Collection Title: Seren Cymru

Institution: The National Library of Wales

Rights: This resource is copyright of Baptist Union of Wales.

View full details

First Previous Image 3 of 8 Next Last
Full Screen
8 articles on this page
GohebiaethauI

Gohebiaethau. Nid ydym yn dal ein hunain yn gyf- rifol am syniadau ein goheLwyr. YSGOL GOFFADWRIAETHOL Y PARCH. A MRS. W. R. JAMES. Barchus Olygydd. A fyddwch fwyned la chaniatau imi ofod bychan ■o'r Seren i ialw sylw iat y. Sefydliad uchod? Teimlir yn gyffredinol mai'r ffordd fwyaf e fl'eitb iol i efengyleiddio gwlad ydyw drwy, fr odor ion y wlad ei buna n, lao Ilia, ellir evrraodd India ond drwy genadesau. I gyfarfod a'r angen hwn, penderfynodd Miss Ewing, un o'n oenadesau mwyaf ffyddlawn, sefydlu ysgol i'r pwrpas o biaratoi merched brodoroi i'r gwaith o fynd a. Gair y Bywyd i blith eu chwior- ydd yn India. Ac, lar gyfrif y, diddor- deb anghe rddol a deiinlai y diweddar anwyl Barch. W. R. Jiameis, a'i briod yn y gwaith 0 efengyioiddio'r wlad, teimlai mai priodol fyddiai ei galw yn Ysgol Goffadwriiaethol iddynt, am na ellid piarchu ooffadwriaoth gwr mor ym- roddcdig i efeng iddio India, a'i briod ffyddlawn. mewn rnodd mwy cyd- naws 'u bywyd Hafurus, na thrwy sefydliad o'r natur ymia. Pan oedd axoi hymweliad diweddaf a'r wlad hon, gos- ododd Miss Ewing* y mater ger broii llawer o eglwysi Cymru, a derbyniodd addewidion am danysgrifiadau :a ehaisgl- iadau oddi wrth unigolion ac eglwysi. Gwnaeth apei daer ar i Fedyddwyr Cymru ddefnyddio y ffordd hon igoff- adwriaethu enw rhiaa a berchid ac a anwylid mor fawr gennym. Gofynwyd imi weithredu fel Ysgrifeonydd Arian- ol y niudiad yng Nghymru, iac yr wyf, eisoes, wedi derhyn tanysgrifiadau tuag ato oddiwrth lawer o eglwysi lac unig- olion. A fydd rhyw chwiiorydd ymhob eglwys mor garedig a dwyn y mater i isylw eu heglwysi Ia.sicrhau rbodd flynyddol fechan tuag la,to? Gyda'ch iatad chwi Mr. Golygydd cydnabyddaf y derbyniadau yn Seren Cymr'u,' a ehredaf yn isicr, na. fydd eglwyisi Cymru yn ol o estyn Haw o gy:morth i ddwyn y gwai,th hwn ymlaen, oblegid, gwaith yr Arglwydd yw. Yn dilyn, wele lyth- yr a dderbyniais yn ddiweddar oddi wrth Miss Ewiing, yr hwn a eglurha'r mater ymbelLach: Sefydliad Coffadwriaethol y Parch, a Mrs. W. R. Jalmieis, 45, Lower Circular Rd., Calcutta. Gar. 21,a,in, 1917. F',aniN,yl Mrs. Williams, Liawer iawn o ddiioloh i chwi am eioh llythyr ca,redig ia ddiaeth i law yr wythnos hon. Gwnaeth Cymru yn Sdia iawn y flwyddyn ddiwedldaf, yn fy marn i, iOnd ni wyddwn pa mor dda, hyd nes y derbyniais cicli llythyr. Diolchwch i'r ciyfeillian oil driasof fi, os gwelwoh yn dda, yn ol fel y oewllli gy;fll8usdDa. Wei, dywedais wrthych y tro diweddaf, 'rwyf ym meddw], inni iagor y Sefydliad1 ddecbrou"rflwy- ddyn gyda thair yn unig o ddisgyb!