Teitl Casgliad: Llan

Sefydliad: Llyfrgell Genedlaethol Cymru

Hawliau: Nid yw statws neu berchnogaeth hawlfraint yr adnodd hwn yn hysbys.

Gwylio manylion cyfan

Llun 1 o 8 Nesaf Olaf
Full Screen
3 erthygl ar y dudalen hon
Advertising

YR HAUL. | CYNWYSIAD AX JIEDI. J Y Mis. I William Lewis, yr Emynydd. Gweledigaeth y Dillad Budron. Y Diweddar Barchedig John Clough Williams-Ellis, M.A, Glasfryn, Eifionydd. Llyfr Josua They are all gone into the World of Light." O'r Arsyllfa. Tystiolaeth leuan Brydydd Hir Mae'n dywyll Cymerwch fy Haw. Adolygiad. Nodion Eglwysig. Bwrdd y Golygydd. Un Eglwys, un Ffydd, un Arglwydd. Manion.

Advertising

{ PfcKL Y PLAIS i >■, CYNWTSIAD AM MIDI. Dadleuon Magie Jones. Pum' Niwrnod'yi; Lausanne gyda, Darluniau) Pregetti fach i'r Perliaid Caueuon Plant y Perl.' Cefndryd (gyda darluuiau) Bwrdd y G^n. Etnynwyr Cyniru Ron Adgofion. Dylanwad. Er Cof. Bet h mae'r Eglwys yn ei Wnevd Pedau) Ptri 1 Gystadleuaech. Y P4gariaid Bacti Duoa Llithiau Priodoi am y Mis Barddoniaeth- (

GWBTHDARAWIAD RHWNG DWY GERBYDRES

GWBTHDARAWIAD RHWNG DWY GERBYDRES DEUDDEG 0 FERCHED A PHLANT AR GOLL. GOLYGFEYDD CALONRWYGOL. Digwyddodd un o'r damweiuiau mwyaf tryahinebus am dri o'r gloch boreu ddydd Mawrth, ar linelljrheilffordd y 'Midland,' rhyw ddwy filldir o Hawes Junction, lley digwydd- odd trychineb o'r blaen nos Nadolig, 1910. Mae hon yn drychineb athrist a gofidus mae pedwar-ar-ddeg o gyrff, a dim modd eu hadnabod, gan eu bod wedi eu darnio mor ddychrynllyd. Y GWRTHDARAWIAD, Ymddengya fod cerbydres gytlym wedi tD gadael Carlisle am 1.35 foreu ddydd Mawrth, yn cael el thynu gan ddau agerbeiriant. Am 1.47 yr oedd cerbydres gyflym arall yn ym- adael, gydag un agerbeiriant. Dywedir fod y gerbydres gyntaf wedi cael trafferth anghyffredin i fyned i fyny y rhiw tu draw i Kirkby Stephen, ac yr oedd weii colli un munyd ar ddeg pan yn myned beibio signal box Mallerstang yn araf. Wedi myned yn mhellach i fyny y rhiw, aeth yn arafach, ac ataliwyd hi er mwyn rhoddi olew ar wahanol ranau y peirianau. Tra yr oeddis wrth y gwaith hwn, daeth yr ail ger bydres heibio Mallerstang, a chaufyddodd un o swyddogion y gerbydres gyntaf yr all yn dynesu, a chwyfiodd y goleu coch er ceisio el hatal, ond ymlaen y deuai y gerbydres. Yn awr, canfyddodd y gyriedydd y perygl, a rhoddodd cwibanogl y peiriant ar waith, ond yr oedd y cwbl yn ofer-rhuthrodd yr ail gerbydres i'r un oedd yn sefyll gan falurio y cerbydau yn yffion. Hyiddiwyd cerbydau y ddwy gerbydres ar benau eu gilydd, a chlywid ysgrechfeydd y teithwyr dychrynedig am bellder. Y GERBYDRES AR DAN. I ychwanegu at ofuadwyaeth yr olygfa, aeth rhai o'r cerbydau ar dan, a phan gofir fod y ddamwalu wedi digwydd mewn lie anlal, heb ond ychydig