Collection Title: Baner ac Amserau Cymru (1859-1971)

Institution: The National Library of Wales

Rights: The copyright status or ownership of this resource is unknown.

View full details

First Previous Image 3 of 4 Next Last
Full Screen
8 articles on this page
r JOSHUA HuYLE AND SONSI

r«»« — JOSHUA HuYLE AND SONS. I EXPANSION AND PROGRESS OF THE UNDERTAKING. CHAIRMAN S INTERESTING SURVEY, \i. i' l'.J\.L' ",1. I At the ordinary general meeting ot share- holders of Joshua. Hoyle and Sons, Ltd., held at the registered office of tho com- pany, India ;\idl, Bacup. 

CELLIFOR DYFFRYN CLWYD I

CELLIFOR, DYFFRYN CLWYD. ANGLADD. Dycld Lliin, Tacliwedd lleg, claddwyd y cyfaill ieuangc, John Medwyn Evans, mab Mr. a Mrs. John Stryt Fawr, yn 22ain ced er mis Mawrth diwcddaf. Y mae yr amgylchiad wedi taraw yr lioll gymmyd- ogaeth, a 'chylch eang o gydnabyddiaeth y tu altan iddi, a syndod. Cafodd rywfodd, fel ami un teb-yg yn yr wythnosau hyn, an- wyd, a dadblygodd lnynw yn fuan yn pneumonia.' Yr oedd yr ail ffurf hon ar ei afieehyd mor liym fel na fu efe ond rhyw ddeuddvdd non dri. er mor amlwg t a darn ydoedd o gorph, cyn cael ei symmud oddi wrthvm. Bu farw tua min nos, lau, Tach- wedd yr 8fed. Cydymdcimlir yn fawr, a hyny gan gylch eang, a'r tellln caredig yn eu siomedigaeth a'u galar. Yr oedd cys- tudd wedi hodar yr fielwyd cr's tro. Y mae dros ddwy flynedd er pan y mae ei an- wyl fam yn wael. Erbyn hyn y mae hi mewn gwendid go fawr, a theimlid pryder am dani hi, yn arbenig pan fu farw John Medwyn.' Da fydd gan ei chyfeillion ddeall iddi g-neI n0rth rhyfedd i ymgynnal trwy y brof'edigaeth fawr ac annksgwyliadwy. Yr oedd nodweddion ei deulu yn dyfod i'r gol- wg yn amlwg yn ein cyfaill ieuangc. Yr oedd o dymmher eiriol, ac o fryd yn garecl- ig. Prvd bynag v cvfarfyddid ag ef, yr oedd gwen h&wddgar ar ei wyn?bpryd, a da ocdd gan ei Igyfoed oil am dano. Yr oedd wedi dyfod yn anhebgor i waith y fferm, ac am hyny ni bu raid iddo ymuno a'r fydllin. Disgwyliem y caem ynddo yn y man lawcr o wasanaeth gyda'r achoo. ac yn y capel, ac y cedwid yn y blaen ynddo ef draddodiad rhagorol yr aelwyd y magwvd ef aelwydvdd eraill cyssylltiedig. ac er cyn cof ar du ei dad a'i fam. Ond fel lira n y trefn- odd yr Un sydd uwch law pawb a phob- petli i be than fod. Fel v ga lwyd ami i fach- gcn i'r fvddin, felly galwyd yntau i gyleh uwch o wasanaeth yn myd v perffaith a'r dedwydd. Ni ehafodd gyfle i ymagor vina, ond aiff efe rhagddo mewn amgylchiadau cwbl ffafriol yn fwy-fwy