Teitl Casgliad: Carmarthen journal and South Wales weekly advertiser

rhifyn: First Edition

Sefydliad: Llyfrgell Genedlaethol Cymru

Hawliau: Nid yw statws neu berchnogaeth hawlfraint yr adnodd hwn yn hysbys.

Gwylio manylion cyfan

Cyntaf Cynt Llun 2 o 8 Nesaf Olaf
Full Screen
17 erthygl ar y dudalen hon
LLITH TWM BARELS

LLITH TWM 'BARELS. Wel ma!r TreibiwnaJe wedi disseido i roi cxemshon i'r rhan fwya o'r ffarmers hid di Kalan. Sbwt bidd hi wedin, sna i'n gwbod. Clnd mai'n debig fod rhiw blaii gida'r otho- ritis i ffeinjo dinion lddi nhw yn Ik-'r rhaii si gida nhw nawr. Nawr diiit rwbeth tensibl, wath lIer pki ffor evribocli, all ffar- mer ddim cadw bisnes mbii heb rai dinion, mwy na all llefidd erill. Ond dima le nia'r sattan o waith wedi bod. Rhai Riwral Trei- biwnals yn exemto ffarmers yn holsel ag yn hala rhai o fanne erill. Ichi'n gwdd ma pethe felna'n hala dinion i weid petite cas iawn. Mai'n debig fod y Lliwodreth yn daenre chhirmo i rioli prishe'r bwydiddL Hm, ie, hen brid hefid. La ma nhw wedi bod rid: Shwt riwl fidd gida nhw wn i? Wy'n folon betto owns o backo Ffranklin ma dim ond gneid swytkli shegir pa nhw to. Dima?r prooff 8l gell i. Os tippin bach nol mi gad- wodd boys y reilwei lot o fwst-vr jshe cal extra war bonnis, ne fod y Lliwodreth yn addo dwad a prishe'r bwydidd lawr. Beth wedd y rissult? 0 oail tippin o war tjonnis. We'n well gida'r Lliwodreth i hala wan y wlad yn hitrach na gneid i diwti. Dina ichi shwt ddinion si gida'r wlad ma yn y Sen- mdd. Boys si a ofan yn i calon nhw i cftendo'r "wax proffiteers." Boys si'n chvji o cfan Ja.k Redmund ai glic rottn. Ma'n well gida nhw dorri finni teihodd gweitliwiri tlawd rispektabl Cimri yn hitrach na gneid i'r Gwiddelod neid i diwti. Ma'n well gida. nhw bleso Gvvcrddon a. safio crwyn y taklo brwnt meddw si'n gwedtho'n yr ammiwni- shon wurks yn hitrach na gneid i diwti at G-mri. Ie, a dima'r short 8i'n wban a skiechen ar blatfform y steddvod Cimri anw], C'imri am bith, hen wlad y gan, y ddmig goch, a. rhiw e-othach felna. Rh&grilhi, rbagrith. kowards, kowards. Ie ofan ribel- icu arni nhw yn Gwerddon. Go damneshun, cercd yn ribelion hel yn Gwerddon, beth gwahanjeth. Ma di.gon o showdwirs yn y wlad ma yn shegir os dros flwyddin i was- totti pethe yn Gwerddon. Os na fihufie nhw eeithen nhw fel hwyed gwillton bob ened blW o nhw. Diw i banner nhw yn werth dim ond target i blwm brwd. Ma'n boys ni'n mind mas a chal i seithi dros achoa rhiddid. Faint mwy o bechod eeithi rhiw anwaried diencd si'n dislew] 1 rai erill wmla. er mwyn safio'i crwyn nhw, io orwyn pi wedi cwmpo mas a Sunleit Sop os slawer dy. Mai'n debig fod digon o ishe Leiffboi Sop Ie ma nhw'n ciski sha. Berri Port. Pam ma rhaid iddi nhw fod yn fwy bawhd lla.'r Cimri? Os nag wes parch i'r oorff stim parch i'r rheswm, a'r ened. 0 sennodd PndelJ Fowr! beth fidd yr oise i ddod yn weid am danat ti., Rargol fcwr, mi fidd hanes wjiarre plant y gennedd ma. yn blottm du ar ddad hanes. Dewch ch;, ma dwarnod ekwarro cownte i ddwad ar ol y rhifeL Mi fidd rhaid ichi aped lot o gwestiwne go strait, ae Of ffeilwch chi happed nhw fidd dim i neid old, ioh paisso chi'n fankrwpts mrvn egwiddor. JE400 a yeer am akto'n gaohgwns. At fenkos i dima ffars. Os mai dima beth iw Librajism, os mai dima beth iw Rhiddid, cs mai dima beth iw Cidraddoldeb, ie ag os mai dima beth iw Ffengil-wel Pagan am bifrh to, men cmllwn i. Mi fidd mwy o baganied yn y nefodd nag o'r Efengilwirs Mammonedd hin. P:ei the gem yiw jeiitoel klOWd. Gwnewch rwbeth dros hen bwr ,J.ab¡ tlawd. Aktwch yn Gristionogio" bod nhw wedi gneid big proffit o'r show. Gwd luck, end dima'r point. Faint wedd y proffit <. wrth y "shew" i hiran? Fan ny gweld shwt talodd hi, ag nid o wrth v (libsknpshons. Beth am show Pen leader? Pun o'r ddwy diajodd v ffordd ore Ie, a we dJm cian- wedi bod oboti show Penkader o gw bwl. Treiweh ddiski bihafio miwn mitinga tro nesa da. chithe. Shwt ma pethe'n dwad mlan aha LLAMBIDDER? Ma adarn doniol i gal lan fforna hefid ar fenkos 1. Mi glwes i stori dda am un bachan yn y mart Wedd e'n hwrni clo achos foti bachan arall wedi cinnig godderbin ag e ar ridoi nifel. Whei was that ol sport. Ma'r mart yn opn 1 bob un i ginnig, a'r pi'inwr Jwooa i i find a'r stwff gatre Mai'n debig fod Jumbl Sel i fod yn Llam- • >j r heb fod yn hir, ne ma comiti wed' cai 1 tidewg ta beth. Ond widdooh ohi beth si'n damnio pethe fel bin. Clicks. Maj tfwp a t-rwP ,man aral]> un Part' a'i vT!8' va ara11 a'1 ffevrits. hod dewis y test chaps m'r bisnes o g^bwl. ond backo Iinnt owr trwp. Nawr ;na ishe rhwbeih eJl na hiina. Xid wmla (tros rhiw glio ne parti neilldiol ma Tommi yn Ffraink ond wmla ffor the gwd of evribodi. Felnv tfctee hi fod imhobmaji. Gweitho er Wwvn welffer yr achos.