dal gwasgarog yma ac acw, gellir dychymygu fod y sefyllfa yn wir ddifrlfol. Ymddyrchafai y fflamau i'r entrych. Gafaelodd y tan mor ffyrnig yn y oerbydau fel yr oedd y bont dros y rheilffordd yn anmhosibl myned drosti pan gyrhaeddodd rhai personau i'r lie ychydig funydau wedi i'r gwrthdarawiad ddigwydd. Nis gallai neb fyued yn agos i'r cerbydau llosgedig gan mor ofnadwy ydoedd gwres yr oddaeth. i Yr oedd gwaeddiadau torcalonus y trueiniaid oeddynt yn y cerbydau tuhwnt i ddisgrifiad, j ac ymdrechodd y rhai oeddynt wedi eu hachub estyn cynorthwy, ond gorfodwyd hwy i roddi i fyny bob ymdrech gan angerddoldeb y gwres. ANi pharhaodd y gwaeddi yn hir yr oedd y tan wedi gwneyd ei erchyllwaith. CHWILIO AM Y CYHFF. Wedi i'r tan ddarfod, cafwyd cyfleustra i edrych am y cyrff. Nid oedd dim yn aros o'r cerbydau llosgedig ond y cysylltiadau haiarn, ac o dan y rhai kyny yr oedd tua phunil troedfedd o ludw, ac yn y lludw y deuwyd o hyd i gyrff llosgedig &c anffuinedig y rhai gollasanfc eu bywydau mewn modd mor alaethus. Yr oedd eu hadnabod yn anmhosibl, ond y mae rhai pethau ynglyn a rhai o'r cyrff, megis modrwyau, darnau o ddillad, botymau, &c., allant arwain i'w perthynasau eu hadnabod. Llwyddwyd i gael y rhai oeddynt yn y ddau gerbyd cyntaf allan yu fyw, ond yr oedd rhai o honynt wedi eu nlweidio yn drwm. Er mor erchyll oedd y canlyniadau, buasent yn llawer iawn gwaeth oni b'al fod y peiriant yn sefyll rhwng y ddwy gerbydres. Llosgwyd ymaith yr holl baent oddiar y peiriant hwnw. Cred y meddygon fod llawer o'r rhai gollasant eu bywydau wedi marw cyn i'r fflamau eu eyr- aedd. I fyny nos Fawrth, nid oedd dim o'r cyrff wedi eu hadnabod, er fod Mrs Morrison, Southsea, yr hon sydd yn mhlith yr anafus- ion, wedi colli dau fachgen, 8 a 6 oed, bach- gen 4 oed, a'r nurst, Miss Wood, Chichester. Y RHAI NIWEIDIWYD. Mrs. Constance Beecham, Parliament St., New Hall, Burton niwed i'r ysgwydd dde. Miss Isabella Nichol, Burton, yr hon oedd gyda Mrs. Beecham; ysgytiad a'r gwyneb wedi llosgi. Mrs. G. Morrison, Marion Road, Southsea ysgytiad trwm a niwed i'w chefn. Cymerwyd hi i ysbyty Carlisle. Kitty Morrison, ei merch, 16 mis oed; clwyfau ar y pen, ond nid yn beryglus. Mr. Archibald Booth Pattison, Bella Hous- tou, Glasgow y troed a'r goes dde wedi llosgi, ond yn gwella yn dda. Syr Arthur Douglas, Carr House, Monks- eaton, gynt Is-ysgrifenydd Amddiffynol yn New Zealand, 68 nilwydd oed; wedi llosgi yn ddifrifol. Cymerwyd ef i Ysbyty Carlisle, ac ofnir am ei adferiad. H. Patterson, 11 mlwydd oed, Duke's Avenue, Muswell Hill; braich doredig ac ys- gytiad. Mr. George Liudsay, Devonshire-road, Forest Hill, Llut-idaiii niweidiau difrifol. Cymerwyd ef i Ysbytty Leeds. Bu tri ereill yn alluog i fyned