hardd a. theg, dan gvsgod a chyfarwyddvd Tegwch nef y nef.' Nid yw yn ormod i feddwl hyn am dano ef. Ymddangosni fel pe hai ei feddwl yn cael ei gymmhwyso yn arbenig ar gyfer y cyine widiad vn ystod y ddeufis diweddaf y bu fvw. Cynnaliwyd, ychvdig wythnosau yn 01, gan eglwya a chynnulleidfa. capel Gelli- for ddydd o ymcrdyngiad lar ganol cvnha tI- af vr yd. Gwelem yntau yn ei le ar hyd y dydd. Ymddengvs fod amenn y dvdd yn dvweyd ar ei feddwl y dydd hwnw, ac am ddyddiau yn ddilynol. Clvwid ef yn "nnn llawer ar y macs wrth aredig, a clieioiai gan y teulu ei chanu gydag ef yn y ty, Gm- yn go neillduol fu ar raglen y gymmacfa ganu yn ddiweddar, ac ar y don Gwynfa.' Y mae yr emyn ar ei hyd mor neillduol addas iddo ef pan feddyliom am dano yn ngoleu ei symmudiad I)ljpll i Itinio yr oehr draw,' fel v hvddai yn dda gan lawer i eael ei darllen ar ei hvd mewn coffhnd fel hyn am dano. Wele hi;- < Atat, Arglwydd, 'r WY'll fcroi 'ngwyneb, Ti yw'm hunig notldfa lawn, Pan fo cyfyngderau' ngwasgu— Cyfyngderau trymion lawn; I Dal fi i fyny yn ngrym y tonau, D oes ond dychryn ar bob Haw; Rho dy help, Dywysog bywyd, I gael glaniolr ochr draw. Neb is nef cyid Ti Dy Hunan Ddeil i fyny f'enaid gwan; 'R wy'n diystyru'r holl greadigaeth Fel peth diddim, tlawd, a gwan; Ac os Ti ro'i Dy fendithion Imi'r annheilyngaf ddyn, Ti gai'n ol y cwbl roddaist, I Dy fynwes lan Dy Hun. Ti gai 'mywyd, Ti gai f' amser, Ti < gai'm doniau o bob rhyw P'odd y bciddiaf gadw mynii-yll O fendithion pur fy Nuw ? itrydia, r Nef oedd wen i waered, Tyn garcharor caeth i macs, Fe gaiff nef a d ae ar glywcd Adsain gwaredigol ras. Canwyd hi wrth y ty ddydd ei angladd. Daeth torf iawn i weini iddo y gjni- mwynas olai lion, ac i ddadgan y evuyin- deimlad a deimhd yn gvlfi'edinol a'n Cy- feillion yn Stryt Fawr yn wyneb ei gciii. Y 'mae y touluoedd perthynasol yn llawer yn Nyffryn Clwyd, a plie na bai neb arall yno gwnaent hwy cu tiunnin dyria gref, ac yr oeddynt yno, a llawer eraill gyda hwynt. Anaml y gwelwyd angladd mor iiosog. Dy- wedwyd wrthyf gan un gafodd fantais i gyfrjf fod ar yr heol hanner cant o gerbyd- au o wa.hanol fathau yn dilyn eu gilydd, lieb law y j-hai ddilyncnt ar dracd. Gwein- ycldwyd wrth y ty, ac wrth y bedel, yn myn- went y Rliewl, gan y Parchn. Piercc Owen, J. S. Roberts, Wm. Jones," Pare; J. D Jones, a clianwyd cyn ymwahanu y penniii hwnw o lCidqo Islwyn- Gwel uwch law cymmylau amser, 0, fy eiiaid, gwel y tir Lie mae'r awel fyth yn dyner. Lie mae'r wyliren fytli yn 