LLITH TWM BARELS

Stc.ppwch chi, ma RODMEX SHIR ABERTEIFI yn appleio am war bonnis ond iw 1 hw. Wel, all neb ddiskwl 1 rhain i fiw L,,r y gwint. Nawr te, un gaer bach at fembere K.o\vnti Kownsil. Cofiwch chi fod Twm a i gliste ar gored gal clwed beth ichi"n mmd i neid. Dima ichi'r rheewrn pam ddilse nhw gai codiaa. Ffarmers ;w'; rhan fwrn o chi or y Kownsil Beth iclll'n wbod am galedi y pwr dab ;,i'n gorffod prinni popdh Icili wedi cai flein toim oddiar ddaohre'r rhiicl, ond ma gv.eithwirs yn ffeili cal y cidoi pen a.t, i gili Ma rocimen shir Gajitir(ldiii yn cal bwer min-y o ddibs na/ch rhai ohio Shwt leiksech chi werthi biwch am f20 a-dl cwm- (.dog yn y If arm nesil atoch chi'u cal i'2^ am n'11 sbort o fiwch. Dina fel ina Ill, OnJ. mi widdooh chi'n reit dda ehwt ma icthc. Xiiwr te, tippin o oraktikal Kristianiii ne wet mi'ch enwa. chi bob blwmmg van. Dim hanki panld trix nawr, a winlo bt-ie ar y gweithwirs, a rifferro'r biMic.- 1 gomiti arall, a hwnw'11 i rill'fciro le nol ichi lweth I lei the srem streit. Ai 1 Shwt biodd hi ar v boys na atfi ian o Velindire i Landissil i whilo bob 1 \yejen. iec>iid, we'r un fech wedi newid 1 points a'r un feich, ond erfc:n mind lan o r it-chid, we'r un fachan wedi newitl 1 ndieddwl. IchÎn gwbod fod n-Lereli yn lIewid i nih<*Mwl naw gwaith miwn ameer bach lawn. Bat-han axall yn tretal cal hwyl ar fcieb >n ardai Velmdra. Hitrach yn gool bach «e meiledi, a dima'r boy yn bwgwth fod well iddi hi nid partners t.(, e, N%-atli 'lini oiid fe fise ar ol hetb fod yn Far, bise r lleill i gid wedi mind 1 v M«ich.ui bu*_5 1. ma pethe felua. ma merohed yn mofin. Ma ,ofin i ti fod yn sliowdiwr go lew cm biddJi di n ffevrit gida'r ledv^ Rwsnoth nesa ma gen i aer bach i wenl wrth rai o jokers ardal Shincd Inn

Advertising

FN^RCHERACSTLI GOLDEN RETURNS IisTXREP 'f -r: Fx-simile of One-Ouncc Packet. Archer's GIlen Returns p Tho Pcrfoction of Pipe ToBacco. A C WAKT.