i'w car- treti, sef Mr. William Malcolm, Aberdeen Cadben Hill, Camberley, a Mr. F. E. Small- wood, Florida Street, Glasgow. Mr. Maurice Lipscombe, bra.wd i Mr. LipS- combe, goruchwyliwr Miss Talbot, Margam, yr hwn a niweidiodd ei goes a'i droed, ond C, galluogwyd ef i fyned ymlaen ar el daith at ei frawd. TYSTIOLAETHAU RHAI O'R TEITHWYR. Yr oedd Miss Nan Clark, llarold-road, Upper Norwood, yn y gerbydres gyntaf, a dywedodd wrth olieb 'ydd.Ci-edaf ei bod tua haner awr wedi dau or glbch y boreu pan y daeth y guard ar hyd y corridor, a gofynais iddo betli oedd wedi digwydd. Atebodd, "Nid oes dig-on o ager, ond y mae pobpeth yn iawn." Pan oeddem wedi sefyll am tua deng munyd, clywsom ehwibanogl peiriant yn chwythu yu galed. Edrychais drwy y ffenestr, a gwelais y guard yn rhedeg i lawr v. llinell, gan ysgwyd ei lamp. Dywedodd cyd-deithiwr, "Mae eerbydres arall yn dyfod, ond rhaid ei bod ar Unci] arall. Edrychais drachefu^ a dywedais, "Na. yr wyf yn sicr ei bod^ar eiu llinell ni. DyAvedodd yntau, "Yna neidiweh." Agorodd ddrws y cerbyd, a neidiasom allan eill dau. gan ddringo i fyny y ;cLawdd wrtli ochr y rheilffordd, nes cyraedd wal geryg. Prin yr oeddem wedi cyraedd y wal pan welsoni y tren yn rhuthro i'r tren o'i- hon y dial y III ddang-osai y gerbydres fel yn crynu, ac vsgwydai gvmaint nes yr ofneni idth syr ■thio arnom. C'redaf i'n eerbydres ni gael ei gwthio ar hyd y ll'mell am o beclair i bum Tlath. Gwelem fod y ddau gerbyd olaf wedi eu gwthio y naill drwy r llall, a bod peiriant yr ail gerbydres wedi ei hyrddio ar draws y cerbydau drylliedig- Yr oedd ager yn dianc mewn colofnau, ac aeth y goleuni trydanol allan. Bodolai y cynwrf mwyaf, ac ar y cyntaf ni thybiem fod neb yn y cerbydau drylliedig, ond cljywais rudd- faniad ysgafn. a dywedais y credwn fod vliywun dan yr adfeilion. Nid oedd y ffenestri yn v cerbydau drylliedig wedi eu tori, ac er mwyn cael y teithwyr allan torasom y ffenestri ft ffyn (jolf, y rhai oedd- ynt wedi cwympo o'r ran, ac yn gorwedd rhwng y llinellau. Rhedais ar hyd y llinell" can erfyn ar i bob dyn ddyfod allan i roddi cvnorthjvy. Daeth rhai ohonynt. ond ymddangosai llawer fel heb sylweddoli yr hyn oedd wedi digwydd. Tynais allan o'r gerbydres bob clustog a gobenydd, a thaenais hwy ar ochr y rheilffordd. Yna torodd y tan allan. Y dyn cyntaf a war- edwyd o dan y gerbydres ydoedd un ai gyriedydd tiett daniwr yr ail gerbydres, ac yr oedd wedi ei ysigo yn ddychrynllyd- Yna darganwyddwyd bachgen pedair ar ddeg oed, ac yr oedd mor ddewr ag y gallai fod. Yr oedd wedi tori ei fraich, ac nis gallai aymud, ond dywedodd, "Yr wyf yn iawn gadewch lonydd i mi. ac edrychweli ar ol ylleill." Yr oedd nifer o ddetnydd- iau at ddiffodd tan ar y peiriant. Dringais