Yr Ymgyrch Etholiadol I

Yr Ymgyrch Etholiadol. Dydd Sadwrn cyflwynwyd rhyddfrainc tref "Wolverhampton 1 Mr. Lloyd George, a chacd aracth etl.oliatlol ganddo. Dy>vedai mai gwaitli y senedd newydd fyddai gwneyd Prydain yn wlad gynimhwys. i wroniaid fyw yndH. lbclleua l o blaid g'wneyd y defn- ydd 1 la wins f o'r tir, a sefydlu y raonr,r a'r milwyr ar y tir, cyn llun i gael gwell Lai, a chylk itsderau gweli a helaetha-ch yngiyn a thrafnidiaeth. Er cario y rhaglen lion alian yr oedd yn bwysig cael senedd unol, ac eihol aelodau wnaent ymrwymo i gcln- y Idywodraeth gy-da'r gwaith hwo. J'asiwyd panderfyniad yn ymr\vyr,;o i goi' j e L e.iluion.' V.'rib ciar.id yn \Valthamstow dywededd Syr .I wi!i iSimc'i, allan o bedair miliwn o etholwyr ar faes y rhyfel byddai o i( ni f banner y nifer yn analluog i bleidleisio o gwbl. Yr oedd goruchwylTvyr v Coali- tion yn brysur yn ccisio sicrhau mwyah": Toriaidd yn y senedd newydd. Un peth Had oedd ganddynt ei ei;gicl1 yn y Ty Cyffrcdin nesaf ydoedd dyn rhydd ei farn. AVrth siarad yn Crumlin, Mynwy, no,> Sadwrn, dywedodd Mr. W. Brace, Is-Ysgrif- | enydd Cartrefol, nas gallai efe dderbyn swydd dan Lywodraeth y 'Coalition.' Nits, gallai gario yn mlaen lieb gydweithrediad y blaid y perthynai iddi (Plaid Llafur). Y mae Mr. G. N. Barnes yn penderfyiiu arosi gyda'r Llywodraeth hyd nes y by cut telerau lieddnt-cit wedi eu harwyddo, Yn Nghaerdydd, dydd Sadwrn, dywedai INfr. John Hodge, Gweinidog Pensiynau, ei fod cf yn aros dyfarniad Cynghrair y Gweithwyr Dur ar pa un a oedd ef i aros yn y Llywodraeth ai peidi-o. Can fod Mr. J. R. Clynes wedi ymddi- swyddo o'r Llywodraeth y mae Ccnedlaetli- olwvr Gwyd-delig rhanbarth Platting, Man- chester. wedi jienderfynu ei gefnogi yu ei mgeisiaeth. Gwnard hyn yn hysbys gan Mr. T. P. O'Connor, A S., nc¡:; Sadwrn. B^irniadwyd y Llywodraeth yn llym gan Mr. O'Connor. Dywedai mai Llywodraeth yn gweithredu dan lmgan ydoedd (' camou- flage ')—Llvwoclraeth Doriaidd dan enw un R-hyddfrydig. Yr oedd hyny i'w weled yn amlwg yn y ffaith mai allan o bedwar cant o ymgeiswyr Coalition nad oedd ond 110 yn Rhyddfrydwyr. Y mae yr Is-gadben Harry G. H. Mulhol- land, ymgekydcl Ceidwadol, wedi ei gym- iner,idii-vo fel ymgeilsiJJ swyddogol y Coalition dros 'Burnley—sedd Ryddfrvd- irr er v flwyddyn 1885, ac wedi dychwelyd Rhyddfrydwyr mown etholiaclal1 tair-ongl- I og.' Y mae Mr. TV. J. Parry, un o'r ymgeis- wyi- tebvgol -am y sedd dros ranbarth sir Gaernarfon, yn galw cyfarfod o Rvddfrvd- wyr o boh partfi o'r etbolaeth dydd Sad- wrn nesaf, yn Nghaeraarfon, er ystyried. cu Galle o berthynas i'r etholiad, no, os yn ang- enrhcidiol, i ddewis ymgeisvdd. Cefnogir ef yn hyn gan Mr. C. E. Breese, un arall o'r ymgeiswyr. Dywed Mr. Parry find oedd y cvfarfod R-hyddfrydig ddarfu ddewis Mr. Ellis Da- vies fel ymtre^vdd ar Tachwedd 16eg yn un cynnrychioliadol. & RHYDDFRYDWYR A'R COALITION.' Y mae gwaith y chwipiau swyddogol per- thynol i'r Llywodraeth yn dwyn allan ym- geiswyr yn erbyn llinws o aelodau Rhydd- frydig mewn amryw lanb-vrthau aJ" gyfer yr etholiad agoshaol yn achos o gryn siarad ac ysgrifenu, ac y mae ymraniad anocheiad'.vy yn cymmeryd lie yn mytsg y blaid llydd- frydig mewn amryw fanau. j Wele gopi o lythyr anfonir allan i'r m- geiswyr hyny sydd yn ymrwymo i gefnogi y Llywodraeth bresennol-y Coalition .