- ion, ond laeth y, ta,ir yn fuan yn bump, a lwn oedd ein nifer y, tymor diwedd- af; ond, lar ol gwyliau yr wythnosau pioetb, derbyniwyd ifcair arall. Yr ydym, yn awr, felly., yn wjyth mewn rliifedi-, a,c, yr ydym oil yn tybied fod hyn yn dda ilawn mewn. cyn Heied o lamser. Y mae merch ieuanc frodoirol, a dder- byniodd ei hiaddyisg yn ein Hysgol Gienharlol ni, yn fy nghynorthwyo yn y gwaith. Hi sydd yn eu dysgu i wnio, ac i dorri a gwneud eu dillad eu hunain. Y mae, hefyd, yn ail fyn'd dros y gwersi Beiblaidd ag wyf fi yn roddi iddynt, i ddyfnhau yr argraff ar eu tmeddwl, ac, yn eu dysgu i gyfrif. Y mae genym hefyd ddosbarth iddys- gu gwieinyddu y Cymorth Cyntaf .(i glaf neu giwyfedig), ac yn hwn cyd- eiisteddant a'r nuerelied sydd yn dos- biarthu Beiblau. Yr wyf, hefyd, yn bwriladu traddodi cyfres o ddarlith- oedd ar y imiodd i flagu a gofalu jam fa'banod; oblegid, credaf y bydd gwy- boidiaeth ymartei'o! o'r pethau hyn o wasanaeth mawr i'r merohed yn eu gwaith nuewin 6tviiyddau a ddaw. Ar hy,n o bryd traddoda un o'n oenhadon ill'ni gy¡frle,s o ddarlithoedd ar Hindw- ruetha Christionogaeth. Dydd Llun diweddaf y traddododd ei ddlar lith gyntaf a,r Dd-aw yn 01 dysgeidiaeth Hindwaeth, ac yn ol dyisgeidiaeth Crist." Y mae of yn hyddysg iawn yn y pynciau hyn, Oblegid, Hindw dychwieledig ydyw. Unwaith bob wythnos, hefyd, daw un o-'n gwragedd i roddi iddynt wersi isym. l ar Natur a'i gwaith, ey eUWllürthwyo i egluro eu dysgeidiiaeth yn ddeallus i'r bobl. Nid ydynt, eto, wedi gweithio nemawr o'r tu allan, am y teimlaf ei fod yn bwysig iawn iddynt feddu rhyw gym- aint o wybodaetli gywir eu huniain cyn myned o hony;iit allan i geisio úYIsgu eraiil. Hyderaf, er hynny, allu eu hanfon iallan pan ddaw'r tywydd yn oerach. Yr ydym yn awr yn cael tymor gwlyb anarferoi a,'r awyr voeth vn Haith. Y dydd olaf o Chwefror ymwelodd y, Foneddiges Carmichael, gwraig- Llywodraethwr diweddar y Dal- aeth, a'r Sefydliad, i'w iagor mewn modd ll'ui'fio!; ac, ar yr un pryd, dad- orchuddio ld faen coffiadwrialetholbydl-i- an i'r Parch. a Mrs. W. R. James. Saif hwn ar fur ein prif ystafell is- law dariuniau y cenhadon enwog. Er miai dim ond wyth sydd eto yn yr ysgol, perthynant i bedair o wahano! genhedloedd. Y mis diweddaf bu chwech o'r gwragedd sydd yn yr orsaf yn Serampore am ddeng niwrnod yn pregethu ac yn gworthu Beiblau yng ngwyl fawr Juggernaut. Fel y bydd yr ysgol yn cynyddu bydd arnaf eisiau cynorthwywr. Hyderaf y gwna Cym- ru lanfon un imii. A adwaenwch chwi Miss Annie Stephens? Y mae yn aelod o eglwys Mr. Richards, Aberafon, ac vn awyddus am ddyfod ,a11an os y can- iata ei hiechyd. Byddai yn dda genyf ei chael am i Mrs. James a'i clavier gymeryd dyddordeb mawr ynddi a'i chynorthwyo i ba-ratai. Hyderaf fod eglwys Aberafon yn parhau igyfranu am l'nai hi üeddy g-yutaf i addaw a threfnu. Yn awr, f'anwvl Mrs. Wil- liams, rhaiid terfynu, gydii llawer iawn o ddiolcli ii ohwi ia phawb sydd yn cy north wyo|. Gyda. chofion caredig, Yr eiddoch yn ddiffuant, ANNIE EWING. Wele fi, yn awr, yn terfynu, a mawr hyderaf y ca apel Miss Ewing isylw a chefnogaeth yr holt 'eglwysi. Yr eiddoch yn gywir, A. ELLIS WILLIAMS. Y Fron Deg, Burry Port, Carm.