i fyny, a chefais afael ar bedwar. Yr oeddynt yn rhy drwm i mi eu cario, felly gofynais i ddyn gerllaw wneyd hyny, a cheisiasom ddiffodd y tan a hwynt. Mr. Thomas, efrydydd cyfreithiol o Leeds, a -ddywedodd"Y trydydd person a waredasom ydoedd baban blwydd oed. Cynygiodd un o r teithwyr benywaidd ofalu am dano. Cawsom ei fam allan yn ddilynol; bu raid cael wyth o lionom i'w thynu o'r malurion. Credaf ei bod yn iiiaiiv, ond daliai i waeddi fod dau arall 0'1 plilaiit, o dan y malurion. Osoeddynt, nid wyf yn credu iddynt gael eu dwyn alllan, gan fod y malurion yn fuan yn oddaeth o dan. Llosgwyd y cerbydau, a gwn am dri o leiaf oeddynt danynt. Yn nesaf, caw- som afael ar g-oesau dyn, ond yr oedd ei gorpli wedi ei ddirwasgu dan y malurion. Yindrechasom lawer gwaith iw dynu allan. ond gorfodwyd ni i ymatal droion er cael anadl. Or diwedd, ],lwyddasom i'w g-ael allan; yr oedd wedi ei niweidio yn drwm, ond yn fyw. Yno gwelsomlaw dyn, ond pan afaelwyd ynddi, daeth yn rhydd. Gwelsom hefyd goesau geneth fechan, ond nis gallem fyned yn agos ati, gan fod y fflamau yn rhy erchyll; yr wdd yn rhy ddiweddar. Mr. F. Maxted, Brixton, Llundain, a ddy- wedai Yn union ar ol y gwrthdarawiad, daeth y merched a r plant yn ein cerbyd yn ddychrynedig, a chynorthwyais hwy i fyned allan, a rhoddals gymaint o rugs ag a allwn ddarganfod. Yr oedd yn noson oer a thywyll. ac yr oedd gwynt cryf yn chwythu o'r tu ol i'r gerbydres. Daeth dynes ieuanc ar hyd y llinell gan erfyn ar i bob dyn fyned o'r tu ol i'r gerbydres, gan fod cerbydres arall wedi gwrthdaraw, a pbobl wedi eu caetbiwo yn y ccrbydau drylliedig. Aethum yno ar nnwaitb, a ohefais y tri cerbyd olaf mewn tywyllwch, a chwm 1 o ager yn ymarllwys o beiriant cerbydres y tu ol. Yr oedd peiriant y ger- bydres arall wedi ymsuddo i van y guard, gan ei chwilfriwio, a thaflu y to dros y Ilinell. Yr oedd dau gerbyd yn sefyll, ond yr oedd yn hawdd canfod eu bod wedi eu dryllio. Nid oedd llawer o ysgrechian i'w glywed, ond yr oedd erfyniadau am gynorthwy, a dechreuodd y telthwyr ymosod ar y cerbydau drylliedig gyda'r unig arf oedd o fewn cyraedd, sef bwyall. Torodd nn dyn ffenestr y cerbyd gyda'i ddwrn, tra yr aeth ereill i chwillo am foddion i ddiffodd y tan, gan fod fflamau yn dechreu tori allan. Yr oeddwn yn sefyll gydag ereill islaw un o'r cerbydau, pan estyn- wyd dyn atom, a darfu i ni ei garlo dan fwa y bont. Yr oedd wedi ei niweidio yn drwm, ond gwaeddai am ei wraig a'i blentyn. Dygwyd ei fachgen bychan ymlaen yn fpan, ond yr oedd ei wraig, merch fechan, a baban yn aros dan y malurion, Ni waredwyd hwy, a buont feirw. Cariais y bachgen oddiwrrh y malurion, a phan aethum yn ol yr oedd un cerbyd wedi ei feddianu gan fflamau, ac yr oedd y golygfeydd