Teitl Casgliad: Seren Cymru

Sefydliad: Llyfrgell Genedlaethol Cymru

Hawliau: Mae hawlfraint yr adnodd hwn yn eiddo i Undeb Bedyddwyr Cymru.

Gwylio manylion cyfan

Cyntaf Cynt Llun 3 o 8 Nesaf Olaf
Full Screen
8 erthygl ar y dudalen hon
CENHADAETH MUDION MORGAN NWG

CENHADAETH MUDION MORGAN NWG. Syr,Derbyniais heddyw 4s. 6ch. gan 'L., Bediinog," mewn canlyniad i ddarUen fy, llythyr yn y Seren.' Di- i oicbaf iddo ef a ehwithiau am dan- ynt. Y ma;ellt fei dyfroedd oericni i enaid sychedig. Yr leicldoch Yin bur, BODFAN. The Deaf and Dum Institute. Pontypridd.

ENGLYNION DIFERF

ENGLYNION DIFERF. Ann wyl 'Sub Rosa,' --Yr wyf ers blynyddoedd yn hoff iawn o ddarilen beirniadaethau beirniaid ga'Juog ein heisteddfodau, a ebaf fudd a. mwynhad mawr wrth eu darken; ond yr wyf yn ami yn dyfod ar draws rhai pethau liiad wyf yn gal in eu evsuni a deddfau iaith, ac yn y "tywyilweh yr wyf yn chwilio iam: "doriad gwawr. DarJlenais feirniadaeth un':ô'n prif-feirdd, a dy- farnai yr eiic,yii caiity:iio,l.yli fuddugo1 Golud gwerin, Z, t, ei glod, Cym-re glaii; Rhyddfrydwr; Cawr enwog ac arwelniwr 0 galQIl dan—ein GlynDwr." Diarllenais draehefn feirniadajeth arall yn dyfarnu'r engiyn oaniyaol yn fudd- ugiol: — tleddwch, gwisg wen arwyddair Rhyddid, avogl cariad;. Anadl einioes adl.oniad, Ag 18iriallglog gwerin gwlad.' Yna Saeth y Ibyt/ion a beirmad- aeth, 'Job,' ar ,yr engiyn buddugol yr Eisteddfod Gene"diaeth.o1,a dywedai, A ehredaf nad uos ar y cyfan mo'i well wedi ei wobrwyo iors blynyddoedd yn yr Eisteddfod Genedhetho1Wele'r engiyn— 'Llygad Hon, gwyliw:1 bronnydd y gwanwyn, Cwiwm gwenau'r wawrddydd; .EiliwI r haul ei reolydd; Arlotii ddoLbwrIwm oddydd.' Nid oes eisiøu end daribn yn gym- edro! anaf ma chanfyddir nad oes 'berf' yn un o'r cnglynioii uchod. Arfereni feddwl na ellid ifiirfio brawddeg beb fed.' Os cywir fy miam, nid oes felly frawddeg yn :un o'r eglynion uchod, ond geiriau wedi eu cylymu ynghyd a ehynganneddiOin, a ohyfleu y meddwl drwy ati,[uodau ;a' l' 'føI' rhaii- y m- adrodd anhebgorol i ffurfio bra.wddeg yn cael ei hanwybyddu. Arferem fiyn- yddoedd yn ol wrth ddysgu Gramadeg, ddywcyd, Verb understood,' ond v miaent lyii '-Liiidlerst,oioid" i gyd yn yr eg-lynioii uchod; ,ac y mae yn jrm- ddangos mai un o anhebgorion engiyn, yw ailtudio'r ferf o'li haladr a'i ae- geI.L Fel un sydd yn earu darllen beiru- iadaetb iac yn ystyried engiyn fol gem yn yr iaith, oarwn yn fawr pe h',ai ein brodyr gallubg, imiegis Gwili,' Wil lilan,' 'Jdb,' a Dyfed,' yn datgan eu barn ar werth berf' mewn eiiglyai. Cofipn cynnes, 'BERF WEITHREDOL.' I