LLYTHYR MR J T RHYSj

LLYTHYR MR J. T. RHYS. At Olygydd Seren Cymru. Syr,Y'r ydyiIHy:n cœdiu fod pob' S y r,— Yr ydym- yn credu fod pob I^dyddiwr yn ddigon goleu i wybod nad ydyw yr adnod Gw'naw'n ddrwg fel y del daioni' yn iach mewn rhes- ymeg, ond rhag ofn i lythyr camar- weiniol y Parch. J. T. Rhys dwyllo'r difeddwl, taer erfyniaf ar y Parch. Hugh Janes a ilengoedd Llwyrym- wrthodiad' i glaJel cy;flarfod cyboeddus i wrth-Aveithio yr ymdrech feiddgar hon i gael gweinidogion ac eglwysi Cytmiiu i redeg y fasnach feddwol. Mae braidd yn a nghredadwy i feddwl fod ynia weinidogion y Gair, y rhai sydd yn gwybod y gofid miae'r e,glwy,s yn gael gan y fasnach, yn pefnogi pryniacl y ddraig1 hon. a'i dysgu i ym- ddwyn fel llawforwyn yr efengyl. A fu yn-a gyfuniad teb'yg o Grist a Belial" er dyddiau y Gwaredwr? Yr eglwys £ y,n dypgu ei phlant i barablu Nac arwain ni i birofedigaeth,' ac ar yr un pryd yn mynd oddiamgylch y wlad i lanmoig yr eglwtYfi i gefnogi pryniad y fasnacli a'i chanlyniadau oalon rwygol. Yr eglwys ar y naill law yn ei goheithluoedd yn agorllyg- aid ei phlant i ddrwg ofnadwy'r cwp- an, tra ar y Haw arall yn myned :i brynu a rhedeg y sefydliadau sydd yn gwerthu y gwenwyn! 'G. R.' ar y dodrefn. Y Parch, hwn a hwn yn gadeirydd, y tlodion yn cael yr elw, a Duw y gogoniant! Na ato Duw ydyw gweddi miioedd heblaw Yr eiddoch, DAVID WILLIAMS. Blaenclydach.

IY PARCH HUGH WILLIAMS

I Y PARCH. HUGH WILLIAMS. Syr,Ni ddywed Mr. Willianns ddim yn erbyn fy eglurhiad iar safle'r Coleg a'r atebion i'w ofyniadau. Y mae hynny'n rhywibeth i ddiolch am dano'r dyddiau hyn. Ni thrafferthwn chwi ymheilach oni bae i mi ddeall ar ol anfon y nythyr blaenorol, i M;r. Williams anfon ei holion ar ran brodyr oedd newydd ordeinio myfyriwr a ymadawsai a'r C,ole,o- yn afreoliaidcl. Yr oedd hon yn ffaith biwysg i'w chiadw 10'1' golwg. Pe gwyddwn hyn ar y pryd diolchaswbi iddynt h wythau am roi cystal cyfle i alw sylwi at yr afreoleidd-dra. Aw- grymaswn hefyd "iddynt yn ,harchus ymholi'r tro nesaf cyn, acnid wedi, ordeinio'n amhriodol. Bydd gweith- redu felly. yn fantais i'r eglwysi ao heb fod yn anfaiitais i neb arall yn v, Den draw. I'" Medi 7. S. MORRIS.