— "Downing Street, Llundain, S'V. Anwyl -V mae yn bleser inawr genym eich cydnabod fel ymgeisvdd Cnilition dros Y mae genym bob gobaith y bydd i'r etholwyr eicli dychwet- yd fel cu cynnrychiolydd yn y sencdd i gefnogi y Llywodraeth yn y gwaith ii.au r sydd yn ei gwynebu. Yr eiddoch yn gywir, D. Lloyd George. A. Bonar Law." Yn Llundain y mae chwech a deugain o'r ymgeiswyr C-onlition I yn Doriaid, a thri ar ddeg yn Rhvddfrydwvr. Y mae y llythyr uchod wedi ei anfon i'r ymgeiswyr Toriaidd yn rhanbarthau Ac- crington a Roissendale, rwydd Lancaster, or mai yr aelodau presennol ydynt Major Harold Baker a Syr Henry Maden—Rhydd- frydwyr. Mown llythyr o brotest anfonwyd gan Mr. Thomas Lough, A.S. Rhyddfrydig ciros Orllewin Islington, at. y Cadben Guest, un o chwipiau y Llywodraeth, gofyna ai owr- iad Llywodraeth v Coalition yn yr etUol iad agoslia-ol ydyw ceisio vsgubo ymaith y blaid Ryddfrvdig yn gyfangwbl?" YMDDISWYDDIAD MR. CLYNES. Y mae Mr. Clyneis, Rheolwr Ymbortli, wedi ymddiswyddo o'r Iilvwodraeth, am gall gyfranogi o'r cyfrifoldeb o setlo y cwestiwn Gwvddelig ar y llinellau a gyn- nygir gan y Prifweinidog, ac hefyd am ei fed yn credu y gall arivoinwvr Lli-fiir joddi gwell gwasanaeth i'r eyhoedd trwy beidio bod mewn Lswydd, a thrwy weithredu yn unol ynicldli-iedat-th eu cefnogwyr. Tybir y bydd i Mr. Brace, A.S., Mr. -a Mr. Jame?; Pai- l ??--r, Steplien Walsh, A.S., a Mr. James Parker, A.S.—tri o arweinwyr Llafur eramdllyn esampl Mr. CIynes. YR ARGLWYDD ROBERT CECIL. Y mae yr Arglwydd Robert Cecil, A.S., Is-Ysgrifenydd Tramor, wedi ymddiswyddo o'r Llywodraeth lwfyd, iam nas gall gyt- tuno a pholisi v Llywodraeth yngiyn a Deddf yr Eglwvs yn Nghymru. YR ETHOLIAD CYFFREDINOL. I Dydd Llun cynnaliwyd cyfarfod o'r Cyf- rin-Gynghor vn MIiatas Buckingham piyd yr arwyddwyd Proclamasiwn gan y Brenin yn dadgorphori v senedd. Cyhoeddid gwrit- iau dydd Llun er ethol aelodau newvdd. Enwir yr ymgeiswyr dydd Mercher, Rhag- fyr 4ydd. Cynimor yr etholiad le ar y 14eg, a chyfrifir y pleidleisia.u ar yr 28ain. Y SEDD DROS BRIFYSCOL CYMRU. Y mac y Piofl'eswr Joseph Jones, Aber- honddu, \ndí penderfyiiu yn bendant i (dy- fod allan .fel ymgeisvdd LIafnr am v sedd di •c.'i Brif\ sgol Cymru. Dywed ei fod yn teimlo er's cryn, nas gallai ei ddel- frydau feI Cenedlaetholwr C-ymreig bytli gael oti, ti-ii-y Lywodraeth Coali- tion,' ac yr oedd yr amlinelliad o raglen y Pi-ifweiniriog, roed dydd Mawrth diwetidaf, a'i agwedd tuag at Gymru, wedi ei amain yn derfynol i daflu ei iiiiii gýda Phlaid Llafur. Yr oedd. Wedi ei theimlo yn an- Iiawdd neillduol er'« eryn amser i ymddang- ois ar hryfamm gyclag aelodau seiiedJoi Rh.yddfrydig Cymreig. pa rai a siaradeut yn hyawdl yn cu hetholaethau, ond yn y sen eddoeddynt yn hollol analluog i wrths" f- yll IJywodraeth a gwasg autocrataidd, ac oeddynt yn ddim amgon na dcJwau yn invy- law arweinwyr plaid. Y CADBEN WEDGWOOD BENN. Y map y Cadben Wedgwood Benn, A S., wedi jienderfynu tynu yn ol ei ymgeisiaeth am y tsedd dros ranbarth Whitechapei a St. George, Llundain, yn ffafr Mr. J. D. Riley. Rhyddfrydwr, ac er mwyn gorchfvgu ymgais chwipian y Llywodraeth i wiliio Ceidwadwr ar ranbarth sydd er's blynydd- oedd lawer wedi dychwelyd Rhyddfrydwyr I r scnedd. Y mae Syr Norval Helme wedi derbyn gwahoddiad Rhyddfrydwyr Lancaster i sef- y 11 etto dros y rhanL>arth bono. Dywed nad yw yn myned" f gymmeryd 'ei (,I,:i(i illiii ar archiacl chwipiau y Llywodraeth.' Yn ei anereliiad i cthohnl' (??'t?dd Bc.rL (?-cdyi'A?I?y?d:):.j!.?:tC?'y gal! ¡:tj¡, iiai presennol gael (1 ddilvn ,n d '.1'11 c:-n i• i;—pan dciaw y bvddinocld vn ol. i ? ??.-??_?-???..?.?,??.