CYNGRAIR YR EGLWYSI RHYDDION AR PULPUD

CYNGRAIR YR EGLWYSI RHYDD- ION A'R PULPUD. Mr. Gol.,—Gwelir, erbyn hyn, fod yr awdurdadau milwrol a'u bryd ar weinidogion yr efengyl ymhlith yr Ym- neilltuwyr o leiaf. Ac i'n ùyb ni, mae hwn jn gwestiwn bywyd, ac angau Ym- neilltuaeth i fesur mawr. Beth, atolwg, '40 .J 0: I y /mlae r vyngI'ialrllCnOILl yn ei wneud, neu fwriadu wneud, yn y mater? Onid gnvylied ao edrych ar ol buddi,annau ao iawnderau Ymn-ailituaeth ydyw, am can proffeeiedig y Cyngrair nch(xH Dyroa gyfle heb ei dgbyg iddo birofi Ixynny, lac iar yr run prycl (i wrthbrofi nad amoanian plaid, sydd iddo. Nid oes amser i ?oIU ?c i f^euddwydio. Dy1ai"r Ysgrifenydd w PwyUgor Gweithiol, i'r amean penodol hwn. Oni weitliredir yn yr amgylchiad hwn, rhaid fydd i ni gredu mai "farce" Y,,w"r ewbl. Yn gywir, UROMWEL.

I Y Golofn Genhadol

Y Golofn Genhadol. I -7 Uan T. L.) Derbyniwyd brysnegeis o China yn y Ty Cenhadol yr wythnos ddiweddaf yn ein hysbysu amfanvolraethem brawd anwyl y Parch. H. Sutton Smith. Tarawyd ef gan y clef yd miarwol Dysentery, Isydd wedi symud ainiryw o'n eenhadon, a. bu farw yn dra sydyn. "Nid yw'r many lion etc law, io)ii,cl cy;dyiiid,eiiiil-w,ii yn ddwys a'i weddw a'r plant bach sydd yn gala.ru ar ei ol, a dymunwn Ddaw yn nodded ac ymddiffynfa iddynt yn leu gofid a'ii trailed. Peth torcalonus iawn yw colli priocl hoff a thad hawddgar mewn gwlad estr one I y mhell oddiwrth berth- ynasau :a chyfeillion caredig. Nid oes neb end y rhiai sydd wedi myned trwy'r dyfnder a fedr amgyifred tryin- der ergyd fel hwn. Diolch fod j'r Ar- glwydd yn abl i gynal y weddw a^r amddifad, a olryllwynwn Mrs. Smith a'r plant i oflal ein Tad Nefol. Dechreuiodd Mr. Sutton Smith eifv- wyd eenhadol ar y Congo. Ni bu erioed o gorff cryf, a dioddefodd law- er oddiwrth y 'f ever yng ngorsaf Takusu ar y Congo U chaf. Oerid -of yn fawrglan ei gydweithwyr, a phan wrthododd y meddygon ganiatad iddo ddychwelyd i'r Congo am dymor .pell- ach, cynhygiodd ei w,maiiaoth i China, gan hyderu y byddai hinsawdd mwv t:> t .d-t" iachus y wlad bono yn caniata-u idcfo weithio ymheliach o dian nawdd y Gymdeithas Genhadol. Bu am rai blvn- yd4 doedd yn Mafurio yn Peichen, Tialaith Shantung—talaith y Jlafuriodd Dr. Tim- othy Richards ynddi am flynyddoedd lawer. Dyn Cianol oed oedd Mr.Smith, a.c y !mIa;e',r Gymdeithas Genhadol wedi colli un o'i chenbadon mwyaf addawol, ac yntau wetli gwneud gwaith mawr yn A ffrica a China. Nos Flerchè Medi 19, cynhaliwyd cyfarfod diddorol iawn yn Bloomsbury, Liundain, o dian lywyddiaeth ein cyd- wlad wr enwog Mr. John Hinds, A.S. Y mac JL arferiad bellach i gael cwrdd eenhadol arbennig, bob blwydd- yn, yn y ImrilS hwn, yn Biloomsbury, i ddymuno Duw yn rliwydd i'r een- hadon la'r cenhadesau sydd yn dych- wtelyd i'r gwahatto' feysydd traimor. Ohcrwydd y rhyfel IgWI'thodir'Pass- ports J i wragedd. merched, a phlant, y dyddiau hyn, iEliC felly nid oedd cen- hadesau y Zenana yn cael ffarwelio â. hwy, yn y cwrdd hwn eleni. Gan fod symudiadau y eenhradon mor ansier oyfyngwv;] y cwrdd eleni i'r brodyr ieuanc sydd yn myned a-llan am Y "tro cyntaf. Y auae tri o honynt yn hwylio i'r Congo y mis nesaf, a, drau. yn myned i India. yr oedd ein Cadeirydd parchus wedi t,efthio o Gaerfyrddin i ddyfod i'r cwrdd hwn, lac yr oedd ei bresenoldeb yn ein plith yn ysbrydoliaeth ini, a rhoddodd anerchiad yn llawn tan. a brwdfrydedd ooilhiad,ol. Yr oedd Cymry Llundain i'w gwélea trwy'r gynulleid- fa, ,ia gwelsom ?%fyd yn eu plith y Proffeswr J. M. Da vies v M.A., o Gaer- dvdd. Dechreuwyd y qyiarfod trwy weddi gan y Parch. Thos. Phillips, B.A., a siaroowyd 'g¡an y Parchn. T. W. Nor ledge, o a Thomas Lewis, o'r Congo. Trefnwyd i gael dau o ben genhadon y Gymdeithas i anierch y cwrdd a r hoddigiair o gef- nogaeth a ehalo,ndid li'r bechgyn ieu- aine ar ddechreu g-wiaith eu bywyd. Ar ol hynny, rhoddwyd anerchiad arbenig iddynt gan y 'Parch. P. T. Thomson, M.A., o Hampstead. Nianghofir yn fuan yr araith pdidog 'hon, seiliedig Ii,r eariau \yr Apostol, £ sFinally my brethren farewell in the Lord.' Yna siaradodd tri o'r cenhadon newydd yn fyr a phwrpasol, ac yr oedd nod gar- foledd ym-hob brawddeg c'u heiddo. Yr wythnos hon, yr ydym yn ein mwynhau ein huna.m yn Sir For gan- wg, ac yn ysgflfe,nu o '?ontypridd. Y mae'r br6d yx ym a yn garedig iawn, ond rhaid gohirio ein .syiwadau ar y ?oyfa,rf,od.ydd hyd y tro nesaf. Cewch hanes cwrdd mawr cenhadol yn Eben- ezer, Aberafon, oddiwrth rywun arall. Boddlonwn ar Hdywedyd ini gael amser da, ac yr ydym yn ddi-oichgar iawn i Dduw am gwrdd oenhiadol Aberavon.