HWNT AC YMA

HWNT AC YMA igan TEITHIWB-"] Yr wvthnos hon eto y mae genvm y goivli- wvl gofidus a phruddaidd o gcrfnodi marwo • aoth a chladdedigaieth cm cyfaill mymvesol, MR. WILLIAM DAVIES, TYNEWYDD. vr hyn a gymerodd le dyad Sul, yr wythfed cvfiso! ac (Ife yn 70 m'Kvydd oe-1. C:iiodd t-in ffrynd gvstudd hir, ond dioddcfodd yr oil yn dawel ac arnyneddigar. Dvdd lau canlynol i'w farwolaeth, cymerodd ei gyn- hebrwng le, pryd y d-aeth torf yvshyd 1 daJu y gwmwynas olaf t'w weddillion nriJ^o', m rai a gyrnerwyl rr-ewn clor-g-erbyd i glitdoJo v teulu yn Cwmi'for. Manordeilo. Cvii eveh- wvn, gweinvddwvd yn y ty gan ei weuudog, v 'Parch. G". Edmonds-Williams (L.), Ewn- ezer. Llandeilo; yna ffurfiwyd yn oi ym- daitli, prvd y canlynwyd yr eJor-gtn-byd gan 52 o gerbydau; vna wedi cyrhaedd fy enn.l gwemyddwvd gan y Parch. Stephen Dioinas (A.), Penybanc. ac ar lan v bedd gan y Parch. Corris Davips (U LLnd. iIo 1 ra padawsom yn ci argel woly v cyi^iil pur. v cvmydog caredig, y cymwynafwr diail v tao tvuer, a'r Israeliad. yn yr hwii rud oedd twvll. yn ei fedd hyd y boreu pan v clywir v fioedd, Eeirw. dewch :'r iarn." awod.nd v djgant iVrwyrh, a hyny 1 iywvd tra gwyddol. YR AMAETHWR LLW\DDIANUS. id am bob tyddynwr y gallwn ddywedid ei fod yn Uwyodianus, ond cawn f£av;d vn g^venu yn fynycli ar ami 1 un, uc un o 1 cjfrvw vw ell1 cyfaill galo)), Mr. Itor Davies. 'Derymoilon, IJanegwad. Y (lydd le o'r blaen, tynwyd sylw un o fwy(ido»ion v Llywodraieth at ei feirch .jx>rtiiianu- o» dd yn pori yn ymyl v fforod fawr, a pvrthicxld y swyddsig mewn ca.riad 6g un o honynt, fel na cl-afodd Mr. Davies esmwythder lies i'r rr-ilwr ei phcrelienogi. a hyny air tWin an- rhvdw'dus o aur melyn. Amoenir cadw y gtlt" hOI. at fagu vn unig. a hyny geffylau ar gyfer y meirchfiiwyr; a In-di ei gofal yn awr wedi syrthio ar amaethwr adnabyddus. Mr. Davies, Aber^annau. Hydciwn v di- lyna llwyddiant y cytyndeb hwn. TIRPACH LLANEGWAD. Dydd Gwenor diwedd^ilf, yr oflld y lie uchod vn gyi-ehfon i gannoedd o bobl o bob rhan o'r wlad. Y ma. yr oedd arweithiarit gan y foiieddiges, Mrs Williams, yr hon sydd yn ym-wkiel a'r g>nnyck.gaeth. ac yn peiuierfvr.u gorsafu yn Gwymondale, Llan- arthney. Yr oedd y morthwvl yn cad ei chwareu gan Nir. T. L. Iiarrics. arweithwr, Ilat-ocilo, a gwnaeth ei waith yn ganmol- adwy dros ben. I n o r gwerthwvr gorcu vw Harries: mae wedi e: freitio a'r ivniwys- a

1 MARCHNAD AEHFYRDnI

1. MARCHNAD (,AEHFYRDnI. Dvdd Sadwrn diweddat. nris yr ymenyn r",ôi swllt sic un-Ereir.ioc-ar-ddeg (Is. llc.1 y pwys: wyau, dwv geiniog a dirnai (2jC.) yr un.' Mae yn ddyddiau brsif arnom ni fel aniaethwyr j dyddian hyn." Gwir, dv- wpdaf; ond wait :I hit"; ar ol hiirdda, daw ystorom. Nid wyf yn dymuno ttrwg i neb. ond hoffem weled rtmethwvl" air Gaer- fvrddin vri cael "pinch" am eu prisopdd afresymol i, weithwyr t.ylawd.—" Myrddin- fab."

MARWOLACTH PISYMWTH Y PARCH J MYFENYDD MORGAN

MARWOLACTH PISYMWTH Y PARCH. J. MYFENYDD MORGAN. Bu farv. y Parch. J. Myfenydd Morgan, finer St. Dogmell's Sir Aberterfi', yn dra disvmwth yn nhy y Parch. Natlianiel Rees, ficer Ferndale, ddydd T.lun diweddaf, pan ar ymweliad a'r lie i ddarlithio a. phregethu. Nid oedd y gwr enwog uchod yn dda ei iechyd er ys peth amser. —" Myrddinfab."

No i DREFACH LLANARTHNEY

No DREFACH, LLANARTHNEY. Bvdd yn hyfrvdwch gan gar.-di-ioii addysg C-clarliell am lwvddiant datu o blant y cylcii, gef Master Thomas John Thomas, nuib Mr. a Mrs..7. Thomas, Derlwyn. Cwmmawr, a Master Freddie Thoman, rnab Mr.^ a Mrs. Tom Thomaa, Onklands. Banc-y Twr. \n yr arholiad am dderbyniad i Ysgoi Ganol- raddol Caepfyrddin. daeth Tommy allan yn drydvdd ar y rhestr a Freddie yn cdiweclie J. L Eeuddeg oed oedd v ddau '.Tiis. \w«t diw- fsddaf. Adlewyrcha hyn glod mawr ar eu hathraw, Mr. J. Joiieis,-B,S. Y sgod y Cynghor, Drefach. Aed y ddau ysgolor rhagddynt o r!r, i ris i'r Bri'fvsgol, a dis gyned i'w rhan lawer llawrvf. Melus fydn eu cyfarrh ymhen ychydig flynyddoedd fel gwyr graddedig Prifysgol Cymru.

CYWYI ELFED

CYWYI. ELFED. Bvdd yn ddrwg gan gannoecld o ida)-Ilen. wyr y "Journal glywed am wacledd y Parch. Owen Jones, fioer Cynwyl. Mae wedi bod yn wael dros ben am wythnosau lawer, a chlyweom heddyw (dydd Meroher) -PI fod ar wellhad. Nid oes offeiriad yn esgobaeth Ty Ddewi yn pad ei barchu a'i anrhydeddu yn fwy na Mr. Niae yn weiriidcvg gwirioneddol i'r Gair a hrpgetla, o rodiad hyfryd iawn. Eiddunwii id do ad- foriad buan, nm nas gall yr Egl\vy< Rorddio oolli y fath offeiriad.—" Myrddinfab."