yn ofnadwy. Gwelid nifer o ddynion yn ceisio tynu dyn o'r malurion oedd yn llosgi o'i amgylch. Wedi ymdrechu am rai munydau, rhyddhawyd ef, ond yr oedd ei goesau wedi eu llosgi yn drwm, ei wallt wedi ei losgi, a'i freichiau a'i ddwylaw wedi eu hysigs. Yr oeddwn yn un o'r rhai oedd yn ei dynu allan, a chlywais ef yn dweyd, 'Tynwch, 0 Dduw, tynweh.' Daliai 1 lefaru felly o hyd, ac fel yr oedd y coed yn llosgi ymaith, cawsom ef yn rhydd. Pan welodd y meddyg ef yn ddilynol, ac y dywed- odd wrtho fod bron yr oil o'i groen wedi ei losgi ymaith, atehodd y dyn, Ond fe dclaw yn ol yn fuan eto.' 1 Mor fuan ag yr oedd y dyn a nodwyd- yr hwn, fe gredaf, a fu farw-wedi ei dynu allan, canfyddwyd dwy law yn ymsaethu I allan o oebr y cerbyd ynghanol fflamau. I Rhuthrodd dyn a safal gerllaw atynt, a gafaelodd ynddynt, ond cafodd, oherwydd y gwres a bod y dyn wedi ei wasgu yn dyn gan y malurion, fod yn anmhosibl ei dynu allan. Ni welem ddim o'i gorff na'i ben, dim ond y ddwy law yn gwibio drwy y fflamau, a phau welwyd nad oedd yn boslbl ei achub trodd pawb ymaith mewn distawrwydd. Yr oeddem oil yn wylo. Darfu i glerigwr, yr hwn gym- erodd ran flaenllaw yn y gwaith o gelsio ei achub, dynu ymaith el het, ac ymddangosai fel yn gweddio, ac efe ydoedd y diweddaf i adael y fan. Yr oedd y fflamau yn goleuo yr holl wlad oddiamgylch, ac yr oedd y tan yn angerddoli, yr hyn oedd yn ychwanegu at ofnadwyaeth yr olygfa pan y gwyddem fod bodau dynol yn y tan. Y dyn cyntaf a dynwyd allan cyn y tan ydoedd un tua SO mlwydd oed. Yr oedd wedi ei wasgu yn y cerbyd, a bu yn rhaid tori y gwaith coed o'i amgylch. Anafwyd ei law yn erwin drwy hyn, ond ar ol ei gynorthwyo allan, trodd atom gan ofyn, A oes gan rywun cigarette ?' Yr oedd dau fachgen mud a byddfer o'r Iwerddon yn y gerbydres, ond ni welais bwy wedi hyny. Yr oeddynt yn myned i ryw sefydliad yn y de. Aetb deng munyd heibio cyn y cafwyd goleu ar ol y ddamwain, a chafwyd ef gan un o'r teithwyr. Nid oedd ychwaith unrhyw arfau er agor drysau gwasgedig y cerbydau.' Miss Stanton, Stroud, yr hon oedd yn rhan flaenaf y gerbydres ddrylliedig, a dystiodd Yr oedd yn noson dywyll iawn, ac yr oeddem allan ar y morfa agored. Yn ddisymwth clywem swn chwibanogl peiriant yn cRwyrn- ellu yn frysiog, a chlywsom gerbydres yn dyfod i fyny o'r tu ol. Yr oedd guard ein cerbydres ni eisoes ar y llinell ac yn gwaeddi. Y munyd nesaf rhuthrodd y gerbydres i'r eiddom ni, gan falurio rhai o'r cerbyd- au, a chyn pen ychydig funydau yr oedd y gerbydres ar dan. Ychydig iawn o'r rhai oeddynt yn rhan olaf y gerbydres a lwyddasant i ddianc. Gofynodd y swyddog- ion ar i bob dyn fyned i ran olaf y gerbydres i geisio tynu allan y rhai anafwyd. Yr oedd yn rhaid i'r rhai hyn dori ymaith