20 0 SU Dn LONGA U GERMANAIDD YN CAEL EU BHODDI I FxHY I

20 0 SU Dn LONGA U GERMANAIDD YN CAEL EU BHODDI I FxHY. Dydd Mercher yr oedd y rhan gyntai' o'r siuld-loiigau Germanawld—ugain mewn nii'er—yn cael eu rhoddi i fyny i'r Lly'igos Brydeinig, yn lJI101 â thelerau'r Cad-oed- iad. Cymmerai y seremoni le mewn tawel- ,w'h hollol, allan yn nghanol y mor, a gof- elid am y gweithrediadau gan y Llyngesydd Tyrwhitt a'r Cadben Addison. Dygwyd y llongau i Harwich. Nos Fercher yr oedd adran o'r Llynges Brydeinig yn myned allan i'r mor er derbyn y rhan fwvaf o Lynges Germani, sydd yn rhoddi ei hun i fvny yn unol a, thelerau'r cad-oediad. Cyn vmadael yr oedd y Bren- in. y Frenhines, a Thywysog Cymru wedi t-aln ymweliad a'r Llynges Brydeinig 1 a l'hoed iddynt groc^aw cynues. Y LLYNGES GEKMANAIDD YN t nHODDI EI HUN I FYNY. I Dydd lau yr oedd y rhan gyntaf, a'r brif ran, o'r Llynges Germanaidd yn rhoddi ei hun i fyny i'r Llynges Brydeinig —yn cvnnwvs naw o ryfel-longau, pump '8 wiblongau rhyfel, saith o wiblongau ysgeifn, a naw a deugain o 'destroyers.' Yr oedd un o bob dosbarth o'r llongau gelvnol ar ol, and eglurid y rhoddid y rliai hyuy i fyny yn ddiweddarach. Ar ei ffordd ar draws Mor y Gogledd dar- fu i un o'r gwiblongau Germanaidd daraw yn erbyn ffrin-ydreii, a suddwyd hi. Gwar- edwyd y criw. Yr oedd y Hougau 1a roed i fyny dydd lau yn cvnnwvs rhai o longau goreu Germani, ac ni bu dim ar raddfa mor eang erioed o'r blaen yn banes y Llynges. Yr oedd dros fil o longau y Cydbleidiau— Prydain, Ffraingc. a'r America-wedi myn- ed allan i gyfari y llongau Germanaidd, a phob rhagocheliad wedi ei gymmeryd rhag i fradwriaeth gymmeryd lie o du y German- iaid. Dywed y gohebwyr fu yn llj-gaid-dyst- ion o'r diewyddiad na hu golygfa debyo- er- ioed o'r blaen, a hawdd dychymygu teimi- adau y Germaniaid beilchion pan yn goriod ildio eu llongau goreu i feddiant Llvnges- oedd y Cydbleidiau. Rhoes y LIyngesydd Syr David Beatty orchymyn fod y lliiman Germanaidd i gaei ei Vlvnu i lawr am 3.5 y prydnawn, ao nad oedd i gael ei roddi i fyny etto heb gan- iatad. Dyma rai o'r prif longau roed i fyny gan Germani; — Rhyfcl-Iongau- Kaiser Kaiserin, Konig Albert. Luitpold, F'riodiick der Grosse, Grosser Kurfurst, Barkgraf, Bayern. Kronpinz. Gwib-longau—Hiiideii- burg, Drefflinger, Seydlits, Moltke, Von Der Tann. Gwiblongau ysgeifn—Envden, Karlsruhe, Koln, Nurmberg, Frankfort, ,,Lirm b erg, P, rali l f -?rt, Bremmer, Brem.se. LLONCAU Y CYDBLEIDIAU YN I NCHAER CYSTENYN. I Hysbysir yn awr fod llongau y Cydbleid- iau-Pry,da-in, Ffraingc, Itali, a Groeg,- wedi cyrhaedd i Gaer Cystenyn, ac y mae byddinoodd Pi-ydeinig wedi glanio yn y brifddinas Dyrcaidd. ynghyd ag yn mhorth- laddoedd y Bosphorus, a'r Dardanelles. Y mae hyn wedi cymmeryd lie yn unol a thelerau y cad-oediad. Pan ddaeth Ma jor- General Syr Henry Wilson, Penaeth y fyddin Gydbleidiol yn