NODlON 0 ABERGWILI

NODlON 0 ABERGWILI YR HIN ANFFAFRIOL. Dal yn ytstormllyd a gwlybaidd wna'r hin eto, a deallwn fod peth yd allan heb eu ddiddosi ar leoedd uehel. Y mae'r tatws hefyd yn myncd yn ofer yn v ddaear, ac fe cleimlir y wastrfa lie mae teuluoedd trymion o blant. C'ofiwr, amser yn ol am bobl gyff- redin yn pesgu mochyn yn flynyddol ag ychydig c dawd haidd a thatws heb fawr o gost. ond heddyw y mae'r moch a'r d^fnvdd ymborth o gyrnaedd y werin bron. Y dydd u'r idaen ea ar draws tellll1 oedd wedi gwneyd ymdrech deg i gaiel mochyn coch byclian am brls mawr, ond ni wnai y bred- vcli fwta. blawd na bran, a thwmlai y tatws allan sweh dros ei gafn, a rhaid ocdd rhoddi lddo laeth wedi t-i fejusu a 6wcr. Cywcdir mai un fel yma yw MOCHYN COCH SIR BENFRO. Hob y der rhaib i dwrio,—y tir glas, A treigla'r tir tato; Rhed a'r sawch. rhaid ei wirso Yn y fan neu ladd, na fo. DYN DIEITHR fu ar daith drw"y y lie yma beth amser yn ol, ac ni welodd neib yn werth i'w eylw odtli- eithi un Mre. Hughes, am fod gndd: dri mab yn y fyddin. Y mae hyn yn glod nid bychan i'r weddw ;wirhydeddus. Ond oto ceir o fewn ychydig lathenu deulu arall a thn ma.b yng ngwaaanaeth y fyddin, wf Mr. a Mrs. T. Harries, High-street, a thri mib gan Mr. a Mis. W. Lewis, Pairkyricks, a ihri mai) iiall gan Mr. a Mrs. Bow en, Pant- vgiien, deudieg IIrwr o bed v. ar teuJu. Y mae plwyf Abergwili a'r cyffiniau wedi gwneyd yn ardderctiog. Eto, dnrfu i'r dicithr acirodd dau englyn er cael allan pwy oedd eu hawdwyr, ond nid wyf yn oredu fod hyny c'r un pwys, ond fod awdwr un o Hbiiynt mt'-wn dirfawr boen am wycli acdd. Wele yr eliglyr. "0 holl wych orseddau'r llawr.—chwenychwn l-chel sedd y blaenawr, Wy'n d trtod gan boen dirfawr, Sut a i fewn i'r set fawr. Un nosoii vn un o'n tafarndai digv.^Nddodd John fyned i fewn; lioz. weithiwr (uled yw ef. ac vn hon .o'i beint cyn myncd i'w wa.1. Y mae hefyd yn caiio rhyw naw neu ddeg o benau pobl gyffredin eraill ar ei ^sgw^d'i:wl. heb law pen ei hun, ac wedi 10d.. am ei beint, darllenwyd yr erglyn uchod aliaii iddo er mwyn cael yr attebiad allan: ar hyn yfodd John dracht o'i beint, yna pysvehodd, aeth i'w study." Tua dwy funyd arall dvma ddwy dracht o'r peint a charthodd ei wddwf i'r spitw," a thyn- odd ei anadl gan ddywedvd, dyma'r ffordd i fewn i'r looee box Ireisi.a'r weddw, bydd 'n' feddwyn,-a. rhega'r Eglvys, y diafl diJyn, Una a'r Duwiol, 'nar dyn, Eisteud yndi. mlaen 'mestyn. Arswyd fawr, 11a wirionedd ar ol dwy adraclit o yfwoh. Tybed, pe tai John wedi syclm gwaelod y peint, pa beth ddieuai allan ? Dioloh yn fawr iddo am y ddau air olaf o'; englyi. sef mlaen ymestyn Gresyn onide fod athrylith fel yma yn blethedig am ddolen peint. Carem hcfyd weled y dieithr- yn uchod yn amlach yn em dinae, am ei fod yn gloywi talentau. Y RHYFEL. Arwyddion ac arogl buddugoliaeth Bydd wedi oin goresgyn ar ol misoedd o eifyniau dwys a dyfui. Rhvw greodur liyf aa haer- llug diligon yw Y TANK RHYFELGAR PRYDEINIG. Ern yw o ffwrn 'rhen Pharo,—i'r Ceiser Casawl er ei drw«io. Yn ei nwyd i glwyd uwch glo Yn horyn gyda Nero. YM WEL WYR. Gwelwyd yma yn ystod y dvddiau diw- tddaf v Messrs. Ho wells o Lundain; Mr. a M rs. Mailiews a'u plant, o Ammanford: Mr. it Mrs Jones, c; Tylorstown; Mra Davios, &e.f priod y di^vweddar Barch. iir Daviev., Wilfiam^ton. yr lion a fagwyd yn Tvnewydd, Abergwili: Mrs. S. Evans, Porthyrhyd; Mr. a Mrs. Uook. o Bluenirwynfe; ill's. Tillyard a'i !nal-), o Gaerdydd; Mr. Rees, o Llan'bedr; Mr Tri scott, o Lunduiin; Mr. Evans, Lundam; y Mri. T. Lewis a J. Lewie, mas- nacliwyr vn Dowlais no Aberdar; Mr. a Mrs. J. Jone", sef -,Yrie(ly(lit Modur Mr. Cory, Caerdydd; a Mr a Mra. Jones, Pontard x- lais. DAMWEINIAU. fhrfu i Mr. Daniel James Jones. Motor House, y dydJ o'r blaen syrthio yn ddam- weiniol oddiar rhan uchaf ei fodur pan yn ei osod mewn t.rt'Ín i ihlychwelyd o Gydweli. Gyr< dd rai o efgyrn yr ysgwydd o'u lie, ond y mae eto broil yn holl iaeh. Da genvm gael ar dckiail hefyd fod Mr. Willisana, Ty- cocli. yn raddol enill tir. Colled dirfawr oedd iddo ef oifod gwneyd ymaith a'i law chwith. Yr ydym yn flin ar; Mr. Williams fel hen ffrynd hoff a chydymaith boreu oes. Ymwroled, nid yw y diwedd eto Y DIWEDDAR MRS. HINDS, BRYN- TR;, ST. PETER'S. Ei