I NODDFA YNYSYBWL

NODDFA, YNYSYBWL. I Sefiytdliu Gweinido>g. Ddydd lau, Medi 13, qynhaliwyd cyfarfodydd yn y, lie uchod ir dibeu o sefydlu'r Parch. R. Edwards, di- weddar o"r Colbren, yn weinidog ar eglwys N odd fa. Daeth cynulJiad da ynghyd yn y. prynhawn, a llyw- yddwyd yn ddeheuig a doeth gan y Parch. W. A. Williams, Pontypridd. Dechreuwyd y gwasanaeth gan y Parch R. D. LloyS, Capei Rhondda, ac weHi yetiydig eiriau gan _y Llywydd, fliodd- wyd yr. alwad yn fturfiol ar ran eg- Avys gan Mr. Edwin Lewis, yr ysg'- rifennydd. Ategwyd ei eiriau mewn araith 'bwrpasol gan y bra wd D. James. Yna atebodd y gweinidog newydd, gan fynegi miai ei amoan pennaf oedd 'ennill enoidiau i Grist. Gweddiwyd am fendith ar yr undeb gan y Parch. D. E. Davies, TrefJorest, ac yna siiaradwyd i'r pwynt -gan y Cynghorwr Lewis. Goelbren, a Mr. Lewis Lewis o'r un lie. ngent el colled fawr ar 01 eu o-Nw-iiiidog, aceto, dymunent yn dda i"r eglwys yn Tsfodd- e,:?lwys yn N ,o?cl d- fa lai gweinidog. Gair drois Gwrdd Dos- barth Ystalyfera ;a*r cyloh oedd; gan y Parch. E. D. Lewis, ,a thystiolaeth cymydog oedd eiddo r Parch. Afan Thiomas (A.), yr Onilwyn. 

Io SOAR PENYGRAIG

I' o SOAR, PENYGRAIG. I Galwad. Y miwo"r -hen t Y mae'r hen feglwys biarchus sydd yn cyfarfod i laddoli Duw yn yr add- oldy uchod wedi rhoddi galwad wresog ac unfrydol i"r Parch. W. Dyfan Tho- mas, Seion, Ffestiniog, i ddyfod i"w ho,eililo. yn yr Arglwyddjj a da genym wneiud yn hysbyis ei fod ^yntau wedi iiteb yn gadarnhaol, lacyn bwriadu dechreu ar ei weinidogaoth yn Soar, mis Rhagfyr nesaf. Boed bendith ar yr undeb. R. DAVIES, Ysg.