IEGLWYS Y BEDYDDWYR RHOSDDU WREXHAM

EGLWYS Y BEDYDDWYR RHOS- DDU, WREXHAM. I Galwad.Y mae'r frawdoliaeth yr Eglwys Rhosddu wedi rhoddi galwad wresog ac niifrydol i'r Parch. T. Owen Jones, Gwrexhain, i ddyfod i'w bug- eilio yn yr Arglwydd, ac y. mae yntau wedi ateb yn gadarnliaol. Bendith y Nef fyddo Ar yr undeb. J. A, J., YSig.

IAT CRAIG Y TYLE SEREN AWST 24

I. AT 'CRAIG Y TYLE' ('SEREN' AWST 24). Mr. Go!Gyda"ch trwydded, can- iatewoh i mi fel Gadeirydd Cwrdd Dospa-rth Cwm1 Rhymni, hyd bys o'ch gofod prin, i geisio roi ateb i'w ym- holiad (Kidiar flavii bersonoi. Cafodd y naill sylw'r gynhadledd am fod yr eglwys yr ymaelodai ynddi wedi rhoi sylw i'r aohos gartref yng nghyntaf, ac yua ei ddwyn i sylw'r Pwydjgor Gweithioi wedyn, a hwnnw, wedi ys- tyried yr acbos, yn rhoi> adroddiad i'r gynhadledd yn ol y, rheol. Tra'r oedd yr achos arall y cwynir o'i herwydd yn siefyli y; llys, ia thaflu ei liun ar drugaredd yr eglwys (gan ddadleu ei ddiniweidrwydd cwbl) i weinyddu un- rhyw ddysgyblaeth a ewyllysiai, bod yr eglwys honno wedi ei ryddhau yn gAvbl oil, ia"I gymell i gyfiawni lei wa- haaol swyddi fel cynt, lagofyn iddo lanw ei phulpud fel 'supply,' adych- welyd ei enw fel. preg-ethwr rlioolaidd. I mi, syr, mae'r ddau aohos mor wahanol i'w gilydd ag y gallant fod, a pha reswm, lieb son am haw!, oedd gan gynhadledd dros yinyraeth mewn achos o ddysgybliaeth eglwyisig o'r fath? Pwy, tybed, f uasai yn pro- testi'o'. yn orbyn y, fath isymudiad i ymyryd ag annibyniaeth unrhyw eg'- lwys i drin ei hachosion ei :h'lln? Oa wSürn brawf clir o hynny yn yr un cwrdd. Trueni bod yr achos wedi ei godi I'r jgwynt Yll,Jj modd hwn. Mae'r dieuog wedi dioddef cam aixibeli dro. Collodd y Ceidwad Mawr Ei fywyd ar glam. Gall fod yr un modd yn yr acbos uchod, ac y. mrueymddygiad yr eglwys tuag lato. vn dweyd hynny er gwaethaf popeth. Ym mDawdglarWlchyr efengyl, ell Y CADEIRYDD.