rhan fu'n ris i rinwedd,—a'i geiriau'n Anrheg 1 wirionedd; I'r iseJ bu'n ymgeleda. Am hyn hi a hun njewn hedd. EIN MIL WYR. Ar dro byr yn ein plith gwelwyd Mr. Tommy Harris, sef mab hynai Mr. a Mre. Harris, Iligh-street; Mr. Eddie Heriton. sef mab Mr. a Mrs. E. Henton. Roee Villa; Mr. Benjamin Jones, gef mab M r. Jonas, C'wmau Cottage, Mr. F. Hornsbv. gynt o Rydwialchen .Mr, Tommy Evans (" Tywi "), sef mab Mr. u. Mrs. Evans, Glantcwy Cross- ing. Yr oil yn dda eu gwedd. Nis gwvddom hyd yn ddiweddar fod Mr. Peredr Owen, sef ail fab yr Anrhycleddus Esgub Owen a Mre. Owen, y Pnl;is. wedi emll v Military Cross," a hyny rai iriiaoedd yn ol yr, Ffrainc. U11 devvr dan groes filwrol,—yw Peredr, Ap yr urdd E^gobawl, I'r German ma\('l'n sataniawl, Gwyr y w:.e yw gwer ei gttwl. GKNEDIGAETH. Priod Mr. D. Jones, High-street, dydd Sadwrn, y 14eg o'r mis hwn, a'r ferch. ARWERTHIANT. Dydd Lhin. y 9fed, cafwyd arwerthiant rhagorol yn Rlnwfelen dan forthwyl y Mn. Lloyd o Thomas. Yr oedd g-wartheg yn cyrhaedd at £ 40. a rhai ceffylau ar fin £ oC. Yr ccdd yma rai anifeiliaid o waed uchtcl ar 01 y diweddar Mr. J. Lloyd Morgan. CYFLWYNEDIG I MR. TOM ROBERTS, yr hwn a rydeihawyd o'r fyddin drwy afiechyd o fod yn ffoivdd y DeidaneHes. Myn'd c'i fold er mwyn difa,—y gethern Ciathol rtiair d'od yma. Tom yn fri i'w wlad, dyma Arwr wynder yr a. DYCHWELIAD. Ar ol treulio a mwynhau rhai ii,iF(w; Mr. a Mri. Phillips, sof merch a mab-vn-ngyfrajith Mr. a Mre. Davies, Pantvddauddwr, i'r Syddin Far-n, Tflmsaran Mr. D. James, Cefnlienllaii, i'r I»yffryii-Isaf, Pontynyswen: Mr a Mrs. u (," Thomas. Cotlu House, i'r Black Lion, Aber- gwili. Euldunwn iddynt ein dymuniadau uoreu ar eu haelwydydd newyddion. I'R DIWEDDMl HEN. D. L, \JONES. Y.H., Y DERLWYN. Un o gedyrn eada-riiaf,-hen eir Gar, A'r banes rhagoraf, Wedi haint oerdoi ci haJf, | Galar vn arnlwg welaf. ■ PYSGOTWYR. Y rnao tymhor dal PYfgod wedi myned drcsodd eto, ac yr oi-dd yr rog a'r gwencr yn o gyflredin yn y Tywi a'r Cwili, ac yr C(ddynt mewn cyfyrau da hcfyd. Gwnaeth llawer c honynt gyfeilhon hoff o Mr. Thomse, Ffynonlati, a Mr. Howel Lewis, Rock House. I'R IS-GADBEN E. C. RYLE MORRIS, sef aer Mr. a Mrs. Morris. Brynmjiddin, yr hwn a glwyfwyd yn enbyd yn ffcsydd Ffrainc, eto ar weJihad. Draw islawr aeth dros ei wlad,—yn Wron ar fyr olwad; Myn'd o wiw yn frinv i frad, Est yn fwy na'th fawr ystad. GWRON 0 GYMRO. Ar ol treulio rhyw 14 mlynhJù yn Ne Aftrjca, dychwelodd Mr. Tom Henry Davies yn ol ynia am dro, a threuliodd yr hat gyda i frawd, Mr. John Davios, Glan-yrauncll. ger IJanfihangel. Darfu iddo fel rhyfelwr fyned drwv y brwydrau garw oil o r dechrcu i r diwodd yn v German West o dan Botha. Dychwelodd yn ol ar Hydref y 4ydd, gydar arnoon o ymaflyd yn ngharn y cledd eto dan Botha, pan y bydd galwad am hyny, er sicrhau < Brydain ei hawluni, ac er mwyn ei wlad a'i genedl, sef Cymru a Ciiymraeg. Eiddunwii iddo bob rhwyddineb a toraint i ddyehweiyd eto. Y DIWEDDAR ARGLWYDD KITCHENER. 0 wael wg dan y wdlgi.—hwn > 1 • gu Hun ei gof yn berwi, 'I arf difrad orfocla fri Am lowion i ymloywi. Y MODDION CYHOEDDUS. Yr. yr Eglwyd y Sul diweddaf gweinydd- wyd gain y Parch. T Thomas, v ficer; (yf- eiliwyd gan Miss Thomas, y I' ice rdy ■ Y II Llanfihangel a'r Yspytty gan y Parch. P. J. ;Ranis>; Viytfeilwyd gan Howiells, y Godar. Yn Ebonez-?r gan y Parch. D. Williams, y g vveinidog, a Mr. Truiscott, Llundain; cvteilwyd gan Miss Davies, Myrddin \ilW Nos Sul cvn y diweddaf darfu 1 r Pcich. D? Williams"roJdi llyfrau aliar. fel anrheg^ iou 1 Liant Abergwili ui a oedd wedi bod a'u cardiau allan yn casglu ar ra i y Uen- hadaeth Dramor, i'r rhaii canlynoJ i Rees, Eddie Jones, May J|ofnes, Nellie Bowen. Sally Jones, Willie Evans, Gwyneth Williams, Lewis Evans, Jack Griffith*. Mar- iraret. Dajvios Willie Evanc, Saijy Jones, May Davies, Nano Henton, Stanley Darlev, Ehid Davies, Muriel I)aNie, Idns Evans. Gwyneth Morris, Sally Davies, a A. \V. R Evans. Y DIWEDDAR GRANOGWEN REES. Dalentog wir Granog-wen,-el bywyJ Glan bywiol fu'n ddolen, I drol 'it sa:nt hen gedyrit sen A grisio braint y Groosbren. Garw yw'1' fan y gorwedd, —dai\ -.Nryc-li A'r don erch edrysedd, tdram Ali! balch aim vw ei b:dd, Hiuia dan arogi rhinwedd. DYKFRiNOG.