oRfilWMATICANHWYLDEB IY KIDNEY

o RfilWMATIC-ANHWYLDEB I Y KIDNEY. Y mae Rhiwmatic yn gaiilvniad uric acid crystals yn y llywethau a'r cyrn- alau, offaith gormod o uric acid yn y cyfansoddiad y methodd yr ehvlod (kidneys) ei symud fel y bwriadodd natur; gyda hyn y cytuna pob meddyg graddedig. A'r acid hwn yw'r achos o boon yn y oefn, lumbago, sciatica, ,gout, anhwyldeb y dwr, carreg, grafel, a, dropsy. Mae llwyddiant Tabledi Estora at drin Rliiwmatic a ffurfiau eraill o anhwyldeb yr elwlod i'w biriodoli i'r ffaith eu bod yn -aklferu'r elwlod i weithredu'n naturiol, a thrwy hynny symudir achos yr anhwyldeb, yr hyn o angenrheidrwydd a symuda'r effeithiai: drwg a ddeillia o hono; ac mae wedi iachjau achosion dirifedi gwedi meth- iant meddyginiaethau ereill, yr hyn sy'n cyfrif am danynt yn prysur gym- eryd lle'r moddyginiaetheu hen ffasiwn a werthir am brisiau sydd allan (t gyrraedd pawb ond y cyfoethog. Mae Tabledi Estora. yn llawn deil. yngu y deegrifiad ohonynt-meddyg- iniaeth orueet am bris goneet—1 /3 y blwoh o 40 dabledi, neuchwe blyehaixi am 6/9. Ar werth gan Fferyllwyr ymhobman, neu'n rhad trwy'r post, amy prisiau hyn, oddiwrth Estore Co., 132, Gharing Cross Road, London W. C. Carmarthen A^ent, A. I. Jonee M.P.S., 16, TiammaB St.

Advertising

Gwaed Gwaed Gwaed MAE IECHYD A BYWYD YN DI BYNU AR WAED PUR, CRYF, I.ACH A MAETHLON. tI }" -giies s I' n Blood Pills Mae "Hughes's Blood Pills" yn eff- eithiol at greu Gwaed Newydd, Par a Chryf. Yn dylanwadu ar, holl organau y oorif, drwy hyn yn iaeliau Dolur Pen, Ditfyg Traul, Biliousness, ^5*^ Afu Ddrwg, Tarddia-?tau y  'y?'SS?? Cnawd, Corn- ? ?F ft ? Ml I ? f; wydon, Scur, «1 1' < vy, Piles, Fiis, mk if/ \jf jl ji ? M 4 B ? ? ? ?' f N arvau.sness, y HI Gwynegon neu ft Gewynvvst, 5 Poen Cefn, (Lumbago), f Corffrwymedd, Neuralgia, Y Anhwylderau yr Arenau, ll. Iselder ys- S f 1 pryd, Gwynt, a.Surni y Cylla. ,r BENYWOD. At anhwylderau tueddol i bob Gwraig, Mam a Merch o bob oedran. Mae Hughes's Blood PiJJs" yn nodedig o effeithiol. Rhodder pra-,vf aruynt. RHYBUDD PWYSIG. Wrth brynu y Pills hyn, gofaler rhag oael eich twyllo. Mynwch weled y Trade Mark, sef llun calon, fel hyn Ar pob blwch. Dim yn bur heb hwn. Gwrthodwch pob peth arall. Ar werth gan bob chemist a stores. Pris gan gynwys War Tax 1/3, 3/ a 5/ neu danfoner eu gwarth mewn stamps neu P.O. at y Perchenog, JACOB HUGHES, M P S., L.D.S., Manufacturing Chemist, PENARTH, CARDIFF PISGAH, CYMER.. Cynhaliwyd cyirdxJau blyjiyddol yr eglwys yn y; lie uchod, Sul a Llun, Medi 23, -24, 1917. Owasanaeth- wyd gan y, Parchn. W. S. Jones, Llwynypia, a W. A. Jones, Seion, Merthyr. C,,af wyd Merthyr. Oaf wyd amser da, tywydd dy- munol, cynulliadau ardderchog; y bro- dyr ar eu huchelfanau, a safodd dwy ar ol. Llwynypia, da fu'i Mhisgia yn ymvsgwyd dynion; Ar adwy, hedd cariad Ion Byw y, sa'i esgob Seion. o Wyiddlgrug. Medi 12 a 13 bu'r Parch. J. S. Jones, Ffestiniog, yn cy- hoeddi'r jgenjadwri yima ar y dyddiad uchod, a theimlad pawb ydyw ;ddo ddod a chyjflawnder bendith efengyl Crist. Yr oedd eneiniad ar bob oedfa.