Teitl Casgliad: Llan

Sefydliad: Llyfrgell Genedlaethol Cymru

Hawliau: Nid yw statws neu berchnogaeth hawlfraint yr adnodd hwn yn hysbys.

Gwylio manylion cyfan

Llun 1 o 8 Nesaf Olaf
Full Screen
8 erthygl ar y dudalen hon
Advertising

Y R HAUL.; eTNWTSIAD AM MKDI. j Y Mis. | William Lewis, yr Emynydd. Gweledigaeth y Dillad Badron. < Y Diweddar Barchedig John i Clough Williams-Ellis, M.A., Glasfryn, Eifionydd. Llyfr Josua | They are all gone into the; World of Light." O'r Arsyllfa. Tystlolaeth Ieuan Brydydd Hir j Mae'n dvwyll Cymerwch fy j Haw. Adolygiad. j Nodion Eglwysig. Bwrdd y Golygydd. Un Eglwys, uu Ffydd, un j Arglwydd. Manion. I I I

Advertising

P bitt ï PLANT ( CYNWYSIAD AM MIDI. S Dadleuon Magie Jones. ( Pum' Niwrnod yu Lausanne (Uda. Darluniau) | Pregeth fach i'r Perliaid j Caneuon Plant y P«rl.' ( Cefndryd (gyda darluniau) | Bwrdd yGan. Ewynwyr CymMl ) Hon Adgofion. Dylan wad. ErJOof. Beth mae'r Eglwys yn ei WDevd Perlau y Perl.' Y Gystadleuaeth. j Y Paganiaid Bach Duon. Llithiau Priodol am y Mis Barddoniaeth-