MYRDDINFAB A DIWEDD Y BYD

MYRDDINFAB" A DIWEDD Y BYD. [At Olygydd y CARMARTHEN JOURNAL.] Syr—Hawddammor, Mir. Trochwr." Yr oeddwn yn falch gweled dy glan ar y ddalen Gymreig yr wvthnos ddiweddaf. Yr wyt yn haeddu tysteb h;<)-dd am dd'od allan yn erbyn > gwallgof-ddyn Myrddin- fab" Y mae y person urddiusol (V,) Alyi-dilirrfab wedi cael ffordd ei hun yn y JCVRN'AI. er Ns amser bellach, a dyma o'r diwedd taw ar ei y?grifeniauau otlwyddog gan "Trochwr." Ililir Yn llith liirfaith Trochwr" yr vyth- nos ddiweddaf. dvwed:—" Yr vvyf yn un o duerhynwyr oyfcson y JotRNAL. ac yr wyf yn ei ddarllen yr bur fanwl." Ptham, a tlnthau yn pert hyn i'r Trochwyr politicaidrn bn gethu dwy neu dair gwaith y Sabbath iiynv. Talpyn o ragrith yw crefvdd Jackyddinoth '1 Sectyddiaeth v dyddiau hyn, a gwawiied y dydd pan wolid capcii politicaidd fyrrnu wedi eu cloi; bydd hyn yn fenditli i'n gwlad. (I'w barhau). MTKDDIXFAB. fAt Olygydd y CARMARTHEN JOURNAL.] gy Syr,—Yn eich rhifyn diweddaf ymddengyp Jiytliyr dan yr enw Troohwr" yn aw- grymu mai "er mwyn elw bydol y mae gwemidogion Ymiu\illd\iol| yn tffoi tit yr Eglwys. Nid yw hyn ond ymg;18 hynod o wau i geisio esbouio yr hyn sydd yn clwyfo Yn)ii(,jlldu wyr. Y rna-, Tr»>ohwr yinhell iawn (1'1 le pan ddywed hyn. Nis gwn a Hlyw yn credu hyn ad peidio. Os ydyw, dengys ei fod wedi ei drocni" yn (Ida yn inhvdew culm sectyddol. Paliam tybied y mae gweinidogion yn dewis yn hytrcch i elnl' ymadaicl ag egiwys "RYDD" ac ymUltv ag egiwya GAETH Nid yw ond ffolineb o r mwyaf i ddweyd mai elw bydol sydd wrth v. rauld vr oil. Er hyuny os mai heddweit fiersonol feddvlia yr ysgrifen\rdd wTtii elw bydol" yna yr wyf yn hollol o'r 1111 ifam ag of. Mewr. cannoedd o eglwysi gorthrymmir y gweiriidog Ynmeillduol i'r -fatli raddau lies y mae bron yn well ganddo fyned i dorri cerryg ar y ffordd fawr yn hytrach na cdieisio txxklio arglwyddi y set fawr Nid üe6 heddweh i'r truan « Galan 1 Galun. Rhaid iddo wylio a gweudio rliag ddweyd gair o'r pwlpud yn erbyn lio.If p 1, bechcidau v "big guns." Ond a chymeryd rra: mxiintaia arianol feddyiia yr ysgritenydd, a ydyw felly? Os bydd "weinidog Yninoill- duol o iirv jfworth oaiff dal go lew. heblaw y manteision i wneyd "oxtra-s" mewn dar- lithiau, preigethau achlysurol, gweinyddu mewn priodasaii, I)-edydlio, a wdaddodig- aethau. Ni ddisgwylir i weinidog Ynineill- duol gyfrannu mor haelioiiii4 ag ouoirmd Pan el y gweinidog ar ei daith, caiff letty yma ao acw yn nnai aelodau yn rliad, a ohaiff grrbyd i'w gludo at oi waith, tra rhaili i'r offeiriad ddwyn y baich oi hun. Cjmerer y Parch. R. J. CampbeLl er enghr:uift't. Pa faint droe v mil punnat, oedd oi gytlog yn y City Temple a plia faint dros y clau cant yw eigyflog hecWyw? Pa le y mat- elw bydol" yn dyfod i fewn yma, Mr. Troclmf: (-is eyfycl, angliydfod rhwng diau deuiu o urddas yn y crupe), rhtaid llusgo y bugail druan 1 fewn i'r cwervl, a buan iawn y gwelir ef fel prif dargcxl yr ymosodiad, a'r caniyniad buan fydd gweled ei ddodrefn yn y cart yn cyfeiriad tua gorsaf v rheil- ffordd, ac yntau yn canu yn iuch i'r pugilists wrth fyned i faes neWydd 1 ohwilio am lochet* dros onyd fach. Os mid yw Trochwr yn c.d-fyiied aiii rhesymau, boed iddo ei filrii yntau a chaift yi hwaneg.— Yr ciddoch, fic., Niu TROCHWR.