y gwaith coed er eu cael allan. Yr oedd y t&n yn ym- ledu, a dadfachwyd y rhan gyntaf o'r gerbyd- res, gan ei symud tua chan' llath oddiwrth y tan. Buom yn elstedd ar godiad tir am tua dwy awr, ac yna cymerwyd ni i Leeds, ac oddiyno i Lundain." Mr. Brander, Napier Park, Hurlingham, a ddywedai:—"Yr oedd yn amlwg fod rhyw anffawd wedi digwydd i gerbydres Glasgow- Llundain, gan ei bod wedi stopio yohydig funydau yn flaenorol, a chlywid swn curo morthwylion, fel pe buasai archwiliad yn cynieryd lie. Yr oedd wedi all-ddechreu symud pan gymerodd y gwrthdarawiad le. Aethum i ben arall y gerbydres, a chlywid merched a dynion yn llefain, I Gollyngwch fi allan.' Y drafferth fwyaf ydoedd y tywyllwch, a gwnaed rhuthr am oleu, a rhyw arfau. Wedi cael llusern fechan, dringasom i ben yr adfeiHon, a llwyddasom dynu dyn allan. Yr oedd wedi ei niweidio yn ddifrifol, ond ei unig gri oedd, Edrychwch ar ol fy ngeneth fach; yr hon oedd oddimewn. Dan ofal meddyg, symudwyd ef i ochr y llinell, ac yna tynasom ei eneth fechan allan. Yr oedd ei wraig, baban, a geneth arall yn aros yn y cerbyd. Ni welais ddim o honynt, a'r grediniaeth gyffredinol yw eu bod wedi eu llosgi yn y malurion. Torodd y tan allan mor fuan ag y cawsom y plentyn allan, ac yr oedd y cerbyd yn wenfflam mewn ychydig eiliadau. Adnewyddwyd yr ymdrechion i achub y rhai oeddynt yn y cerbyd, oud yr oedd y gwres yn annioddefoli. Yr oedd un dyn wedi ei wasgu rhwng dau ddarn o adfeilion, ac yr oedd ei lefau yn arswydus. Torasom ei ddillad yn ddarnau, ond llwyddwyd i'w waredu drwy i'r tan losgi y coed oedd yn ei ddal. Yr oedd yn fyw pan gymerasom ef allan. Erbyn hyn yr oedd yr boll gerbyd vn fflamio, ac nis all-eiii wneyd dim/ ei- vn gwybod fod rhai oddimewn. Gwelsom Ull yn ymestyn ei ddwylaw ac vn erefu am waredigaeth, ond nis gellid gwneyd dim. Gwnaeth pawb ei oreu- Yr oedd "un clerigwr yn arddercbog gweith- iodd vn galed. a gweddicdd ar ran un dyn na gellid pi waredu. Mr. Tom E. Maley, arolygwr Clwb Pel Droed Park Avenue, a. ddywedodd ei fod yn cysgu ar y pryd y digwyddodd y gwrth- darawiad, a deffrowyd ef drwy gael. ei daflu i lawr. Unodd a chwmni i geisio gwaredu y trtteiniaid, ond yr oedd y tiin yn rhwystr mawr ar eu ffordd. Erfvniai un dyn arnynt ei waredu, ond His gallent, a bu y truan farw o flaen eu llygaid. Yr oedi ,al aniryw ereill ag y methwyd estvil unrhyw gynorthwy iddynt. Yr oedd Mrs. Alfred Gilbev, TyniV-ct Lodge, Winchester, a Miss Ford, Colegr o y Winchester, yn rhan olaf y gerbyd re.