Advertising

CWASANAETHAU DIOLCHCflRWCH—Y Gwasamwth yn ei drefn. ^G-all pawb ei

Cynhadledd Esgobaethol Llanelwy

Cynhadledd Esgobaethol Llanelwy. Wele eto un o gynhadleddau yr esgobaeth uchod yu mhlith y pethau a fu, a gellir dweyd na fu ddim yu ol i'r cynhadleddau blaenorol mewn papyrau ac areithiau brwd- frydig ar bynciau y Fatn-Eglwys. Da oedd gwel'd ein Harglwydd Esgob wedi gwella yn ddigon da i gymeryd yr awenau yn y Dref- newydd, ac wrth ei glywed yn llefaru, gaillena dybio mai effaith fechan gafodd yr afiechyd arno, oherwydd areithiodd mor gryf yn erbya y mesur ysbeilgar ag y darfu erioed. Llon- gyfarchodd y ddwy esgobaeth ar y modd cryno y daethant at eu gilydd i Wrecsam i brotestio yn erbyn y cynllun gwael ae anghyf- iawn mae ein brodyr Ymneillduol wedi gym- eryd i ladrata eiddo gonest a adawyd i'r Eglwys yn Nghymru I gario ei chenadwri yn mlaen trwy yr oesau, ac mid oes yr un cyhudd- iad wedi cael ei ddwyn i'w herbyn ei bod yn camddefnyddio y gwaddoliadau, na chwaith eu bod yn ormod at gario gwaith y cysegr sancteiddiolaf yn mlaen. Da y dywedodd fod y bil presenol wedi uno a chadarnhau yr Eglwys Brydeinig, ac wedi eu tanio a sel a brwdfrydedd uas gall hyd yn oed y Llywod- raeth gastiog bresenol el ddiffodd. Nid oes nemawr i blwyf yn y wlad yma nag yw wedi wedi ymarfogi yn erbyn erchyllderau y criw Radicalaidd, ae ni fydd heddwch, meddwn eto, hyd oni thaflant fil y fargen yma o'r neilldu. Y mae barn gwlad, waeth i ba ran o honi y trown, yn eu condemnio. Soniodd hefyd am Ymneillduwyr yn proff- eau bod yn grefyddol, wedi uno a'r Pabydd- ion, yr Iuddewon, a'r Anffyddwyr, i werthu 8U brodyr duwiol yn yr Iwerddon i ddwylaw eu gelynion, tra yn cymeryd help y Pabydd i ddiuyatrio hen Eglwys hanesyddol eu gwlad. Ffeio honoch chwi, grefyddwyr politicaidd; beth pe codai eich hen dadau, mi roisent i chwi fflangell am ymyryd, ie, hyd yn oed a phethau ysbrydol, ond rhaid maddeu i' chwi, gan mor debyg yr ydych wedi myned iddynt yn eich addoliad. Hwynt hwy sydd yn eredu trwy Fair, chwithau sydd yn derbyn eich grasusau gwleidyddol trwy Dafydd a Sanbal- at. Mi roddodd chwip drom ar gefn Mr. Gruffydd am gablu eiu heglwys, a thrwy hyny brysuro y mil-flwyddiant. Mi roddwyd coff- had mai mil-flwyddiant y pres oedd yn ei gopa fo, a lie bo pres mi ellwch fod yn sicr y bydd Mr. Cyfreithiwr yno. Dro yn ol, dy- wedodd un o farwniaid y breibio yn y Senedd: 1 Ond aymud yr Eglwys i ffwrdd y buasai Ym- naillduaeth yn gallu llenwi y bwlch.' Ond mae'n ymddangos nad oedd y boneddwr hwnw ddim o ddifrif yn ei gred pan ddywedodd hyn. Wedi meddwl yr oedd am lenwl y bwlch a choed, meini, a seti gweigion, a chodi arian ar Idg o ffirm Sebon a Cocoa. Yr oedd y cynull- iad mawreddog wedi tanio pan roed y bicell yn Sanbalat. Penaeth yr holl gorpholion dinystriol yw efe. Yr oedd wedi agor y ball, a'i arwyddair oedd 4 irecha treisied, gwana gwichied.' Arwyddair ardderehog ydyw hwn yna i Gegin y Diafol.' Ond pwy fuasai yn meddwl aJI1 roddi y fath arwyddair ar gorph o Gristionogion. Ar ol i'r Esgob orphen ei araeth benigamp, caed papyr sylweddol gan yr Anrhydeddus W. Ormsby Gore, ac ui raid i'r gwr athrylith- gar yna wrth ganmoliaeth, achos mae cweatlwn yr Eglwys 'i belyntion ganddo ar benau ei fysedd. -Baich y papyr oedd fel y gwna Ymneillduwyr geisio cyfnewid eu credo os oedd ganddynt gredo o gwbl, ac i dduwin- yddiaeth newydd Ymneillduol nid oedd ganddo barch na chydymdeimlad. Caed papyr gwir dda hefyd gan Syr Foster Cunlifte ar Yr Eg!wys ar ol ei dadgysylltu.' Nid wyf fi eto wedi dwad i gredu y cymer hyny le, a hwyrach mai mwy priodol fuasai gadael yr ymdrafodaeth yna allan, a pbarbau i ymladd a phrotestio na chymerwn ein heglwys wedi ei dryllio na'i hysbeilio. Syniad ffol i mi yw ceisio cenhedlaetholi yr Eglwys trwy ddryllio ei hen gyfansoddiad er agor ffordd i'r cwn ddyfod i mewn. Pe buasem yn gallu cymeryd i mewu y rhai sydd wedi ymneillduo o honi ni chawsem ond poen a thrafferth gyda hwy. Caed papyr da iawn gan yr Archddiacon Lloyd, Rhyl, ar Ragolwg crefyddol Cymru.' Dywedodd fod holl gynhadleddau y gwahanol enwadan yn gorfod croniclo lleihad neu