DREFACH LLANARTHNEY

DREFACH, LLANARTHNEY Cynhaliwvd cvfarfod dan nawdd Cor y liant ynf; Ng'boipeL Seion nO') Fawrth, HvdTef 3vdd, i gyflwyno anrheg i Mrs. Rachel Thomas, Mount Villa (Wern gynt), ar acldysur ei phriodas. Mae'r chwaer yn gentores ragorol, a bob amser ceir hi yn •barod 1 gymwynas. Nid oe3 gyngerdd yn yr a(rd;tl tuag at achos tcilwng nad yw oi gwasauaeth yn offrwin rod. ac nid oes neb yn fwy derbyniol. Y gaeaf di»veddaf bu Cor y Plant yn dysgu'r gantawd 0: Hcsanna'r Plant." a bu Mrs. Thomas vn ffyddlon vm- hob ffordd. Dewiswyd hi yn un o'r unawd- wyr, a gwnaeth ei gwaith yn ganmoladwy. Ar hyd y blynvddoedd mae wedi lhufurio yn ddistaw a chyson, raturiol oedd i'r plant a chyfeillion ddymlll10 ei biiirliyd(I-du. Trefnwyd y cyfarfocf gan Mr. Darvid Walters, Brynheulog, arweinydd Cor y Plant, a chaed rhaglen dda o gatiu, adrodd. a ohvstadlu. Pan ddeuwyd at brif waith y cvfarfod. eof Cyflwynwyd i Mrs. Thomas silver m arm a,lade shred; gwnaed hyny gai1 v llywydd la'r gweinidog, y Parch. D. Rhytlderuli. Talodd warogaert-h i wasanaeth y chwaer leimnc, dangosodd y pa.r«li delid iddi gan y gymydogaetn, a dvmunodd iddi wenau deu- fyd ar v daith. Canwyd gan Mary H. Davies bennillion tara wiadol o waith Mr. Morgan Walters, Talsarnau. Cynwysent ergvdion byw ai phert. Siaradvvyd hofyd gan Mr. Thomas Michael, Clos-tsaf. Dymunodd ef oreu byd a nef i Mr. a Mrs. Thomas. Sicr geuyrr y oeir goreu v ddeuddyn iei'anc hyn o bLaid daioni yn y gymyJogaeth. Maent eill dau yn adodau ffyddlon yng Nghapel Seion. Cvfarfod hwvlus dros hpl} iu'r ewrdd anrhegu, ac os ayjweddolir y dvmuniaaau da gjn y par ieuanc, yna byddjint ddodwydl yn wir. [I)rwg genvm nad yw ein gofod yn cari- iataAi 1 ch pennillion ymddangos.—God.]

PENDADER AND DISTRICT

PENDADER AND DISTRICT The following is a descriptive account of a, Zepjielin visit to Salonica sent by C'hicf Gunner Jack M. Davies, H.N.R., U.M. Transport Service, of Brvnwalis, Pencader: —Wake up. Gunner! Wi).L-e tit)! Why, I trcall,y you would sleep through doomsday. Can you not. hoar the Germans dropping bombs on Sdonica? I sprang out cf bed like a streak of lightning to find the skipper standing on the deck outside, glasses in hand. Three o'clock in the morn- ing, bitterly cold. ard no moon. Only a brilliant star-lir sky. In the distance* was the lurid glare of burning houses. From three points the flames and smoke were fchcoting up, lighting the fOky. Ov)■! head WM a deep whirring and AS WE looked our eyes gradually saw through tlio dark- ness the lug, slim shape of a Zeppelin Moor- Ills northwards, away from the- town. Wo (X HId hardly believe our eves. A Zeppelin in this part of the w(-)rl(l!- It "Pitt slowly and smoothly on its way. What wero t./¡, anti-aircraft guns mounted or. the 61ioro doing? we said to ourselves. Where were the searchlights? Where were the "uus? Was everyone asleep? And was this thing aBowed to ooirte and go ;unmo,kested. it seemed hardly credible. What a pity we could not elevate our 4.7in. gun at it! Presently we heard the bang-bang of somo guns—probujblv the French—banging away at it as it passed over tho front line trenches, but it was untouched. It was a strange sensation at three o'clock in the morning, aim cne I shall never forget. A ruato av.ukenrng from a warm, comfortable bunk. Gradually thev hirring and the thumping 01 the guns died away and all was quiet. Nothing remained but tho glare and tit" smoke of burning buildings. Thus Wa6 the manner of the coming and going of ibo Zeppelin to Salonika on the night of the 3rd of September, 1916." The Fiag Day in aid of the Red Cross was a great success. F!ags to the amount of £ 5 12s. 6d. were sold at Llanfihangel-ar-arth Fair. The remaining flags were sold at Pencader and New Inn, and aa a result of the sale and subscription* a olfeque for £9 2s. 4d. has been forwarded to tho Red Cross Fund. Mre. T. R. Jonee, Pantglas (who organised the sale) waa untiring in her efforts to secure this fine residt. At Llan. fihangel-ar-arth she received valuable assis- tance from the following ladies:—Miss Maggie Davies. Dolbantau; Miss Mary Daviee, Dolwalter; Miss Margaret Jones, Teifv View; Miss E. Bowen. Mackwith Castle: Miss Jane James, P.ncxder; Miss Mary H. Davies. Llethrneuadd1. The school children at Lhinfihangel-ar- arth will give a miscellaneous entertainment, at the school on Friday, 27th\ inst. The proceeds ,yij! 00 devoted to providing com- forts for local soldiers. Miss Maggie Thomas. Glasfryn, Per- eader, until recently assistant ait Lkutpump- saint Council School, has entered Bang-or Normal Training College this term. She I was formerly a student at Pencader Gram- mar School. Another old' pupil of the I Grammar School. Miss K. Griffiths, Lletty- earu, Carmarthen, also entered the Baniror Normal Training College at the same time. Early closing is becoming quite prevalent now, and we notice that the Llartdyssuf business houses will be closed in future at 7 p.m. on ordinary nights and 3 p.m. 'H. Saturday. Tn view of the additional re strictions re lighting, etc! the business houses in the district would be well advised to take steps for closing at an earlier hour than at present. Customers would soon adapt themselves to the new arrangement. Referring to the recent Lighting Orders, it may be pointed out that in future two lights will be required in the front of