IRHIWMATICANHWYLDEB Y KIDNEY

RHIWMATIC-ANHWYLDEB Y KIDNEY. Y mae Rhiwmatic yn ganlyniad uric acid crystals yn y llywethau a'r cym- alau, effaith gormod o uric acid yn y cyfansoddiad y methodd yr elwlod (kidneys) ei symud fel y bwriadodd natur; gyda hyn y cytuna pob meddyg graddedig. A'r acid hwn yw'r achos o boen yn y cefn, lumbago, sciatica, gout, anhwyldeb y dwr, carreg, grafel, a dropsy. Mae llwyddiant Tabledi Estora at I drin Rhiwmatic a ffurfiau eroill o anhwyldeb yr elwlod i'w briodoli i'r ffaith eu bod yn adferu'r elwlod i weithredu'n natiiriol, a thrwy hynny symudir achos yr anhwyldeb, yr hyn o angenrheidrwydd a symuda'r effeithiau drwg a ddeillia o hono; ac mae wedi iachau achosion dirifedi gwedi meth- iant meddyginiaethau ereill, yr hyn sy'n cyfrif am dianynt yn prysur gym- eryd lle'r meddyginiaethau hen ffaeiwn a worthir am brisiau sydd allan o gyrraedd pawb ond y cyfoethog. Mae Tabledi Estora yn Uawn deil- yuga y deegrifiad ohonynt-meddyg- iniaeth onast am bris gonest—1/3 y blwch o 40 dabledi, neuchwe blychaid am 6/9. Ar werth gan Fferyllwyr ymhobman, neu'n rhad trwy'r poet. amy prisiau hyn, oddi wrth Estora Co., 132, Charing Cross Road, London W.C. Carmarthen Agent, A. I. Jones M.P .S., 16, Lammas St.

Advertising

Croen, Cnawd, I Asgwrn '??'t??? WwJLJLJt-f \i RHAID GOFALU AM Y RHAI HYN. Esgeulusdod o unrhyw niwed i'r rhai hyn drwy Ddamwain neu Glefyd all achosi BLOOD POISONING A MARWOL- AETH. Er mwyn osgoi perygl Meddyginiaefch Effeithiol rhaid ei ymarfer mewn pryd. Does dim mor lwyddianus a sier a Gomer's Balm -j 1 Mae hwn yn awr yn cael ei gydnabod gan filoodd fel y meddyglin mwyaf sicr a diogel a ddarganfyddwyd er- ioed at iaohad Clwyfau, Archollion, Tarddiant- au y cnawd, Eczema, Orach a Nedd yn mhenau Plant. Llosg. iaidlau, Ys- galdanau, Scurvy, Llugrad Plant a Ben- ywod a Ba- banod, Tar- wden, Gouk %el 4- '4 9 •: J Cymalau Poenus, Rheumatics, Poen Cefn, Piles. Hynod o effeithiol ai GLWYFAU ar GOESAU. Yr wyf wedi dioddef poenau dirfawo gan fy nglin am flynyddau, ao yn parhau felly hyd nes i mi ddefnyddio Gomer's Balm,' yr hwn yn ebrwy)di(J a esmwythaodd y boen a gwellhaodd y clau yn bur fuan. MILOEDD YN TYSTIO rw EFFEITHIAU RHYFEDDOL. Rhjoddwch Brawl Arno. Gwellhad sydd sicr. Ar werth gan bob chemist a stores. Pris gan gynwys War Tax 1/3, 3/ a 5/ Gofynner am Gomer's Balm." Mynwch weled enw "J aoob Hughes" ar bob blwch; heb hyn twyll ydyw. Neu danfoner ei gwerth (P.O. neu Stamps) at JACOB HUGHES, Manu- facturing Chemist, M.P.S., L.D.S., I Penarth, Cardiff. Gwrthodwch bob peth arall.

I LLANFAIR CAEREINION

I LLANFAIR CAEREINION. Da fydd gan ddarlJen wyr y 'Seren" glywed focI: gwawr wedi torri ar yr aehos goreu yn y lie uchod, a bod pethau yn llewyrchus iawn yma, Q dan weinidoga,eth rymus y Parch. W. Richard Watlcins, a ordeiniwyd yma dechreu Mehofin. Er mai prin tri mis sydd er pan ddaeth ein brawd anwy] atom;, miae'r eglwysi wedi ad- fywio yma lao yn 'Llanllugan yn ddi- weddar bedyddiwyd deg o ymgiedswyir, a derbyniwyd deuddeg- i gyd y mis diweddaf. Proffwyda hyn yn dda am y. dyfodol i'r eglwysi ;a'n brawd anwyl, ac yr yclym ^yn llawcnliau god arddeliad Duw Imor lamlwg* eisoes at yr undeb a wnaed 7^11 ddiweddar. I Dduw: y byddo'r clod.