Cynhadledd Esgobaethol Llanelwy

esgusodl o sefyll yn llonydd neu wywdra I crefyddol. Gwreiddyn y drwg oedd fod yr oes bresenol wedi myned yn fwy dioglyd, am fwy o bleserau, ac yn myned yn fwy ar ol gwleidyddiaeth a hunan-les nag ar ol achub enaid Rhyw oes y prds ydi hi arnynt hwy yu bresenol; pres, pres, ie apostolion y pres, a'r enaid i'r diafol os myn, a'r pres i'w llogellau hwythau. Caed ymdrafodaeth ar y gwahanol bync- iau. Agorwyd gan Col. Mesham, yr hwn a ddywedodd fod ganddo obaith cryf na fyddai i'r bil ddyfod yn ddeddf; fod yna luaws mawr o Ymneillduwyr duwiol wedi cymed- roli yn fawr, ac yn gweled y mawr berygl o ysbeilio crefydd yn ein gwlad. Yr Arcbddlacon Thomas a ddywedodd fod ein Harglwydd Esgob wedi rhoddi i ni arwein- iad rhagorol, ac fod yn werth i ni ddal ein gafael yn dyn ynddo, a cheisio cadarnhau el freichiau trwy yr ymgyrch hyd y diwedd. Caed canmoliaeth uchel i'r papyrau gan I Rbeithor Hope, yr hwn a ddywedodd en bod wedi cael gafael dda ar hanesyddiaeth Eg. lwysig: Yna caed anerchiad Cymraeg gan y Parch. L. Ellis, Rheithor Ysceifiog. Cwynai fod gormod o waith y gynhadledd yn cael ei gario ymlaen yn yr iaith Seisnig, ac nid heb achos 'chwaith. Er fod y gynhadledd eleni wedi syrthio i derfynau Seisnig, nid yw'r hen iaith wedi marw yn Maldwyn eto, ac nid yw yr esgusawd fod yr iaith wedi colli tir yn ystod yr ugain mlynedd diweddaf yn cyfiawnhau ei hanwybyddu. Eglwys Gymraeg yw hi i ni, a gwaddoliadau Cymreig yw'r mwyafiif sydd yu ei chynal. Credai fod yn yr Esgpbaeth hon ddynion ag allasent draethu eu barn yn hen iaith y fam wlad ag oedd y brodyr Seisnig. Gobeithi wn y caiff anerchiad Rheithor Y sceifiog sylw yn ein cynhadleddau dyfodol. Yr oedd yno sylwi anghyffredin ar y slaradwr nesaf, achos mi roeid lluaws mawr yn rneddwl fod I nhw yn cael cipolwg ar' Walch' y LLAN. Gwr talentog a lluniaidd dros ben yw. Yr ydym yn hen ddwylaw ar y llwyfan amddiffynol, a dywedodd nad oedd y ffynonellau eto ddim wedi dihysbyddu. Feily hai ati,4 Fight to the bitter end ydyw i fod. Cauwyd yr ymdra- fodaeth gan ein Harglwydd Esgob, a dywedodd mae'r amddiffyniad goreu oedd i Gymru fyw a gweithio dros y ffydd a draddodwyd i ni gan ein tadau. MERLGLNWR.