PENDADER AND DISTRICT

vohi 'l.^n. This should' be noted bv those in the habit of driving with one light. The order does not apply to bic-N-cles, and tri- cycles. Corporal Jack Evans, Welsh Regiment (of Ystrad House. Pencader), and Farrier L. Lowi.s, A.S.C. (of Aeron Villa, Pencader) were heme on furlough during the wevk. Harvest thanksgiving t-orvices were held at St Mary's Churoh, Pencader, on Wed- nesday. 11th i., when the Rev. Hvans. vicar of Lianfihangel-rhosycorn, and Rev. Madoc Jones, vicar of Llandyssul, were the special preacjiers. The Rev. J. T. Hughes (ivicar), and the Rev. D. E. Thomas t-mir-ale) took the services, which were well attended. Te-:1 wus provided ae usual in the Church Room, with which, the following ladiee assisted: Mrs. Daviee, White Hall; Mrs. Thomas, Gku-fryn; Mrs. Jones, Station- road; Mrs. Davies, Bryntwolly: Mrs. Thomas. Drenewydd; Rev. Caleb Hughes, D.D. (Carmarthen), delivered eloquent ser- mons it tho Parish Church, Llanfihangel-ar- arth 011 Sunday, 15th inst, in connection with the mission services being held dining this month throughout tho country.

Advertising

BEAUTY & OXYGEN I go together. With the tyi aid of Ven-Yusa, the m Oxygen Face Cream, ftQfl you thus add charm ani Hj attractiveness to your M complexion, and do rsai LU good t« your skin. M |1 The dally use tf Ka M V«n-Yusa, with its ra ■V gentle, stimulating u DJ action upon the skin, is m ■I a necessity to every lyt ul woman who gives a Ri thought to her personal M \ji appearance. L/J m Many of the most PJ ra beautiful women of the W day use Ven-Yusa n regularly. They find it indispensable. Iii M j HI z/'ptri ar ef Chemists. Hairdresser! &c.. FT;

MAESYCRUGIAU

MAESYCRUGIAU The pulpit at the morning and evening services of tho Llanhwni parish Church was occupied hy Rev. Dr. Caleb Hughes, f'ar- marthen, lust Sunday. His }>owerii,i and most absorbing discourses, coupled with an address to the members of th? Sunday school i in the afternoon, were very instructive imd j interesting, and It goes without saying that the Church of England Temperance Society have in him an advocate worthy of its h gf). est aims. May we have the pleasure of sm- other visit ero lonz f this clumpion of the cause. Looking in fine fettle amongst us during the week-end was Gunner Joe Morgauis, R.G.A., Lolauduon. Had he arrived a few days previously he would have espied his "pater" tackling the responsibilities ot the recent show, of which ho waa vice-president Kith pgility and skill. Noble father, hobte eon. On Thursday, tho 19th of October netf, harvest tha.nks.tnring services will be held :n Llanllwni parish church, when, all I)-ilig wejl. the Rev. J. Morris, M A., vicvr "f LIrtny h.yt her, and Professor Richards, Lam- peter. will occupy the pulpit at the services. Intelligence liasi been received in the neighbourhood that Trooper Fred South-gate, Gwarcwm, of tho Imperial (iunel Corps and late of the P.I.Y., has Wn in action, from which he fortunately escaped unhurt, clthough a comrade's both hands bee;.inn bllJe-t. for the en<-my'fi bullets. The shadows of winter are upon us and still not a !noy" in the district to get the Sowing Guilds III motion. Are the wants of our lads to be sacrificed for our own com- side v-ith all the outside world in tempest. forts.' The last few nights around the fire. Did not any picture in the flames the it, Ials through which our bravo .'ads were poing through Can we be such selfish orc-itures7 Awake Jadies. whill" yet there's time, join hands lIld plunge headlong into the work that you are in honour bound. The past record of your work should not be f-mvared. Once more awoke! T^mpus Fugit. There is evidence to signify that our in to rest (for those who fig-ht our battles is beginning to Pag. A few weeks oack of our stalwart lads arrived home and left again without lho le;ir>t recognition on our part. Would that we hnd form -.1 a ift'iii). tioii committee as suggested morichs i 111 these columns, when the untilea

No title

":dfan Davies. son of Mr. m.d >lrs. J. Davefl, Fathers Hotel, AberaMOTi a com mission in" the WeNh Regiment. Cardiganshire a.

Advertising

The Welshman's Favn^irif^^a MABON Sauce I good «« its Name. FAIL TO GET IT. i St- Pater St., Cardiff, f