver- ing a serie.s of powerful and acceptable sermons. The centenary of this small but vigorous church will be oelebrated next year, and the members are look- I ing forward to the interesting occasion.