Twrci, a'r Is-lynges- ydd Caltliorpe—XTchel Ddirprwywr Piydain Fawr dan delerau y Oad-oediad-i dir, rhoed iddynt dderbynia-d brwdfrvdig. Y mae riiai swyddogion Germanaidd i'w gweled o gwm- pas heolydd Caer Cystenyn. RHACOR 0 SUDD-LONCAU t CERMANAIDD. Dydd Gwener yr oedd ugain o igudd-long- au Germanaidd yn cael eu rhoddi i fyny, a disgwylid rhwng ugain a deg ar hugain dydd Sadwrn. Gan Igynnwvs y rhai dydd Gwener yr oedd 59 o sndd-longau Germanaidd wedi cu rhoddi i fyny. LLYWODRAETH CERMANI. J Hji-fbysir yn awr mai Cynghor y Gweith- wyr a'r Mil wyr, neu'r Soviet,' isydd yn awr yn llywodraethu Germani, ac fod cyt- tundeb i'r perwyl hwn wedi ei wneyd gyda. Llywodraeth, y TVeriniaetli Sosialaidd. Dy- wedir mai amoan y Soviet ydyw rhoddi i lawr pob ymgais at wrthryfel yn y wtad. Y mae y penderfyniad hwn wedi peri cyn gyifro trwy y wlad, ac y mae gweriniaeth annibynol eisoes wedi ei ffurfio yn y gogl- edd. gyda Hamburg fel prifddinas. Dvwedir fod helyntion wedi tori allan yn Berlin a threfi eraill. Y PRYDEINIAID AR DERFYNDIR j CERMANI. Dydd Sul cvrhaeddodd v byddinoodd Prydeinicr i derfynau Germani, a. chymmer- wyd meddiant o chwe' chant o ynau, a iiittr1 liosog o awyrena.u adawyd gan y German- iaid ar eu holau wrth encilio. Y mae adran o fyddin America, hefyd, wedi cyrhaedd y terfyndir Germanaidd. Y BRENIN I DALU YMWELIAD A PARIS. Yr wythnos hon hydd i r Brenin a.'r Fren- bines dalu ymweliad a Paris a Brussels, a chroesawuir hwy gan yr Arlywydd Poin-I care a'r Brcnin Albert, o Belgium. Cvn dychwelyd i Lundain bydd i'r Bren- j in dalu ymweliad a rhanau o faes y rhyfel, I a rhai ti-efi yil Alsace-Lorraine. Y CYNNADLEDD HEDDWCH. Dywed hysbysrwydd -0 Pari« mai dechrou v flwyddyn newydd yr agorir trafodaethau heddwch, ac y bydd raid ymestvn cyfnod y cad-oediad. Parha y Germaniaid i brotestio yn telerau y cad-oediad, ac y mae y Maes Lywydd Foch wedi atteb, unwaith am byth, fod yr holl brotestio yn of er. ADREF 0 CERMANI. I I. I j'arna y carcnarorion jrryaeinig i gyr- haedd i'r wlad hon o Germani, a cheir han- esion trist ganddynt o'r cam-driniaeth roed iddynt yn y gwahanol garcharau yn Ger- mani, ac nad oeddynt yn cael digon o fwyd. Buasai yn ammhossibl, medd llu o honync, i ddal gauaf arall yn v caethiwed. Y mae Syr Douglas Haig wcdi cymmeryd mesurau uniongyrehol er cfityn ymwared a chynnorthwy i'r carcharorion anfioJus, trwy anfon moduron ac ymborth i gytai fod y tdvnion fyddo yn cael eu rhyddhau o Ger- mani. Y mae lliaws o hoiiynt mewn eytinr C'gwan iaAvn, ac yn hollol analluog i gei-dd- ed. Ceir tystiolaethau fod y carcharorion, ar ol cael 0U rhyddhau, yn cae I eu gadaei idu- ynt en hnuain gan y Germaniaid, a'u bod yn gorfod 'mlwybro goreu allant heb un- rhyw ddarpariaeth mewn ymborth, lies dyfod o hyd i linellau y Cydbleidiau. Mewn caidyniad i weithrediad Syr Doug- ?ax TTiio, d?p-wvlh- s?-pU trefn ar bethau.