Advertising

Undeb YSGOLION SUL YR Eglwys. MAES LLAFUR. ADFENT 1913-1914. 1.- Y Dosbarth (a) Yr Hen Destament. I (a) Nodiadau yn yr Haul gan y Parch. D. EDWARDES, M.A., Crynfryti, x 7 Llangeitho. Pris, I c«pi, 4c.; 6 copi, is. 4c.; 12 copi, 28. 3c. uynxaT. Barnwyr i. i—16, i. l6 3^ » l(^) Esbeniad gan yr Hybarch Archddiacon MORGAN, M.A. II T T A II T A III c • ITT r- TIT c T& • 1.—xii. (Amlen Bapur) Pris, I copi, 7c.; 2 copi, is. xc.; 3 copi, is. 9c.; 't 0 '• 0 >' J » COpj( 2s. 4e.; 5 copi, 2s: lie.; 6 copi, 3s. 3c.: 12 copi, 5s. III. Io SO > IV. I I3> IV. 13 24* Yr Holl o'r Acfcau (Llian): Pris, I copi, 2s. 6c.; 2 copi, 5s.; 3 c»pi, fc. fc.; 4 copi, 9s.; 5 copi, I Is. 3c.; 6 copi, Us.; 12 copi, 18s. (A) Y Tfistament NfiWVdd (A*I«n B*p«r): Pris, i copi, IS. 6c.; 2 copi, 3s;; 3 copi, 4s. 3c.; V IwlllCll L llOW jUUi 4 copi, Ss-Sc.; 5 copi, 7s. ic.; 6 copi, 7s. 6c.: 12 copi, 13s. Actau i.-xii. (c) Hyfforddwr gan y Parch. A. OWEN EVANS, B.A. Pris mewn amlen, in.; llian, is. ie., cludiad, 3c. it copi mewn amlen, gs-; llian, 13s. 6c.; yn rhydd drwy y Llythyrdy. Y Wasg Eglwysig, Lampeter. (C) Y Llyfr Gweddi. I (c) Llawlyfr gaa y Parch. J. WHELDON GRIFFITHS. Pris, 3c. (Baagor Y gweddill o'r WEDDI BRYDNHAWNOL Dep*t') p T s j T (<-) Nodiadau gan y Pareh. II. L. JAMES, M.A. Pris, 11.9c.; neu 13s. 6c. y yng ngiiyu a, r I^ITANI. dwsia, drwy'r Llythyrdy. Y Wasg Eglwysig, Lampeter. II.-Yr Ail Gwersi ar gyfer bob Sul. I Owers Lyfr, Rhif III., uddwrth y Parch. J. D. JONES, Bangor. DriAfihiirth \\r J- r JJ D U T Pris, i copi, IS. 8C.; J copi, 4s. 9c.; 6 copi, 9s.; 12 copi, 16s., y cludiad uaoSDarcn. Wedi eu cyfaddasu gan y Parch. J. yn rhydd. WHELDON GRIFFITH, a'r Parch. OWEN Uaw|yfr i'r Plant gan y Parch. OWEN THOMAS, Tydweiiiog. HOMAS is. y dwsin, y cludiad yn rhydd. Y Wasg Eglwysig, Lampeter. '^Ddosb^rth^ Gwersi eraill yn yr un gyfrol (Gwers Lyfr, Rhif III.) 0 Oed Gweddi'r Arglwydd. Y Credo. Y Deg Gorchymyn. Gwersi syml allan o'r Hen Destament a'r 6 oed. rg Newydd. Ceir many lion eddhvrtk Ysgrifehydd Bwrdd Addysg yr Esgobaeth. 0 dan 8 oed. V.-Plant 0 I Gweddi'r Arglwydd a'r Credo. Gwersi syml allan o'r Hen Destament a'r Newydd. dan 8 oed. Gellir cael many lion pellack oddiwrth I "sgrifenydd Bwrdd Addysg yr Esgobaeth. WELSH INTER-DIOCESAN SUNDAY SCHOOL SYLLABUS. Advent 1913-1914. (1) Over 16. (a) Judg es, Selections as above (eight Lessons). H (b) Acts I-XII. (c) The Litany and the remainder of Evening Prayer. Acre. 12 16. Senior Lessons in the Inter-Diocesan Published by Church of England Sunday School Institute, Sergeants Ian, Fleet V*1/ rl»v' (7 Street, London. Piice, 1/ Carriage Extra. Lessons (New Series First! Year same as The Institute Publishes a Set of Coloured Pictures, rd. per dozen. Also Stereo«c»pic Gwers Lyfr Rhif III. above) 1 Pictures. i Copy Inter-Diocesan Lessons, 1/2. 3 j) 3/4. 6 „ „ 6/6. (3) Age, 8-1. { Junior Lessons in the Same Book. (4) Age, 6-8. I Lord's Prayer, Creed, Ten Commandments. Stories from O.T. and N.T. Particulars to be obtained from the Diocesan Secretary. (5) Under 6. I Lord's Prayer and Creed. Stories from O.T. & N.T. N. B. -This Syllabus is arranged so as to enable Welsh and English Sunday Schools to do the same work. It will be impossible to bring out another number of the Gwers Lyfr unless the present effort meets with a sympathetic response. The Gwers Lyfr is published at the leivest trice tossible. It can be obtained only from the Hon. Secretary of the Union. He is also willing to receive Orders for Actau, Llawlyfr, and Inter-Diocesan Lessons, but all Orders sent to him must be accompanied with Cask. # Please despatch the Order Form at onte. J. D. JONES, Hon. Secretary, Welsh Inter-Diocesan Sunday School Union, The Vicarage, Bangor.

No title

Dydd Sadwrn, yr oedd yn agos i 6,000 o ddyniou yu cymeryd rhan mewn cystadl- euon seindyrf am wobrau gwerth rhyw 2,000p. Yn y brif gystadleuaeth am her- wobr y deyrnas, enillwyd (fel y llynedd) gan Irwell Springs, Swydd Lancaster; 2, St. Kilda, Durham; 3, Black Dyke, Swydd Efrog.

TREFDRAETH PENFRO

TREFDRAETH, PENFRO. Cynhaliwyd gwyl ganu lwyddianus iawn yn Eglwys St. Mair y lie uchod ar y Sydd cyn- fisol, pryd y daeth tyrfa fawr o wrandawyr ynghyd o'r cylch amgylchynol. Yr oedd y eantorion wedi eu tynu o wahanol eglwysi, sef o Eglwys Trefdraeth, Nevern, Dinas, Llanllawer a Llanychllwydog, Cilgwyn, Meline, Eglwyswrw, Eglwyswen a Llanfair, Bridell, ac yn olaf ond nid y lleiaf, Cilgerran, o'r hon y daeth tua 65 o gantorlon braf a heini. Arweinydd y gan ar yr achlysur hwn oedd Mr. W. Lewis, Trefdraeth, yr hwn a gyflawnodd ei waith yn hynod fedrus, Myner PERL Y PLANT yn mhob q yn Nghymru.