* gyntaf. a dywedai y flaenaf i'r rhai optld yn y cerbyd hwnw gael eu hysgytio .l:! y gwrthdarawiad. Neidiasant allan, a chan- fyddasant fod y gerbydres ar dan. Darfu i swyddogion y rheiMordd wneyd pobpeth I In oedd yn eu gallu, ac aeth y t-eithwyr oedd- ynt heb eu hanafu i gae gerllaw, ac yr oedd yr olygfa oddiyno yn annesgrifiadwy; yr oedd y fflamau ynddynt eu hunain yn awgrymu fud rhyw drychineb alaethus wedi digwydd. PA FODD Y DIGWYDDODD Y DDAMWAIN. Hyd nes y gwneir ymchwiliad swyddogol ar ran y Llywodraetli, ni cheir sicrwydd am beth achosodd v ddamwain, ond dy- wedodd Mr. Candle, gyriedydd yr ail ger- bydres, ei fod yn gwybod pan yn gadael Carliste nad oedd y gerbydres gyntaf ond ychydig filldiroedd o'u blaen. Dvwedodd na svlwodd ar yr arwyddion yn Mallers- lang, ond dywed' y swyddog a ofalai am danynt eu bod yn erbyn yr ail gerbydres. gan nad oedd wedi derbyn yr arwydd ai-ferol fod y gerbydres gyntaf wedi cyraedd yr orsaf nesaf, a synodd yn ddirfawr pan ganfyddGdcl yr ail gerbydres yn rhuthro heibio. Y MEIRW. Cafwyd fod yn anmhosibl adnabod y cyrff, gan fod y tan wedi eu llosgi i'r fath raddau, ond gwnaed rbestr o'r rhai a ddisgwylid gyda'r gerbydres gan eu perthynasau. A ganlyn yw y rhestr :— Miss Rebecca Traill, Birmingham. Miss Sargeant, Croydon. » Miss Lees, Streatham Hill. Miss Muriel Morrison. Miss Stella Morrison. Master John Morrison. Chwaer mam y tri ucbod, yr oil o Southsea Miss Wood, Chichester. Mr. John Pacerson, Llundain. Miss Carter, Henley. Mrs. Raggitt, Clerkenwell, Llundain. Miss Lindsay, Forest Hill. Miss Fargie. Leeds. Cred y meddygon fod y rhan fwyaf o'r trueiniaid uchod wedi eu lladd gan yr ysgyt- iad cyn i'r tan eu cyraedd. Nis gellir sicrhau cywirdeb y rhestr nchod, gyda'r eithriad o Miss Fargie, Mr. John Patterston tri phlentyn Mrs. Morrison, Southsea, a Miss Lees, eu mamaeth. Er y credir fod 14 wedi en lladd, nis gall y meddygon ac ereill fuont yn gwneyd ymchwiliad sicrhau fod y rhif yn gywir, gan fod y cyrff wedi eu darnio a'u llosgi tuhwnt i adnabyddiaetb. Mae y dl- gwyddiad alaethus wedi creu teimladau o alar drwy y byd, ac y mae llawer o gydym- deimlad yn cael ei arddangos a'r teuluoedd I trallodedier. o Y TRENGIIOLIAD. Agorwyd y trengholiad ar y cyrph yn un o swvddfevdd cwmui y rheilffordd vn Kirkby Stephen brvdnawn Mercher. Yr oedd lluaws o bertlivnasau yn bresenol, a chynrvchiolid cwmni y rheilffordd gan Mr. If. K Beale, cyfreithiwr, Birminliam, yr hwu a ddatganodd ofid awdurdodau y rheilffordd oherwydd y digwyddiad alaetb- us. a'u cydymdeiinlad. Dvwedodd y treng-holydd v dymunai i r rheithwyr fyned i weled y fan lie digwydd- odd y ddamwain, ac ar eu dyeliweaad dat- ganodd ei edmvgedd o r dewrer a arddang- oswyd gan amrvw o'r teithwyr yn ceisio achub eu eyd-deithwyr. Yr oedd cw-niiii y rheilffordd wedi datgan eu bod yn barod i gyfarfod pob bawl am iawn-dal yiiglyn a r ddamwain. Wedi cymeryd rhai tvstiolaethau. gohir. iwvd v li%-(l d(],dd Mercher. Medi 17e.