Advertising

The Royal • j Regiment ,ä L Jfl .:LiI l¿J, l i I of Artillery v-Jdge cf (he "-J y-.a | I n' (!r.r ti1II4Y. I  their proud moHo. It tells you Vii 1""1;t.- j I ??- that the Guns go everywhere— I War Saving,?Certifi?ates Everywhere, whit h ersoever Duty an d eo? t??c? Their Glory lead the way." A thousand battle- value in five ??'' '? £" ld I d h d will be £. 1 each. fields have proved t?ose war s true. will be I 1 eac h You can give notice at ft is to you that the men of that glorious any time that you wish to I II regiment look to provide the Guns and Shells withdraw your money in h. h h d f V. B k h full with any interest which they nee d for Victory. Back t h em up ?*h1?J\o? Wn'C IS ue. ou can with your money. Feed the Guns with War buy Wa? Saving Certify Savings Certificates and help to end the War. cates from any Money IOIII Order Post Office, Bank Do not thmk that because Guns and Shells or Shopkeeper acting a* cost hundreds of pounds your savings are too Official Agent. small to count. One 15/6 War Savings Cer- If you have not yet joined tificate would pay for 18 lbs. of High Explosive a War Savings Associa- or 124 Machine Gun Cartridges. Three tion it your patriotlc W S. C.c. Id f duty to do 80. Apply to War Savings Certificates wou l d pay for a uTeslcreta^ Cf^' round of our terrible 18-pounder Shrapnel. local War Savings Com- mittee, or write to the National War Savings Committee. Salisbury Keep on buying Square, London. E.C. 4. War Savings Certificates COAL SHORTAGE CLOSE THE 'iI11. LEADS TO HJi WASTE. never light DOOR THAT the copper fire if you You need use 11¡!f<¿j, DINSa H ?? THE COLD WATER WASHER FOR your country's sake you must save coal. For your own sake you can't afford to use coal for boiling clothes —it means less coal for RINSO cooking and warming saves a R. h scuttle ? purposes. R inso was h es scu ce °. coal eve,ry In cold water. wash-day. Just soak the clothes in cold water with Rinso overnight. Rinse and hang to dry in the morning. SOLD IN PACKETS EVERYWHERE By all Grocers, Stores, Oilmen, Chandlers, etc. R. S. HUDSON LIMITED, Liverpool, West Bromwich and London.

HEN COLWYN 1

HEN COLWYN. 1 GWAELEDD 'I Y PARCH. JAMES CHARLES. 1 Cymmerwyd y Parc-h. James Charles, Hen Golwyn (gynt o Ddinbych), yn wael yn lied sydyn dvdd Mercher diweddaf, a symniud- wyd ef i Nuiising Home, yn Ngholwyn Bay, boreu lau, a chyflawnwyd goruchwyliaeth boreii laillg, '?ol 0 5ryii bwys arno am btinip llaw-feddygol o gryn bwys arno am bump o'r gloch yr un dydd. Y mae ei nerth yn dal i fyny yn dda hyd yn hyn ond ni fydd allan o berygl am rai dyddiau. Cydym- deimlwn a'i hriod a'i blant, a gweddiwn am ei adferiad buan, os ewyllys DuNy a'i myn. —Penllyn Jones, Hen Golwyn.

Y LLYWODRAETH AR BRACWYR I

Y LLYWODRAETH A'R BRACWYR. Dydd Mercher, yr wythnos ddiweddaf, mewn cvlarfod o Bwyllgor Canolog Cangen Fflint a Dinbych o Undeb Cenedlaethoi y Ffermwyr, pa un a gymialiwyd yn Niu- byclij jjenderfynwyd anion y penderfynintl ,icanlynol i'r awdurdodau I)riodoi-- Fod y cyfarfod hWll o Bwyllgor Canol- og Cangen Fflint a Dinbych o Undeb Cenedlaothol y Ffermwyr yn protestio yn y modd cryfaf sydd yn bosfiibl yn erbyn y (i orchymyn dnveddaf 0 berthynas i Haidd, pa un r-Y dd yn govfodi y ffermwr i werthn pedwar ugain y cant o'i gmvd haidd i fragwyr, cyn y goddefir iddo ddefnyddio yr ugain y cant gweddili ei liunan, neu i borthi ei anifeiliaid. Yr ydym yn dymuno awgrymu fod y gorch- vmyn vn cael ei ddiddymu ar unwaith, a bod haidd yn cael ei osod ar yr un &afon a cheirch, gan ganiatau i'r ffermwyr I ddefnyddio yr ollra fyddo angenrheidiol i'w dybenion eu liunaiii, a gwerthu y gweddill i'r neb y myuant."

Advertising

FURNITURE SECOND HAND.— S. ASTON and Son, Ltd., are pre- pared to purchase large or small Quantities. S?)?nH!!? tt !t 111111 f !mt n: !ftttt I! I nUt !mll! !!II" [J),II1III11I,Umu,IIUII,IR!III,llIlIti,IoUIII,f I¡: ffj Take Care M ? of Your Skin. M I H ?  '<  ?.  f' ?s :? L?d!p3 who use Ven-Yu?a daHy IJj d. escribe it as g:vitig their skin an fjf. P-l oxygen oath, re j uvenating the tissues, Fyl Lii clearing the complexion, and impart- 2 ing Nature's own youthful blooni s ffj to the face, neck and arms. j j. ler i'ar of ?? Chcntisls, S.fyf r- = ?t,?f?,?c.. C:,CI;SjS"I;; M ? C. E. Fulford, Ltd., Leeds. ;?jll;I"lIIt:III''¡:llIIrl:IIII:UII:ItIIllIIII .? :ï\(J.: I .¡t.nl;r"UtIUUlu.ItI,lr"I,11""lltntJI'I"IIIIII' .lhIŒ; Yr anhwyldeb mwyaf cyffredin Ydyw, H Ditfyg Treuliad;" yr arwyddion ydynt— Ithwymedd, Poen ar ol Bwyta, Gwynt Poen rhwBg yr Ysgwyddau, Surni yn vej Ystumog, Bias drwg ar y Genau, Iseldeis Ysbryd. JGymmerwch dose of Davi«.o'« Tonic Antibilious Pills, ao fe ddifiaalri awbl fel y niwl o flaen y gwynt. Is. lie. HVGH DA VIES, Chemist, MachynUetb: